Protege - เกมส์คนเหนือคน
(2007)
***Spoiled Warnning*** บทวิจารณ์เปิดเผยความลับบางอย่างในเรื่อง
โปรดพิจารณาก่อนอ่าน
ดูเหมือนว่าแวดวงยาเสพติดนั้นจะถูกนำเสนอมานับครั้งไม่ถ้วนผ่านหนังแนวอาญากรรมของฮ่องกง
Protege พยายามสำรวจแง่มุมที่แตกต่างจากหนังเรื่องก่อนๆ ด้วยการพาคนดูไปพบกับแง่มุมที่จริงจังของยาเสพติด
ความเลวร้าย ของธุรกิจนอกกฏหมาย กับแบบชัดเจน มากกว่าจะเน้นไปที่ความเท่ห์ของตัวละคร
ถึงแม้ภายนอกอาจง จะยังดูหนุ่มแน่นกระชับกระเฉง อาจง (หลิวเต๋อหัว)
เริ่มนึกถึงวันเกษียญของตัวเอง หลังจากตรากตรำในโลกมืดมาหลายสิบปี
ภายนอกเขาเป็นเพียงเจ้าของกิจการ ขายเครื่องใช้ไฟฟ้าขนาดย่อมๆ
แต่ในโลกอีกฝากนึงของกฏหมาย อาจง สมบบทบาทพ่อค้าเฮโรอีนรายใหญ่ของฮ่องกง
ดูแลเส้นทางการขนยานรก (หรือสวรรค์) นี้มานาน หากแต่วันนี้เขามีเรื่องวิตกกังวลกับเรื่องราวส่วนตัวหลายๆ
ด้าน ไม่ว่าจะเป็น โรคใตที่ดูจะคุกคามรุนแรง เพิ่มความความเจ็บปวดทรมาณขึ้นทุกวัน
ความห่างเหินจากลูกสาววัยรุ่น อาจง มาถึงจุดที่เขาต้องตัดสินใจวางมือในโลกธุรกิจผิดกฏหมายแล้ว
เขาเลือกเอา นิค (เดเนียว วู) คนสนิทที่ติดตามทำงานให้มานานปี
เป็นผู้สืบทอดตำแหน่งแทน (Protege) ปัญหามีอยู่ประการเดียว นิค
นั้นเป็นสายสืบของตำรวจ ปปส. ที่แทรงซึมเข้ามาเพื่อจับกุมอาจง
เท่านั้นเอง
ตอนนี้เป็นเวลา 8 ปีแล้ว ที่นิคเข้าไปเป็นสายลับในวงการยานรก
เขารวบหลักฐานได้มากพอ แต่ทางการสั่งให้เขาอยู่สืบต่อ เส้นแบ่งระหว่างโจรกับตำรวจเริ่มเบาบางลง
เขาต้องสวมบทพ่อค้ายาให้แนบเนียน ขณะเดียวกัน ก็ต้องดิ้นรนเพื่อทำภารกิจลับให้สำเร็จ
และเมื่อได้รับเลือกให้เป็นผู้สืบทอดตำแหน่งนั้นยิ่งสั้นคลอนสติของเขาขึ้นไปอีก
อาจง พานิคไปสู่ทุกขั้นตอน ของวนเวียนธุรกิจไม่ว่าจะเป็นการส่งยา
ผสมยา แม้กระทั่งมุ่งสู่ตอนเหนือของประเทศไทย อันเป็นแหล่งปลูกฝิ่นแหล่งสำคัญ
ที่เขาไม่เคยเผยให้ตำรวจหนุ่มได้ล่วงรู้มากก่อน ทุกขั้นตอนถูกถ่ายทอดอย่างเป็นระบบ
นิคถูกทดสอบ จนสามารถผ่าน และกลายเป็นผู้สืบทอดตำแหน่งในสายตาของ
อาจง ได้อย่างสมบูรณ์ ขณะเดียวกันเวลาแห่งการปิดคดีก็ใกล้เข้ามาเรื่อยๆ
ในขณะที่อยู่ระหว่างทบทวนถึงชีวิตของตัวเอง หัวใจของ นิค ต้องถูกสั้นไหวเมื่อเขา
บังเอิญได้สานสัมพันธ์กับสาวลูกติด ที่อาศัยอยู่แฟลตห้องข้างๆ
