Jeta, vdekja, rinia, pleqëria, jeta e përhershme

Mos u mashtro nga jeta e përkohshme në këtë botë, e cila është veçse një lojë që mund të ketë një fund të hidhur. Bota s'është gjë tjetër veçse skena e një teatri, jeta jonë është një shfaqje e luajtur mbi këtë skenë.

Prindërit, fëmijët, farefisi, miqtë janë veçse aktorë e figurantë, që me përfundimin e shfaqjes shpërndahen e nuk pyesin më për njëri-tjetrin. E së fundi ne gjendemi ballë për ballë me realitetin.
O biri i Ademit! Nëse ti do të shihje pjesën e jetës që të ka mbetur, nuk do të thurje plane për të ardhmen. Do të shtoje përpjekjen për bërjen e veprave të mira. Nëse hutohesh dhe gabon, nesër do të përballesh me pendimin, por pa dobi. Pjesëtarët e familjes një ditë kanë për të dorëzuar ty, babai e të afërmit do të ndahen prej teje, gjithë të dashurit do të lënë në vetmi një ditë. Pa dyshim se ti nuk ke për t'u kthyer prapë në jetë (në këtë botë), nuk ke për të shtuar veprat e mira. Prandaj puno për "ditën e llogarisë" përpara se të vijë vdekja. Puno që të mos pendohesh.
Dije se vdekja është e frikshme dhe e rrezikshme. Njerëzit e kujtojnë pak dhe mendojnë pak rreth saj, prandaj janë të papërgatitur.
Kujto të parët e tu që kanë vdekur, gjendjen e tyre nën dhé. Mendo për pozitën e tyre në këtë botë si dhe mendo dheun, që ka tretur fytyrat e tyre, trupat e bukur që janë bërë copë-copë, gratë që i kanë lënë të veja, fëmijët që i kanë lënë jetimë, mallrat e pasurinë që u kanë dalë duarsh, dhe librin e veprave që u është mbyllur. Nëse i mendon të gjitha këto do të ballafaqohesh me realitetin. Do kujtohesh për gjallërinë, gëzimin, qejfet, përpjekjet për gjërat e kësaj bote, shpresat për përjetësinë, harresën e vdekjes, besimin tek forca dhe rinia, argëtimet, mospërgatitjen për vdekjen; pra do të kujtohesh për të gjitha gjërat që bënte i vdekuri kur ishte i gjallë. Po tani? Këmbët e tij janë kalbur e s'ecën dot, gjuhën ja kanë ngrënë krimbat e s'flet dot, buzët e dhëmbët tani hanë dhé.
Megjithëse jeta që i kishte mbetur ishte e shkurtër, ai rropatej për të fituar sa më shumë të mira materiale, grumbulloi aq shumë sa e pati të pamundur t'i harxhonte e meqë në varr s'i mori me vete, ç'dobi pati prej tyre? Sikur ta dinte se vdekja po i afrohej dhe engjëjt që do i thoshin "xhennet" ose "xhehennem", do të mendonte më tepër për vete, jetën dhe vdekjen, si dhe jetën e përtejme (pas vdekjes). Mos harro "Çdo shpirt do e shijojë vdekjen."
"Thuaj: Dijeni se pa dyshim vdekja prej së cilës ju largoheni do t'ju gjejë ju! Më pas do të ktheheni tek Allahu që di dhe të fshehtën dhe të njohurën (atë që bëhet haptazi), dhe Ai do t'ju informojë (tregojë) për ato që keni bërë." (Kuran: El-Xhuma, 8).
Sikur njerrëzit që qajnë e vajtojnë për të vdekurin, t'i dinin vuajtjet e vdekjes, pa dyshim që të njëjtën gjë do të bënin për veten e tyre. I vdekuri i ka kaluar tre gjëra: së pari, nga pamja e engjëllit të vdekjes; së dyti, dhimbjet e vdekjes; së treti, frika për fundin. Ndërsa ju keni për t'u përballur me këto tria, një ditë.
Ne trembemi kur shohim ndonjë xhenaze, por kur ajo largohet, ne kthejmë shpinën dhe zhytemi në lojra dhe argëtime. Njësoj si turma e deleve që trembet kur ujku hyn mes tyre, por kur ujku largohet fillojnë të kullotin si më parë.
Dheu sikur i thotë njeriut që shtrihet në shtratin e butë: "O biri i Ademit, përse nuk mendon e nuk kujtohesh për trupin që do të kalbet, pa dyshim, një ditë midis meje e teje nuk do të ketë asnjë dyshek."
