TARIH
TARIH TANIMI:
Tarih gecmis toplumlarin kultur ve medeniyetlerini, sosyo ekonomik durumlarini, birbirleriyle olan iliskilerini,savaslarini ve barislarini sebep sonuc iliskisi icinde, yer ve zaman gostererek belgelere dayanarak, objektiv olarak inceleyen bilim dalidir.
TARIHI OLAYIN OZELLIKLERI:
1. Tarihi olaylarin tekrari mumkun degildir. deney ve gozlemlere dayali degildir bu da onu pozitif bilimlerden ayirir.
2. Yer ve zaman belirtilmelidir.
3. Tarihi olaylar arasinda sebep sonuc iliskisi vardir.
4. Tarihi olaylar belgelere dayanmalidir.
5. Tarihi olaylarin maddi ve manevi sebepler vardir.
6. Tarihin konusu insandir. Insanin her turlu faliyetini inceler.
TARIHIN METODU:
1.���� BELGELER
| YAZILI �������������� ARKEOLOJI | YAZISIZ ��������� PALEOGRAFI-EPIGROFI-DIPLOMASI |
Canak -comek ������������������� ������������������������������������������������������������������������������������������������������� ��� Kitabeler�
Seramik�� ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� Para
Resim�� �������������������������������������������������������������������������������������������������������������� Anit
Heykel ���� ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� Vesikalar
Kabartma���� �������������������������������������������������������������
2. Tarih arastirmasi olaylari incelerken objektiv olmalidir.
3.Olaylar gunumuzun deger yargilarina gore yorumlanmamalidir.
4. kaynak taramasi yapilmalidir.
5. Degisik kaynaklara basvurulmak zorundadir.
6. Olaylarin uzerinden belli bir sure gecmelidir.
7.Olaylarin gectigi yerde arastirma yapilmalidir.
8.Olaylarin gectigi yer ve zaman belirtilmelidir.
9.Bir olaya katkisi bulunan kisinin degerlendirilmesi icin o gunun sartlarinin bilinmesi
gerekir.
TARIH ANLAYISININ GECIRDIGI ASAMALAR
1. Hikayeci Tarih:Olaylari hikayelerle dolu bir bicimde anlatan efsanelere yer
veren bir tarih cesididir.
Olaylarin anlatiminda yer ve zaman belirtildigi halde sebep-sonuc iliskisi
belirtilmez.Orn:Heredot Homeros ilyeda.
2.Ogretici (pragmatik)tarih:Toplumlarin kultur ve ahlak seviyesini yukseltmek icin
bazi sahaiyetlerin on plana cikarilarak anlatildigi tarih cesididir.
Orn:Peygamberler tarihi.
3.Sosyal Tarih:Olaylarin duygusal yonleri ele alinmadan yanlizca sosyal ve
ekonomik yonleri anlatilir.
Orn:Izmir iktisat tarihi" ve 17.yy.Bursa tarihi.
4.Bilimsel(neden nasilci)Tarih:Toplumlarin faliyetleri
anlatilirken neden nasil sorularina cevap aranir.(Obj)
TARIH CESITLERI
1.Genel Tarih:Yer yuzunde yasayan tum insanlarin faliyetleriden bahseden
tarih.Orn:Buyuk dunya tarihi.
2.Ozel tarih:Bir milletin her turlu faliyetlerini anlatan tarihtir.Orn:OSMANLI
TARIHI,Inkilap tarihi,Kurtulus
savasi tarihi.
TARIHE YARDIMCI BILIMLER
1.Cografya:Olayin gectigi yerin ozelliklerini ve iklimini
2.Arkeoloji:Kazi bilimidir.
3.Kronoloji:Takvim bilimidir.
4.Antropoloji:Irk bilimidir.
5.Filoloji:Dil bilimi.
6.Etnoloji:Kultur bilimi.
7.Etnografya:Halk bilimi.
8.Numuzmatik(Meskukat):Para bilimi.
9.Diplomasi:Devletler arasi siyasi belge ve antlasmalari.
1O.Epigrafi:Kitabeleri inceler.
11.Paleografya:Yazi bilimi.
12.Sigilografya:Muhurleri ve muhur cesitlerini.
13.Heraldik:Arma bilimi.
14. C.14 Metodu:Fosillerin yaslarini inceler.
TARIH CAGLARI
Yazini icadi ile baslar ve ikiye ayrilir. yazinin icadindan onceki
kisma"Tarih oncesi caglar"
" " sonraki kisma "Tarih caglari" denir.
TARIH ONCESI CAGLAR
a)Tas devri
Kabatas devri
1.Insanliginyasadigi en uzun cagdir.
2.Tuketici bir hayat vardir.
Not:Bu cagin sonunda havalar sogudugundan insanlar
magaralara cekilmislerdir.
Yontma tas devri
1.Ilker aletler yapmislardir.
2.Magaralarda yasayip duvarlara resimler yapmislardir.
3.Ates bulunmustur.
Not:Buzul cagi sona ermistir.
Cilali tas devri
1.Taslara sekiller vermislerdir.
2.Uretici hayat,tarimi buldular.
3.Yerlesik hayata gectiler.
4.Hayvanlari evcillestirdiler.
5.Ticaret basladi.
b)Maden devri
BAKIR DEVRI
Tabiatta cok bulunmasi,esnek olmasi ve kolay islendigi icin cok
kullanmislar.(altin,gumus,kalay)
Tunc devri
1.Bakir ve tunc karisimindan tunc elde edildi.
2.Ilk sehir devleti kuruldu.
Demir devri
1.Insanlarin demiri islemeye baslamasiyla sanayinin temelleri atildi.
2.Ticaret hizla gelisti.
3.Demiri ilk defa turkler kullanmislardir.
4.Yazinin bulunmasi ile tarih caglari basladi. Tarih caglarinin ozellikleri
1.T.Caglari isimlendirilirken arac gercler goz onune alinir.
2.Sirasiyla tas,toprak,maden kullanildi.
3.T.O.devirlerde ayni zamanda ayni cag yasanmamistir.
TARIH SONRASI CAGLARI
a)Ilk cag
1.Siyasi yapi sehir devletleri.
2.Tarim hayvancilik var.
3.Toplumda sinif farkliliklari var.
4.Cok tanrili dinler var.Bunun yaninda hiristiyanlik ve� Musevilikte var.
b)Orta cag
1.Siyasi yapilanma feodalite(avr).
2.Ticaret gelisti.
3.Dini yapi tek tanrili dinler.Hiristiyanlik,Musevilik ve Islamiyet.
c)Yenicag
����������������������������������������������������������������������������������
�����������������������������������������������