(จางจิงชู) ความยุ่งยากเกิดขึ้นเมื่อ เจนนั้น แม่ม่ายลูกติดฐานะยากจน
ที่ตกเป็นทาสยาเสพติดเช่นเดียวกับสามีที่ทิ้งเธอไป (กู่เทียนเล่อ)
ความสัมพันธ์สั้นๆ กับนิค ทำให้เธอมีความหวังว่าจะมีชีวิตใหม่ที่ดี
พ้นจากอดีตอันขมขื่น แต่การกลับมาของสามียิ่งทำให้ทุกอย่างเลวร้ายลงกว่าเดิม
ช่วงเวลาแห่งการตัดสินใจของตำรวจหนุ่ม เดินมาถึงแล้ว ทั้งเรื่องาน
เรื่องส่วนตัว ทุกอย่างล้วนถูกพันเข้าด้วยกันด้วยสิ่งที่เรียกว่ายาเสพติด
อย่างไรก็ตามประเด็นสำคัญที่สุดที่ Protege บอกออกมานั้น ย้อนกลับไปหาต้นตอแห่งการโหยหายาเสพติดของมนุษย์
อันว่าด้วยความว่างเปล่า นิค ตั้งคำถามถึงความหมายของยาเสพติด
ที่มีต่อตัวมนุษย์มาโดยตลอด สุดท้ายคำตอบที่ได้ก็คือความวางเปล่า
มนุษย์ทุกคนล้วนหวาดกลัวความว่างเปล่า หลังจากผ่านการเป็นสายลับไป
10 ปี นิค ถึงได้เข้าใจความว่างเปล่านั้นเป็นเช่นไร เขาพบว่าความสัมพันธ์เหมือนพี่น้องระหว่างของเขาเอง
กับอาจง เป็นสิ่งจอมปลอม เมื่อเวลาผ่านไป 10 ปีชีวิตของนิคก็กลายเป็นเพียงสิ่งว่างเปล่า
ไม่ต่างจากคนติดยาที่เขาเคยมา
ยาเสพติดนี้เองที่จะทำให้เราลืมเลือนความหวาดกลัวนั้นไป ชั่วครั้งชั่วคราว
ตัวละครเจ้าพ่อค้ายาที่แสดงโดยหลิวเต๋อหัวนั้น เกลียดชังคนเสพยาเหมือนเชื้อโรค
ดูถูกดูแคลนว่าเป็นเพียงคนอ่อนแอที่ชีวิตไร้ค่า แต่ในทางเดียวกัน
อาจง ก็ไม่ต่างอะไรจากบรรดาขี้ยาลูกค้าของเขา แตกต่างตรงที่เขาเสพติดความโลภ
ส่วนนิคเองเมื่อถึง เมื่อชีวิตของเขากลายเป็นว่างเปล่า ยาเสพติดก็มาท้าทายเข้าที่ตรงหน้าเหมือนกัน
หนังที่นำเสนอเรื่องของยาเสพติดโดยเน้นไปที่ความสมจริงสมจังของข้อมูล
และเน้นไปหาความเลวร้ายของยาเสพติด มีความสุ่มเสี่ยงอย่างยิ่งที่จะแฝงไว้ด้วยน้ำเสียงแห่งการสั่งสอน
และนำไปสู่ความตื้นเขินอย่างช่วยไม่ได้ Protege ก็ดูเหมือนจะไม่สามารถหลีกเลี่ยงแนวทางที่ว่าไปได้
หลายๆ ส่วนของหนังจึงกลายเป็นเหมือน "บทเรียน" เรื่องยาเสพติดกลายๆ
จนบางช่วงของหนังแทบจากก้าวเท้าเข้าไปในขอบเขตของความเป็นสารคดีอยู่มะรอมมะร่อ
ไม่ว่าเป็นเป็น บทเรียนว่าด้วยผลร้ายของยา และความยากลำบากในการเลิกยา
บทเรียนเรื่องเส้นทางยาเสพติดทั้งการผลิต ขนส่ง และจัดจำหน่าย
เรียกว่าหนังให้ข้อมูลออกมากันแบบชัดๆ เลย มีกระทั่งฉากที่ให้ตัวละครพ่อค้าฝิ่น
