Sympathicus en parasympathicus
Beide maken deel uit van het autonome, onwillekeurige of vegetatieve zenuwstelsel en werken als antagonisten. Dit zenuwstelsel regelt alle inwendige functies los van onze wil, bvb. de hartslag, de waterhuishouding, de spijsvertering. .
Ik zet de functies van beide even in een schema:
|
SYMPATHICUS |
VEGET. ZENUWSTELSEL |
PARASYMPATHICUS |
|
|
|
|
|
Activeert |
antagonisten |
remt af, herstelt |
|
C2-L5 |
locatie |
C1, S1-S5; III, VII, IX, X |
|
|
|
|
|
neemt toe |
hartslag |
neemt af |
|
neemt toe |
bloeddruk |
neemt af |
|
Vasoconstrictie |
bloedvaten huid/ingewanden |
vasodilatatie |
|
Vasodilatatie |
bloedvaten hart/skeletspieren |
vasoconstrictie |
|
Verwijden |
bronchiën |
vernauwen |
|
neemt toe |
glucoseafgifte |
neemt af |
|
neemt af |
maagzuurproductie |
neemt toe |
|
neemt af |
galblaasafscheiding |
neemt toe |
|
neemt af |
nieractiviteit |
neemt toe |
|
trekt samen |
urineblaas |
kan zich ledigen |
|
neemt toe |
zweetklierafscheiding |
neemt af |
|
neemt af |
darmactiviteit |
neemt toe |
|
neemt af |
speekselproductie |
neemt toe |
|
Verwijding |
pupil |
vernauwing |
|
Adrenaline |
bijnieren |
|
|
neemt toe |
geestelijke activiteit |
neemt af |
|
Inspanning |
fysieke activiteit |
ontspanning |
|
Katabolisme |
metabolisme |
anabolisme |
Als beide op elkaar zijn afgestemd en er een evenwicht tussen beide heerst, zorgt dit voor het optimaal functioneren van het lichaam. Een verstoring tussen beide leidt tot functiestoornis-sen. Als bvb. een verzwakte parasympathicus de sympathicus niet meer kan afremmen, worden sommige functies overactief en ontstaat er nervositeit, agressiviteit, enz.
In het verloop van een stressreactie wordt eerst de sympathicus aangesproken om het lichaam alert te maken en paraat voor actie. Tijdens de herstelfase wordt de parasympathicus aangesproken, die de sympathicus inhibeert.
Als de parasympathicus geactiveerd blijft en de sympathicus onderdrukt wordt, voelt men zich slaperig, raakt men niet op gang.
Het autonome zenuwstelsel kan niet rechtstreeks beïnvloed worden, maar wel onrechtstreeks bvb. via ontspanningsoefeningen.
Er bestaan voedingsmiddelen en kruiden die een kalmerende of een opwekkende werking hebben.
Geraadpleegde literatuur:
Dries, J., Stressbeheersing, Arinus, Genk, 1995
Dries, J., Dermasegmentale reflexologie, Arinus, Genk, s.a.
Dit artikel werd met de meeste zorg samengesteld. Niettemin is het nooit geheel uitgesloten dat informatie door tijdsverloop, recent wetenschappelijk onderzoek of andere oorzaken onjuist, onvolledig of achterhaald is. De auteur kan niet aansprakelijk gesteld worden voor enige directe of indirecte gevolgen voortvloeiend uit de gegevens. Dit artikel is niet bedoeld als vervanging voor een medische diagnose en medische zorg door een arts. De lezer wordt uitdrukkelijk geadviseerd zijn arts te raadplegen bij enigerlei klachten of symptomen.
Suggesties, commentaar en reacties zijn steeds welkom op het vermelde e-mailadres.