 |
|
|
 |
|
|
 |
|
|
เนื้อเยื่อที่พบมากใน xylem ได้แก่ tracheary elements ซึ่งประกอบด้วย vessel members และ tracheid ทำหน้าที่ลำเลียงน้ำเป็นส่วนใหญ่ เนื้อเยื่อทั้งสองมีลักษณะที่แตกต่างกัน คือ
- Vessel members ลักษณะเซลล์สั้นและอ้วนกว่า tracheid ส่วนปลายเซลล์จะเฉียงออก มีแผ่นรอยปรุที่เรียกว่า perforation plate กั้นอยู่ มี secondary wall หนา ส่วนมากเป็นสารพวกเซลลูโลสและลิกนิน ซึ่งการฉาบของผนังเซลล์ไม่สม่ำเสมอ จึงเกิดมีลักษณะของ secondary wall หลายแบบ เช่น เป็นแนววงแหวน (annular) แบบขดลวดสปริง (spiral หรือ helical) แบบตาข่าย (reticulate) แบบขั้นบันได (scalariform) แบบเป็นรู (pitted) vessel members หลาย ๆ เซลล์มาต่อเรียงกันจะเกิดเป็นท่อขึ้นเรียกว่าท่อ vessel
- Tracheid รูปร่างยาวเรียกว่า vessel members ปลายเซลล์เสี้ยมแหลมไม่มีแผ่นรอยปรุ (perforation plate) แต่ขนาดใหญ่และสั้นกว่า Vessel members fiber secondary wall หนาและมีการฉาบของสารไม่สม่ำเสมอ จึงเกิดลักษณะเดียวกับ vessel แต่ที่พบมากเป็นแบบ bordered pit ทั้ง trachied และ vessel members จะอยู่รวมกันเป็นมัด พบได้ในพืชมีดอก (angiosperm) แต่ในพืชพวกจิมโนสเปิร์ม (gymnosperm) จะไม่มี vessel คงมีแต่ tracheid fiber และ parenchyma
ในพืชใบเลี้ยงคู่ เมื่อมีอายุมากขึ้นเกิดการเจริญขั้นที่สอง vascular cambium ที่อยู่ระหว่าง primary xylem กับ primary phloem เกิดแบ่งตัว โดยส่วนใหญ่จะแบ่งตัวเข้าด้านในให้ secondary xylem จำนวนมากและดันกลุ่มของ primary xylem เข้าไปในใจกลางลำต้น secondary xylem ที่เกิดขึ้นนี้จะเป็นส่วนที่เรียกว่าเนื้อไม้ (wood) ถ้าในปีหนึ่ง ๆ มีปริมาณน้ำในดินไม่เท่ากัน เช่น ช่วงต้นปี ฝนตกชุก น้ำมากเซลล์มีขนาดใหญ่ ผนังบาง ไม่ค่อยแข็ง สารสะสมในเซลล์มีน้อย สีค่อนข้างจาง เนื้อไม้ช่วงนี้เรียกว่า เนื้อไม้ต้นฤดู (early wood หรือ spring wood) ต่อมาช่วงปลายปี ฤดูแล้ง น้ำน้อย vascular cambium แบ่งตัวได้น้อย เซลล์มีขนาดเล็ก ผนังเซลล์หนา