(แสดงโดยนิรุต ศิริจันญา) มาร่ายยาวถึงสถานการณ์ยาเสพติดในโลกปัจจุบัน
กันเลยทีเดียว
อย่างไรก็ตามคงต้องชมเชยผู้กำกับ และทีมงานสร้างที่ถ่ายทอดเรื่องราวข้างต้น
ที่ดูทีท่าว่าจะน่าเบื่อออกมาได้อย่างมีสีสรรค์ และชวนติดตาม
ซึ่งเป็นผลมาจากทั้งการแสดงที่ดี รวมถึงภาคงานสร้างอันมีระดับ
เอ๋อตงเซินที่วันนี้อยู่ในวงการมากว่า 30 ปีแล้ว โชว์เทพในการเป็นผู้กำกับอีกครั้ง
ถ่ายทอดฉากต่างๆ ด้วยความหวือหวา ดูน่าตื่นตาตื่นใจ หนังมีกระทั่งฉากโชว์คิวบู๊เยี่ยมๆ
ในแบบฮ่องกง ที่เด่นที่สุดก็คือ ตอนที่หน่วยปราบปรามยาเสพติดเข้าล้อมจับกุม
แหล่งกบดานพักยาของแก็งมาเฟีย ที่ผสมผสานอารมณ์หลากหลายเข้าด้วยกันไม่ว่าจะเป็น
สนุกตื่นเต้นในแบบหนังแอ็กชั่น กับความตึงเครียดแบบหนังดราม่า
มุมหนึ่งเกี่ยวกับความสมจริงของหนัง ที่น่าสนใจก็คือ การดำเนินเรื่อง
ที่ไม่ได้เดินตามแนวทางหนังอาญากรรมของฮ่องกงเดิมๆ ไม่มีการหักเหลี่ยมเฉือดคมที่ฉานฉลาด
ไม่มีการหักมุมในตอนจบ ไม่มีพระเอกในครามโจรที่จะพาตัวเองหลุดรอดจากลูกกรงไปได้
เมื่อถึงคราวขับขัน "เกมส์" นั้นหาได้เฉพาะในชื่อเรื่อง
Protege สะท้อนถึงการห้ำหั้นแห่งโลกแห่งความเป็นจริง แพ้คือตาย
ไม่มีการแก้ตัว ไม่มีการพลิกสถานการณ์ เช่นเดียวกันกับความรักในโลกแห่งความเป็นจริง
ที่ไม่ได้หวานหยดย้อย และสุขสมหวัง หรือเศร้ากินใจในตอนท้าย
นิคนั้นเฉดหัวเจนออกจากชีวิตทันที เมื่อมีทาที่ว่าเธอไม่สามารถตัดขาดจากยาเสพติดได้
มีคนดูหลายๆ คนตำหนิการตั้งชื่อไทยของ Protege ที่ว่า "เกมส์คนเหนือคน"
นั้นเป็นการหลอกลวงคนดู ด้วยการพยายามโน้มน้าวไปว่าหนัง จะออกมาในลักษณะหักเหลี่ยมเฉือนคมในแบบ
Infernal Affairs (สองคนเฉือนคน) อะไรทำนองนั้น คนมองโลกในแง่ดีอย่างผมนั้น
ไม่ได้ติดใจอะไรทำไหร่ และถ้าจะมองต่างมุมชื่อไทยที่ว่านี้ก็สามารถทำหน้าที่หลอกล่อคนดูได้ไม่เลวเลย
ขณะที่ชื่อหนังชี้ถึงแนวทางไปในด้านนั้น ตัวหนังเองกลับสะท้อนความจริงที่ว่าชีวิตที่แท้จริงนั้นไม่ใช่
การเล่นเกมส์
หลิวเต๋อหัว สลัดภาพมาเฟียแนวโรแมนติกฮีโร่ มาเฟียเจ้าพ่อมาเฟียที่สะท้อนภาพดังเดิมของบุคคลจำพวกนี้อย่างแท้จริง
เห็นแก่ตัว และน่าสมเพศ เดเนียล วู นั้นรับบทตำรวจหนุ่มสายลับ
