Cả giảng đường uể oải đứng dậy. Thầy lặng lẽ về. Vậy là
chẵng có ai nhớ, cả giãng đường rng mênh mông hơn ba trăm con người
trưởng thành chẳng ai nhớ. Còn thầy có nhớ không thì cũng chẵng biết n"a.
Cả tôi cũng chẵng nhớ, nếu ngày hôm qua ba con mèo bé bỏng của tôi không chi chít: "Thầy ơi mai nghỉ lễ 20-11!". Ðấy là bảo thầy chứ không phải xin thầy. Tôi hỏi:"Nghỉ mấy em đi thăm thầy cô chứ?" Cả ba đứa la lên: "Thôi thầy ơi, đi chơi cho đã . Thầy cô mới thì gặp hoài mỗi ngày, còn thầy cô cũ chán lắm, có nhớ tụi em đâu mà thăm!." Anh thầy sinh viên là tôi bỗng ngớ mặt ra, ti nghiệp, thế mà còn định đùa "Ba đứa định tặng quà gì cho thầy đây?." Mà nghĩ cũng lạ nhỉ, hơn ba trăm đứa ngồi đó ( kể cả tôi! ) mà chẳng thấy nhắc nh" gì để nói mt lời chúc mừng thầy, hay mt bó hoa. Hay cái ngày Nhà giáo 20-11 này không dành cho Ðại Học ? Chua chát quá rồi, phải làm dịu đi thôi . Ðạp dưới hai hàng muồng đen già sù sì đẹp lão, lại thấy lòng nhơ nhớ Ðà Nẵng . Giờ chừ, đám con Thủy, Thái Hà, thằng Tin, Kiên....đã kéo nhau đi rồi. Các cô thầy ơi, vậy là năm nay con không được đến chơi rồi ! Ðạp lòng vòng phố, ý như tìm lại mt chút gì đó của xa xưa. Có lẽ vô ích, Sài Gòn đông, vui, sôi đng, thì cái hình ảnh nh"ng khuôn mặt non nớt và vụng về ôm bức tượng thạch cao be bé kéo nhau đi đầy phố, rồi thập thò thập thụp mang đến tặng cô giáo, có còn ? Là lớp nào ? Lớp Năm . Thầy Phiến . Tôi và Cừu non ( nay hắn đã đổi tên khác ) lần đầu tiên cầm tiền mẹ cho đi mua quà tặng thầy . Hai thằng bàn cãi cả buổi sáng, chiều rụt rè tới nhà thầy xòe tay....hai gói thuốc lá Ðiện Biên thì thầy bạt cười xoa đầu hai thằng :" Hai đứa bây định đốt thầy hay sao, hả ? ". Thằng Cừu Non sau này cứ bảo :" B"a đó mới thấy thầy thật là hiền, thật ti....". Thầy già . Nghe nói trước đây thầy là giáo sư Ðại học, sau giải phóng thầy xin ở lại dạy tiếp nhưng người ta đưa thầy xuống dạy....cấp I. Thầy bảo :" Rứa cũng được ! Miễn sao là có học trò dạy ". Có lúc nghe giọng Huế chay của thầy gợi mơ màng cho cả lớp về đất Kinh Thành triều Nguyễn, đứa nào cũng bảo sau thầy lại hiền vậy, bởi có đứa nào là chưa ăn thước của thầy vào mông hay tát ! Ngày nào thầy cũng cho các tổ trưởng kiểm tra, ai chưa soạn bài là được mời lên đứng dồn ở góc lớp cho mọi người " chiêm ngư"ng " . Thầy bảo tôi dẫn thầy đi thăm nhà từng đứa trong lớp . Tôi, Hà, Cừu Non cùng đi với thầy, dạo b nh"ng phố, nh"ng phường bé nhỏ của Ðà Nẵng, mang đến từng nhà học trò chút ấm áp của lòng thầy . Thầy ơi, tụi con có ngờ đau lại là lớp học trò cuối cùng của thầy ! Vài tuần sau, cả lớp rỉ tai nhau về lý do thầy nghỉ dạy . Ấy là có đứa đã ch thầy trong lớp áo của mt nghề lao đng khác, bình thường và cũng rất bình thường....... Tôi về hỏi mẹ . Mẹ buồn buồn :" Tò mò để hiểu đời sớm làm gì chi cho khổ con ! ". Cô Thiện chủ nhiệm hồi tôi học lớp 8/2 . Cô dạy Nga văn . Cô rất trẻ, lại vui tính . Cô yêu cả lớp như nh"ng đứa em, xuề xòa, không có gì ngăn cách gi"a cô và chúng tôi . Mỗi khi có ai phàn nàn về cái tính kẹo kéo của tôi, là cô chọc :" Này, ông trùm sò, thiên hạ la làng quá trời kìa ! ". Tôi bắt đầu có tinh thần đồng đi trong lúc làm bài kiểm tra hơn, và được bạn bè....yêu mến hơn, là nhờ cô ! 