Varri me gjithë qetësinë e të vdekurit i heshtur të thotë: "O ti që punon për këtë botë! Edhe pse e di që do të vdesësh, për kë e mbledh këtë pasuri?
O zotëruesi i pasurisë! Varrin e ke madhështor, rreth e qark të zbukuruar. Po ç'të vlejnë ty të gjitha këto, kur trupi yt ka për t'u kalbur nën dhe?
Të afërmit e mi kalojnë pranë varrezave, por sikur s'më kanë njohur kurrë. Pasardhësit e ndanë mes tyre pasurinë time, dhe nuk harruan t'i linin pas dore borxhet e mia. Morën pjesën e tyre e në luks jetojnë, çudi, sa shpejt që më harruan mua!
Njeriun e rrëmbejnë nga miqtë. As edhe një roje si del dot para vdekjes. O njeri! Si gëzohesh me kënaqësitë e kësaj bote? O dritëshkurtër, që u gdhive i zhytur në harresë. Ti gjatë gjithë jetës ishe i zhytur në kënaqësi. Vdekja nuk e mëshiron të paditurin më shumë se padija e tij.
Vdekja, shumë njerëz që qëndrojnë nën tokë pranë teje, i ndalon të përgjigjen. Ti ngrite vila që akoma qëndrojnë në këmbë, por sot varri yt është rrënuar.
Qëndrova pranë varreve të miqve të mi, varre të radhitur si kuajt e garave. Teksa qaja për ta, më zunë sytë vendin tim mes tyre.
O njerëz, unë kisha plane për të ardhmen, por exheli nuk më la që t'i realizoja. Njeriu të falenderojë që iu dha mundësia të punojë. Mos kujto se vetëm mua më kanë sjellë këtu. Çdokush do të sillet porsi unë, mbi shpinat e njerëzve të tjerë.
Mendoj të sotmen, e djeshmja kaloi, po e nesërmja a do të vijë? Rinisë nuk i besoj, se vdekja nuk merr veç pleqtë.
Dijani vlerën pesë gjërave përpara pesë të tjerave: Dijani vlerën rinisë përpara pleqërisë, shëndetit përpara sëmundjes, pasurisë përpara varfërisë, kohës së lirë, përpara se të jeni i zënë me punë, jetës përpara vdekjes.
Jeta e kësaj bote zgjat veçse sa një hapje e mbyllje sysh.
Pendimi më i keq është pendimi në çastin e fundit, pasi nuk ka dobi.
Nga barku i nënës erdhëm në pazar, morëm nga një qefin e po shkojmë në varr.
Vdekja është një derë që hapet drejt përjetësisë.
Të gjitha këto që u thanë për vdekjen, duhet të na bëjnë të mendojmë më tepër rreth jetës, fundit të saj, ringjalljes dhe jetës së përhershme. Folëm rreth vdekjes, jo për të trembur por për të ndërgjegjësuar.
Vdekja nuk është fundi i çdo gjëje, përkundrazi ajo është një portë që na çon në botën e përtejme. Me anë të lindjes nga barku i nënës vijmë në këtë botë, dhe me anë të vdekjes kalojmë në një tjetër dimension të jetës. Ajo na çon drejt përjetësisë. Çdo gjë e krijuar ka një fillim e një fund, dhe jeta jonë mbi këtë botë të përkohshme siç nisi ashtu edhe do të mbarojë, pasi kjo botë është një hotel me dy dyer, ai që hyn nuk e di dhe ai që del nuk kthehet më pas. Kjo jetë e përkohshme është një provim, nëse sillemi siç na urdhëron Krijuesi, nëse zbatojmë me përpikmëri porositë e tij, na pret një shpërblim që do të zgjasë në përjetësi. E nëse ne mohojmë provimin, Krijuesin, jetojmë pa iu bindur rregullave të lojës pa dyshim, na pret një ndëshkim që zgjatet drejt pafundësisë.
Provimi mund të mbarojë nga momenti në moment, le të jemi të përgatitur që kur të vijë momenti i ndarjes, fundi i provimit, të dalim nga klasa (bota) jo të shqetësuar, por duke buzëqeshur. Nuk është kurrë vonë për t'u penduar e për t'u strehuar në mëshirën dhe dashurinë e Krijuesit, Allahut (xh.sh).
"Po ata që besuan dhe bënë vepra të mira, Ne me siguri do t'ua shlyejmë të këqijat e do t'i shpërblejmë më së miri për atë që vepruan." (Kur'an: El-Ankebutë, 7).