เน้นการแสดงความขัดแย้งในจิตใจ ความกดดันต้องเลือกระหว่างหน้าที่
ความสัมพันธ์ส่วนตัว ที่จะว่าไปถึงแม้ทำได้ดี แต่บทประเภทนี้ถือว่าช้ำไปพอสมควรแล้ว
จากหนังแนวตำรวจปลอมตัวที่ออกฉายไม่รู้กี่เรื่องแล้วในรอบ 4
- 5 ปีนี้ ที่น่าชมเชยอีกคนก็คือดาราสาวมาแรงจากแผ่นดินใหญ่
โดดเด่นด้วยการให้การแสดงที่รุนแรง ทั้งการติดยา และเมื่อหมดหวังในชีวิต
ขอไล่ชื่อดาราคนอื่นๆ ในเรื่องกันสักหน่อย นอกจากดารานำทั้ง
3 คนที่ได้กล่าวไปแล้วหนังยังมี หยวนหย่งอี้ อดีตราชินีจอเงินกลับมารับงานภาพยนตร์อีกครั้งหลังจากหยุดไปนาน
กู่เทียนเล่อแสดงเป็นสามีขี้ยาของ เจน ที่จะว่าไปถึงแม้จะมีรูปอยู่บทใบปิด
บทบาทของดาราทั้งสองในเรื่องก็ยังไม่ค่อยน่าพอใจเท่าไหร่ หยวนหย่งอี้เองนี้ก็คือ
ตัวประกอบดีๆ นี้เอง ส่วนบทของกู่เทียนเล่อถึงแม้จะมีความสำคัญต่อตัวเรื่อง
แต่ด้วยความแบบราบไร้มิติก็กลายเป็นส่วนเกินของหนังไปเหมือนกัน
ผู้กำกับเอ๋อตงเซิน และดาราอาวุโส หลิวเจียจื่อ แสดงเป็นตำรวจที่มีบทบาทในเรื่อง
ดาราสาวจากจีนแผ่นดินใหญ่ เห่อเหม่ยเทียน เป็นน้องสะใภ้ของหลิวเต๋อหัว
ที่มีความสัมพันธ์กับตัวละครของเดเนียว วู ถึงแม้จะบทไม่มากนัก
แต่การที่ดาราสาวสวยได้อวดโฉมในชุดบิกินี่อยู่ฉากหนึ่งในเรื่อง
ก็ยังจะเป็นที่น่าจดจำของบรรดาผู้ชมโดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้ชายอยู่ไม่น้อย
รวมๆ แล้ว Protege เป็นหนึ่งในหนังฮ่องกงที่ดีที่สุดแห่งปี
2007 อย่างแน่นอน ถึงแม้จะความซับซ้อนบางประกาศไป แต่ต้องชมเชยในความทะเยอทะยานที่มุ่งนำเสนอเรื่องราวอาญากรรมได้อย่างน่าเชื่อถือ
และลึ้งซึ้งในแบบที่หนังฮ่องกงเรื่องอื่นไม่เคยทำได้ หนังนำเสนอปัญหาระดับชาติ
โดยไม่ลืมที่จะให้ความสำคัญกับการตีแผ่ความขัดแย้งในจิตใจของตัวละคร
นำเสนอเรื่องราวความสิ้นหวัง และว่างเปล่าของมนุษย์ได้อย่างชัดเจน
Credits
บริษัทผู้สร้าง - Morgan & Chan Films
กำกับ - Derek Yee Tung-Sing
อำนวยการสร้าง - Peter Ho Chan San
บทภาพยนตร์ - Derek Yee Tung-Sing
ตัดต่อ - Wong Ming Lam
ดนตรีประกอบ - Peter Kam Pau Tat
กำกับศิลป์ - Luk Chi-Fung
กำกับคิวบู๊ - Chin Kar Lok
แสดงนำ - Andy Lau Tak-Wah, Daniel Wu, Louis
Koo Tin-Lok, Anita Yuen Wing-Yee, Zhang Jingchu, Derek Yee
Tung-Sing, Liu Kai-Chi |
