qarTuli nacionalisturi moZraoba
safuZvlebi, principebi, miznebi da amocanebi
qarTveli eri aris
erT-erTi memkvidre odesRac didi iberiuli
modgmisa, romelic saxlobda kavkasiidan pirineamde, xmelTaSuazRvis da egeosis auzebSi,
mcire aziasa da evropaSi; romelic
iyo preistoriuli civilizaciisa da harmoniuli msoflmimarTebis gamTviTcnobierebeli.
Zveli welTaaRricxvis
mesame aTaswleulSi, sxva modgmis xalxTa
eqspansiis Sedegad daiwyo dasusteba iberiuli modgmisa. misi
didi nawili daiRupa, an asimilirda sxva xalxebSi. erT-erTi gadarCenili
nawili ki lokalizebul iqna kavkasiis teritoriaze iberiul-kavkasiur ganStoebad.
Cveni saxemwifoebrioba
saTaves iRebs Zveli welTaRricxvis meore aTaswleulSi.
erovnuli idea, dafuZnebuli samyarosadmi harmoniul mimarTebaze, marad iyo Cveni winaprebis
TviTSegnebis safuZvelTa-safuZveli.
erovnuli ideis zeobisaTvis sxvadasxva xanaSi iqmneboda droisa da viTarebis
Sesabamisi samoqmedo koncefcia.
imTaviTve, erovnuli ideis Semadgeneli da ganuyofeli nawili
iyo "qarTlosis saydris", SemdegSi qarTvel mefeTa taxtis RvTivkurTxeulobis rwmena.
qarTuli erovnuli ideis, RvTisa da
istoriis winaSe qarTveli eris valdebuleba-daniSnulebis
SegnebiT moxda saqarTvelos mesianisturi ideis Camoyalibeba, romelic dafuZnebuli iyo warsulis genetikur
xsovnaze, warsulidan da rwmenidan gamomdinare
daniSnulebis codnaze, optimizmze, msoflmxedvelobasa da sulier tradiciebze.
yvelaferma aman moumzada fsiqologiuri, sulieri, legitimuri da sxva safuZvlebi
saqarTvelos gaerTianebasa da didi, diadi
saqarTvelos Seqmnas.
didi da diadi
saqarTvelo daviT lV mier aRSenda
maradiuli moZraobis, aqtiuri wonasworobis, Sromisa da brZolis
aucileblobis SegnebiT(daviTizmi) da erovnuli
interesebis danergviT qarTveli eris cxovrebaSi,
anu erovnuli ideis zeobiT.
es epoqa saqarTvelos istoriis ideali-oqros xanaa:keTilSobilur principebze mowyobili saxelmwifo da eris
keTildReoba(Tamaris humanizmi);
aTaswleulebis Tu aswleulebis manZilze daSorebuli xalxebisa da tomebis kvlav
daaxloeba. mSvidobiani,
megobruli urTierTmezoblobis
erTiani regionis Camoyalibeba, uZvelesi iberiuli Zirebidan amosuli erovnuli sazrisis aRorZineba(qarTuli renesansi).
istoriam gviCvena rom moduneba dauSvebelia?!
istoriuli gamocdilebidan da RvTisa da
saqarTvelos mesianisturi ideisadmi rwmenidan gamomdinare, gvjera, rom qarTveli eris
mier erovnuli ideis globaluri gaxseneba-gaTavisebiT kvlav Caisaxeba axali qarTuli renesansi.
amitom Cven, qarTveli nacionalistebi vaRiarebT erovnuli interesebis uzenaesobas yvela sxva interesebze
da gadavdivarT aqtiur moqmedebaze.
nacionalizmi aris moqmedi, aqtiuri patriotizmi.igi aris eris gadarCenis da aRorZinebis erTaderTi saSualeba.
"nacionalizmi aris gonebis mdgomareoba damaxasiaTebeli gansazRvruli xalxisaTvis, romelTac aqvT homogenuri kultura, cxovroben erTad mWidro kavSirSi
gansazRvrul teritoriaze da aqvT rwmena
TavianTi gamorCeuli arsebobisa da saerTo
bediswerisa. am xalxs aqvs urTierTTanagrZnobis
Rrma SegrZneba da loialoba sakuTari
jgufisadmi.
nacionalizmi ayenebs Tavisi jgufisadmi erTgulebas ufro maRla vidre sxva
erTgulebebs(loialobas) da moiTxovs siamayes
am jgufis miRwevebis gamo"(Enciclopetia
Americana v. 19 1966).
"nacionalizmi aris rwmena imisa, rom
yoveli adamiani valdebulia gamoavlinos uangaro erTguleba Tavisi erisadmi(Enciclopetia Britanica Å. 12
1973-1974).
"nacionalizmi aris: 1) moZRvreba, romelic amtkicebs erovnuli interesebis upiratesobas amave eris jgufebis,
klasebis, individebis interesebTan SedarebiT. 2) individTa politikuri
moZraoba, romelic cdilobs sakuTari eris batonoba ganamtkicos
cxovrebis yvela sferoSi((Petit Larouse.
qarTuli nacionalisturi moZraoba acxadebs, rom sxvadasxva religiuri aRmsarebloba xels ar uSlis
qarTvelTa erTobas(ix. Cemi werili "aRmsarebloba da qarTuli nacionalizmi").
qarTuli nacionalizmi Tanabrad upirispirdeba nacizmsa da internacionalizms,
izolacionizmsa da ukontrolo integracias.
qarTveli nacionalistebisaTvis miuRebelia komunisturi, socialisturi, liberaluri da yovelgvari revoluciur-anarqistuli
ideologia da teroristuli moZraoba.
qarTuli nacionalisturi moZraoba cnobs pirovnebis avtoritets.
