Me 109
Het vliegtuig is nu een pronkstuk in een museum maar vroeger was het één van de beste vliegtuigen van zijn generatie, een waardige tegenstander voor de meeste geallieerde jagers.
Toch zag het er eind jaren 20 veel slechter uit voor de vliegtuigen van Messerschmitt. De pas opgerichte vliegtuigmaatschappij Lufthansa had een paar M-20's gekocht van de Bayerische Flugzuegwerke(de fabriek die Willi Messerschmitt leidde). Toen er 2 van die vliegtuigen neerstortten en hierbij ook een vriend van Erhard Milch, de oprichter van Lufthansa om het leven kwam weigerde Lufthansa nog vliegtuigen van Messerschmitt te kopen. De situatie veranderde toen Messerschmitt in 1934 onderhandelde met Roemenië over de verkoop van de Me 108 "Typhoon", die een uitstekend vliegtuig was. De Duitse regering was verbouwereerd dat zo'n prachtmodel in handen zou komen van de Roemenen en verplichtte Lufthansa een bouwlicensie te verschaffen aan de BF.
Een jaar later kwam BF met de Me 109V-1 op de proppen, een experimenteel vliegtuig die veel gelijkenis vertoonde met zijn voorganger, de Me 108.

Me 109 V-1
Motor: Kestrel(van Rolls Royce) haalde 695 pk
Snelheid: 469km/h op 4000m
Hoogtegrens: 8000m

Dit vliegtuig nam deel aan de proefvluchten bij Travemünde waar het de strijd zou aanbinden met andere vliegtuigen zoals de Ar 80 V-1 en de He 112V-1 om een licensie op massaproductie te verkrijgen.
Na verschillende vluchten van alle toestellen werden de Me 109V-1 en He 112V-1 als beste vliegtuigen gekozen, ze zouden nu worden onderworpen aan de strenge tests van de Duitse regering. Messerschmitt was zeer vereerd met dit aanbod maar lang genoot hij niet want tijdens de vluchten bij Travemünde waren er verschillende zwakheden aan het licht gebracht.
Zo was tijdens de vluchten het onderstel zodanig zwak bevonden dat het vliegtuig soms tijdens een landing door zijn landingsgestel zakte(een fout die niet zal weggewerkt worden tot aan de Me 109G). Nog zoiets was het slingeren naar links van het vliegtuig tijdens de start maar dit zou ook verholpen worden met de Me 109G.

Tegen november 1935 liepen de tests op hun einde en werd de uitslag bekendgemaakt, Messerschmitt had de strijd gewonnen en mocht zijn vliegtuig in massaproductie brengen.
Maar hij was er vast van overtuigd dat hij meer uit zijn Me109 V-1 te krijgen, dit bracht een stroom van prototypes op gang. Het is dus zeer verwarrend om al deze prototypen te vermelden.

Me 109A serie(V1,V2 )
Motor: Jumo 210A van 610 pk
Bewapening: 2 X 7,92mm mitrailleurs.
Opmerking: nooit in productie gebracht omdat de 2 mitrailleurs maar een karige verdediging waren tegen de tot nu toe 4 mitrailleuzen bij de Spitfire en Hurricane.

Toen in 1936 de Spaanse burgeroorlog uitbrak wou Hitler direct Franco steunen, niet alleen om politieke redenen maar ook om zijn piloten meer ervaring te laten opdoen.
Hitler stuurde het het condorlegion naar Spanje, de luchteenheid had 200 He-51(tweedekkers) en 50 Ju-52(transportvliegtuigen die soms werden gebruikt als bommenwerper) in de beginfase terbeschikking. Het ging niet zo gemakkelijk als iedereen hoopte, de tweedekkers kregen er flink van langs door de I-16(of Mosca) en de I-15. Berlijn stuurde de 109B's om de strijd aan te binden met de Russische toestellen.
De Me 109B overtrof de tegenstanders niet, ze was zelfs de mindere met haar 2 mitrailleurs(de I's bezaten er 4). Maar het voordeel van de Me 109 tegenover de Russische toestellen was dat het Duitse vliegtuig nog niet lang bestond zodat er nog veel kon veranderd kon worden terwijl de Mosca niet meer verbeterd kon worden.