20-11 năm đó, cả lớp bàn cãi chí chóe, xong quyết định mua tặng cô....mấy gói mì chính ! Khỏi nói là sau đó cô đã chửi mt trận te tua xơ mướp ! Tuần nào cũng có đứa đạp xe xuống nhà cô chơi . Cô thì thân tình là như thế, nhưng thầy cô - mt kỹ sư máy, luôn căm căm lạnh lùng trên mặt . Rồi cũng đến mt ngày cả lớp tụ tập đông đủ kéo xuống nhà cô, gọi cửa í a í ới . Chồng cô chạy ra, quát : - Chúng mày về hết đi ! Chả có cô với trò gì hết ! Rồi thưa đến dần.... Bây giờ, rủ xuống nhà cô, có đứa im im, có đứa chí chóe : - Ta gặp cô ngoài đường hoài, cứ cười chào cô, mà cô chẳng khi nào cười lại , thiệt là quê dễ sợ ! - Cô lơ tụi mình rồi ! Phải có người này, người khác, phải không cô ? * Ðến mt lúc nào đó, ngoài nh"ng lần đùa gi"n vô tư, bỗng dưng ta cảm thấy đời mình trống vắng kỳ lạ, và đâm ra thèm được " nói chuyện ", cái thú " tâm sự " ấy còn cần thiết hơn bất cứ bất cứ điều gì ! May mắn là đời này đã mang cô Minh đến gặp tôi . Cô Minh dạy Văn, lớp 11, người Bắc . Cô ít nói, giọng nhỏ nhẹ của cô đã nói là đứa nào cũng im thin thít . Có lần cô đt ngt kiểm tra vở soạn bài, mười mấy tên lóng ngóng đứng dậy, trong đó có tôi và Hùng - hai tay lớp trưởng và bí thư . Cô giận quá : - Ngày mai mấy em mời phụ huynh lên gặp cô . Mà này đừng có thuê mấy ông xe thồ đi thay nhé ! Mặt tôi tái đi, không,không phải vì sợ ! Tôi và Hùng được mời ở lại sau buổi . Ai ngờ cô trách : - Hoàn cảnh hai em cô hiểu hết rồi, nên b"a sau nếu có chưa kịp soạn bài cũng đừng đứng lên nhá ! Rồi cô bảo riêng tôi :" Lúc nãy cô nói thế, em đừng buồn nhé.....Cô không có ý gì đâu ". Cô ơi ! Tôi bắt đầu thèm được nói chuyện với cô từ đó. Cuối năm, không đứa nào được " mời " ở lại học tiếp . Ở lại thì phải học chung với tụi phân ban trung học, gay lắm . Cô hiểu diều đó....Có ai biết cô đã làm gì không ? là cô, cô đã chạy đôn chạy đáo gặp hết các thầy cô b môn khác để năn nỉ xin vớt điểm cho học trò mình, bất chấp tất cả nh"ng gì ảnh hưởng đến cái danh của nghề giáo ! Có ai giống như cô không? Tôi đến để chào cô đi vào Sài Gòn học, coi như thế là hết, nh"ng buổi tối chơi vơi đi tìm cái thú len lỏi vào con hẻm thanh vắng để trò chuyện cùng cô . Tay cô thoăn thoắt với đôi que đan len, luôn luôn là như vậy ! Lúc nào tôi đến cũng thấy cô bận rn với đống len; cô dặn tôi ráng gi" cho được cái tâm hồn, ráng sống cho nó ra mt con người . Ðt ngt cô hỏi tôi : - Em thấy cô có nên dạy thêm ? Tôi lúng túng thật sự, và cảm thấy mình chưa đủ sắc sảo để là người được cô hỏi câu ấy . Cô cười : - Thôi, l" ôm cái đống len này thì ôm cho trót ! 5 giờ chiều, nắng vàng vọt rải sân . Phải chào cô thôi . Cô bảo chờ mt lát, rồi nhét vào túi cho tôi mt bì thư . Trong ấy, cô tặng tôi mt tấm hình và tờ năm chục ngàn . * Mười hai năm . Mười hai năm, bao nhiêu người thầy, người cô đã đi vào thế giới của tôi . Con không có ý định viết cái gì đó về nh"ng gì đã xảy ra, nhưng cuối cùng thì nh"ng dòng ch" này cũng đã hình thành mt bài nho nhỏ đăng báo bởi con biết rằng mãi mãi từ ng" vẫn chỉ là từ ng", mãi mãi văn chương của con không thể nói hết được nh"ng gì rất bình thường, rất bé nhỏ nhưng lại rất đẹp, rất ý nghĩa mà con đã nhận được từ các thầy, các cô . Bây giờ, con cũng đang chập ch"ng đi theo con đường của các thầy cô, với cái niềm tin lắm lúc cứ chơi vơi . Cuc sống xa nhà tự lập đầy va chạm và quá thực tế đã dạy cho con biết thế nào là giá trị của đồng tiền, nhưng con còn thấm thía mt điều giản dị trong cuc đời này : là ngoài đồng tiền ra, ngoài miếng cơm manh áo ra, người ta cần phải sống, cho mt cái gì đó, ý nghĩa ý vị hơn .

1996