qarTuli nacionalisturi moZraobis uzenaesi xelmZRvanelia erovnuli idea.
qarTveli nacionalistebis mizania erovnuli ideis zeoba-nacionalisturi moZraobis mosvla saxelmwifos saTaveSi da erovnuli saxelmwifos
Seqmna.
saxelmwifo bazisia, romelzec unda aSendes
eris keTildReoba.
qarTuli nacionalisturi saxelmwifos umTavresi daniSnuleba iqneba qarTveli eris maradiuli
arsebobis uzrunvelyofa. amisaTvis aucilebelia
samarTlebrivi saxelmwifos Seqmna, sazogadoebaSi wesrigisa da disciplinis
damyareba. Tanamedroveobis Sesabamisad unda
aRorZindes SesaniSnavi qarTuli TviTmmarTvelobisa da demokratiis tradiciebi. saWiroa
aqtiuri Tavdacvisa samxedro-politikuri doqtrinis Seqmna da misi
ganxorcieleba qarTveli xalxis cxovrebisa da saqmianobis im sferoebis militarizaciis(gasamxedroebis) gziT, sWirdeba Cvens samSoblos SesaZlo samxedro agresiis mosagerieblad. Seiqmneba Zlieri samxedro-samrewvelo
kompleqsi. paralelurad qarTveli axalgazrdebi gaivlian intensiur fizikur da samxedro momzadebas
skolebSi da umaRles saswavleblebSi. gaqarTuldeba saxelmwifos
sasazRvro zoli.
nacionalisturi saxelmwifo izrunebs eris genofondis
siwmindeze erovnuli TviTSegnebis amaRlebis gziT, gaaumjobesebs qarTveli eris demografiul
mdgomareobas: saqarTvelodan
emigrirebuli qarTvelebis dabrunebiT, saqarTveloSi araqarTuli mosaxleobis imigraciis(Semosvlis) SewyvetiT da maTi
repatriaciis(samSobloSi dabrunebis) xelSewyobiT. axalgazrda qarTuli
ojaxebis materialuri da moraluri stimulirebiT
tradiciuli mravalSvilianobis
aRdgenisaTvis, iseTi politikuri, socialur-ekonomikuri pirobebisa da fsiqologiuri
atmosferos SeqmniT, romelic xels SeuSlis
Cveni saxelmwifodan qarTvelTa emigracias.
nacionalizmi aris socializmis forma, romelSic eri akontrolebs yovelgvar saqmianobas( dictionery of mericanism on
historical principles.
yovel qarTvels ufleba aqvs miiRos
srulyofili ufaso samedicino daxmareba.
nacionalistur saqarTveloSi iqneba qarTuli enisa da kulturis
hegemonia. saxelmwifos
zrunvis sagani iqneba qarTuli kino, Teatri da
sxva kulturuli dawesebulebani. SeizRudeba nebismieri ucxo
qveynis fsevdokulturis eqspansia. amave
dros moxdeba yvela qveynis WeSmariti
kulturuli monapovrebis aTviseba. saxelmwifos
zrunvis sagani gaxdeba qarTuli sportis ganviTareba da qarTvelTa fizikuri
sijansaRisaTvis zrunva.
nacionalisturi saxelmwifo kvlav iqceva kavkasiis
wamyvan saxelmwifod. amisaTvis aucilebelia
Cvenma qveyanam aRadginos mWidro politikuri, ekonomikuri da kulturuli kavSirurTierTobani
monaTesave, iberiul-kavkasiur
erebTan, xeli Seuwyos maT damoukideblobisaTvis
brZolaSi. kavkasia
unda gadaiqces mSvidobiani Tanacxovrebisa da keTilmezoblobis, koleqtiuri usafrTxoebis erTian regionad, romelSic saqarTvelo Tavisi geopolitikuri mdgomareobisa da msoflio-istoriuli misiis Sesabamisad Seasrulebs wamyvan rols. aseTi kavkasia iqneba erTgvari samegobro xidi musulmanuri da qristianuli religebis mimdevarTa Soris mTels msoflioSi.
amasTan, Cvens qveyanas eqneba keTilganwyobili damokidebuleba da urTierToba msoflios
yvela qveyanasTan da xalxebTan. igi ar iqneba
karCaketili saxelmwifo, magram saqarTvelo Tavs aaridebs yovelgvar
ukontrolo integracias.
saqarTvelos nacionalisturi saxelmwifos udidesi zrunvis sagani iqneba dRevandeli saqarTvelos saxelmwifos farglebs gareT, istoriulad qarTul teritoriebze mcxovrebi qarTuli mosaxleoba da qarTuli istoriuli
Zeglebi raTa momavalSi, SeZlebisdagvarad moxdes sxva qveynebis
mier saqarTvelos aneqsiis Sedegebis likvidacia.
dRes, qarTuli nacionalisturi moZraobis winaSe dgas uwinaresad
gadasawyveti urTulesi amocana, romelic mokled SeiZleba ase Camoyalibdes: istoriuli Znelbedobis, bolSevikTa batonobis, 1991-1992 wlebis SeiaraRebuli gadatrialebisa da samoqalaqo omis politikuri, samarTlebrivi, socialur-ekonomikuri da, rac mTavaria, fsiqologiuri
Sedegebis daZleva.
. . .
umZimesi iyo Cveni
warsuli, didia danakargebi, mtkivneulia da TiTqos uimedoa
awmyoc, magram gvwams, Seuryeveli rwmeniT, muxlCauxreli SromiT da Tavganwiruli
brZoliT Cven SevZlebT didi saqarTvelos
aRdgenas.
saqarTvelo, qarTveloba uwinares yovlisa!
qarTvel nacionalistTa erTobis meTauri
gaioz(gia) mamalaZe
1993 weli. dedaqalaqi
![]()