Me 109B-1 serie(V3-V5)
Motor: Jumo 210B van 635 pk
Snelheid: 440km/u
Bewapening: 3 mitrailleurs
Hoogtegrens: 9000m

Me 109B-2 serie(V6-V8)
Motor: Jumo 210E van 649 pk
snelheid: 449km/u op 4000m
bewapening: 2 mitrailleurs
Hoogtegrens: 9510m

Me 109C serie(V9, V10)
Motor: Jumo 210G van 700 pk
snelheid: 501 km/u op 4000m
bewapening: 4 mitrailleurs
opmerking: De V-10 bezat een DB(Daimler-Benz) 600A motor die 960 pk kon bereiken

Me 109D serie(V11, V12)
Motor: DB600A van 960 pk
Snelheid: 589km/u
Hoogtegrens: 10 000m


Vanaf de E- serie zullen alle Messerschmitts nog in grotere hoeveelheden worden geproduceerd dan hun voorhangers. De logische verklaring is dat E's operationeel werden eind 1939, het begin van WOII. De E-serie heeft op verschillende theaters gevochten. Zo had het een sleutelpositie bij de verovering van Noorwegen, de lage landen, Frankrijk.

Me 109E serie(V13-V15)
Motor: DB 601 A van 1100 pk
Snelheid: 600km/u
Bewapening: 2 mitrailleurs en 2 kanonnen(20mm)
Hoogtegrens: 11 000m
Stijgsnelheid: 1100m/min
Actieradius 590km
opmerking: de verbeterde DB 601A kon een paar minuten 2300 pk bereiken

Ook was dit het type die in de slag om Engeland heeft gevochten daarom zullen we een vergelijking maken tussen de Spitfire(Mark II) en de Me 109E.

Spitfire Mark II
Motor Rolls Royce Merlin XII(eerst 1175 pk maar werd in dat zelfde model nog verbeterd naar 1300 pk)
Snelheid 590 km/u
Bewapening 2 20 mm Hispano kanonnen en 4 .303 Browning mitrailleurs
Hoogtegrens 10 000m
Klimsnelheid 667m/min
Actieradius 1028km

De bewapening

Zoals je ziet is de vuurkracht van de Spitfire veel groter dan de Messerschmitt. De geallieerde vliegtuigen konden gedurende de hele oorlog meer vuurkracht creëren dan de Duitsers. Dit is te wijten aan 2 dingen. Zo waren Messerschmitt's vleugels gewoon niet gemaakt om wapens te dragen(het was één van de zwakste onderdelen van het vliegtuig). Daarom was het ook dat alle wapens in de motorkap zaten. Maar daar was ten eerste niet genoeg plaats(om 8 mitrailleurs te steken) en de Duitse wapens(vooral het kanon) zorgden voor enorm veel trillingen zodat meer wapens in de kap steken zeker de motor niet ten goede kwam.

Hoogtegrens en klimsnelheid

Deze 2 factoren zijn zeer belangrijk bij een luchtgevecht, hoe hoger je zat (of hoger je kon) bij de start hoe meer kans je had om een tegenstander te verrassen met een duik.
De klimsnelheid kan logischerwijze aangewend worden om snel hoogte te nemen. Maar de Me 109's buitten dit voordeel nog op een andere manier uit, als ze een lastige Spitfire wilden afschudden begonnen ze te klimmen zodat de Spitfire algauw meter per meter moest prijsgeven. De Me 109 rondde dan zo'n klim af met een lange duik.
De Duitsers zullen die methode tot 1944 succesvol kunnen gebruiken omdat de Me 109G en de nieuwe geallieerde jagers(Thunderbolts, mustangs,...) bijna even snel konden klimmen

Actieradius Dit was een groot minpunt voor de Duitse jager doch dit probleem zeer gemakkelijk verholpen had kunnen worden: het bevestigen van afwerpbare tanks aan de Me 109. Maar onder de supervisie van luchtmaarschalk Göring werd het idee maar rond 1943 realiteit.
Die actieradius zal uiteindelijk de jagers niet in problemen brengen maar wel hun escorte(de bommenwerpers) die bijv. nog 50 kilometer alleen moest doorvliegen tot ze haar doel had bereikt en dan terug zonder escorte huiswaarts te keren.

Me 109F-1
Motor DB-601N(1200pk)
Snelheid 594km/u
Bewapening 1 kanon en 2 mitrailleurs

Me 109F-3
Motor DB-601E(1300pk)
Snelheid 627km/u(op 6700m)
hoogtegrens 11600m
actieradius 700km

De F-5 en 6 waren verkenningsvliegtuigen die een hoogtegrens hadden van 12200m. Daarmee is de F-serie afgesloten, het begin van een andere serie zuigerjagers die in productie zouden komen rond mei 1942, de G-serie.

Deze serie zal niet veel verschillen tegenover de vorige, de Me 109 was nu in een zodanig stadium gebracht dat het niet meer verbeterd kon worden. Dit baarde de Duitse luchtmacht zorgen want de geallieerden gingen erop vooruit terwijl de Duitsers alleen maar konden toezien. Göring zag dat het te laat was om nu nog een ander soort jager te beginnen(met zuigermotor) want dit zou teneerste veel energie opslorpen en ten tweede zou het een aantal jaren duren voordat het vliegtuig echt kon afrekenen met zijn tegenstrevers*.

De G-1 had een DB 605A motor(1475pk) en ze kreeg ook een versterkte romp.
Het volgende type, de G-2 kreeg een bom onder zijn vleugels zodat hij uitsluitend als jachtbommenwerper werd ingezet.
Vervolgens kreeg de G-3 een betere radio en de G4 een drukstuurhut(voor op grote hoogtes).
De G-5 werd dan met een DB-605D van 1800pk uitgerust en kon daarmee een hoogte van 12800m en een snelheid van 698km/u (op 7400m) bereiken. Een probleem die Messerschmitt lang had achtervolgd was het slingeren naar links tijdens de start werd verholpen.
Bij de G-6 werd nog een groter probleem weggewerkt, het zwakke onderstel. De G-6 kreeg ook nog eens 2 kanonnen onder de vleugels zodat ze nu 5 mitrailleurs en kanonnen had(i.p.v van de 2 kanonnen kon ze ook raketten onder haar vleugels dragen). Dit vliegtuig zou de geschiedenis gaan als de grote bekamper van de vliegende forten doch was hij tegenover de Amerikaanse jagers een gebrekkig vliegtuig.
De G-7 en G-9 werden nooit in productie gebracht.
De G-8 werd een verkenningsvliegtuig met 2 mitrailleurs.


*Men mag hier nu niet verwijzen naar de Me262, het eerste straalvliegtuig. De motor van dit vliegtuig is in de loop van de oorlog ontwikkelt tesamen met de V1 en V2.

gemaakt door Laurens Snauwaert

met dank aan:

Het boek: Me 109, Matt Caidin(Standaard uitgeverij)
Het boek: grote luchtslagen van WOII
http://www.adlertag.de/willi/willi.htm
http://www.shanaberger.com/messerschmitt.htm
http://www.kotfsc.com/aviation/
http://www.lexikon-der-wehrmacht.de/Waffen/Me108.htm
http://www.hrvatski-vojnik.hr/hrvatski-vojnik/602000/hrv_arhiva/meser2.html
http://www.bf109.com/performance.html
http://www.geocities.com/CapeCanaveral/Hangar/7252/109c.htm

klik op de foto om te vergroten
Hosted by www.Geocities.ws

1