Bu bölümde ise piyasadan temin edebileceğiniz bazı soya ürünleri ile yapılabilecek yemek tariflerini vermekteyim.
Afiyet olsun.
Soya Filizli Salata
250 gr soya filizi, 1 tutam dereotu, 1 miktar tuz, 2 yemek kaşığı soya yağı, 6-7 adet roka yaprağı, 6-7 adet kırmızı lahana yaprağı, 1 adet taze soğan, 1 küçük kutu parçalanmış diyet ton balığı.
Soya filizlerini 15-20 dakika haşlayın. Haşladıktan sonra soğumaya bırakın ve bir miktar tuz ile karıştırın. Bir servis tabağına yıkanmış kırmızı lahana yaprakları, dereotu, roka yaprakları ve taze soğanı dizin. Üzerine haşlanmış soya filizi ve küçük parçalara ayrılmış diyet ton balığını yerleştirin. Daha sonra soya yağı ilavesi ile servis yapın
Mantarlı Tofu Sote
100 gr tofu, 50 gr mantar, 1 sap taze soğan, 1 çay kaşığı esmer şeker, 1 çay kaşığı hardal, 1 yemek kaşığı soya sosu, 50 gr galeta unu, 1 adet yumurta sarısı.
Tofu ve mantarı kuşbaşı şeklinde doğrayın. Önce yumurta sarısına, sonra galeta ununa bulayıp hafifçe yağlanmış kızgın tavada pembeleşinceye kadar kızartın. Tofu ve mantarı karıştırıp servis tabağına alın. İnce kıyılmış taze soğanı, soya sosunu, esmer şekeri ve hardallı karıştırarak sos haline getirin. Sosu, servis tabağına yerleştirdiğiniz mantarlı tofunun üzerine dökerek servis yapın. Tofu : Vejetaryen mutfağında soya eti yerine kullanılır.
Karidesli Soya Filizi Salatası
1 Kg. Taze Soya Filizi, 200 gr. ince kıyılmış salatalık, 150 gr. ufak karides (Temizlenmiş, haşlanmış, süzülmüş),
Sos için: 2 çay kaşığı Soya Sosu, 1/2 parça tze kök zencefil (soyulup rendelenmiş olacak), 1 çay kaşığı kırmızı sirke, 1 çay kaşığı susam yağı, 1/2 çay kaşığı toz esmer şeker.
Kaynayan suya filizleri ilave edin 1 - 2 dk. pişirin, tenceredeki suya süzün soğuk su altında tekrar canlandırın ve iyice süzün. Sos için tavada malzemeleri karıştırın iyice çevirdikten sonra bekletin. Tabağın kenarına salatalıkları süsleyin ve orta kısmına soya filizlerini yerleştirin, karidesleri soya filizlerinin üzerine serpiştirin. Sosu üzerine dökün ve servis yapın.
Soya Filizi ve Barbunya Salatası
150 gr taze soya filizi, 150 gr barbunya (geceden ıslatılmış), 100 gr kültür mantarı (ince kıyılmış), 1 çay kaşığı tuz, 1 adet kırmızı biber (ince kıyılmış), 2 çorba kaşığı kıyılmış maydanoz, 1 çay kaşığı nane, 1 çay kaşığı kekik.
Barbunyayı hızlı ateşte kaynatıp 45 - 50 dk. yavaş yavaş yumuşak oluncaya kadar pişirin, pişmesine yakın biraz tuz ilave edin. Mantarları ve Soya Filizlerini çok az haşlayın fasulyeleri süzün ve hepsini bir kap içerisinde karıştırın. Zeytinyağı, sirke ve limon suyu ilave edin tekrar karıştırın, soğuk muhafaza edin sığ bir tabakta servis yapın.
200 gr. Taze Soya Filizi,
4 çorba kaşığı salata sosu,
1 çorba kaşığı kıyılmış maydanoz,
1 çorba kaşığı dolmalık fıstık,
1 çorba kaşığı limon suyu.
Soya filizlerini ikiye bölünüz salata kabında diğer malzemelerle iyice karıştırınız marine olması için 1/2 saat bekletiniz, sığ bir tabakta servis yapınız.
Soya fasulyesi proteinleri şu özelliklere sahiptir:
* İnsan vücudunun ihtiyaç duyduğu amino asitler açısından mükemmel bir denge oluşturmaktadır. Pek çok gıda maddesinde en azından bir amino asit eksikliği görülür. (Örneği ekmekte lisin, ette ise metionin amino asitleri bulunmamaktadır.)
* Protein etkinlik katsayısı çok iyidir (2-2.3) ve sindirimde kullanım katsayısı da 82'nin üzerindedir.
* Bakteriyolojik çökme için idealdir.
* Kolesterol içermez.
* İçerdiği B1 vitamini oranı ete kıyasla daha yüksektir.
* Lipid bulunmaması onları yiyeceklerimiz açısından daha da önemli bir konuma getirmektedir. Çünkü bu sayede daha fazla proteini az kalori alarak tüketebiliyoruz.
Yarım fincan pişirilmiş soya fasulyesindeki besinler
Kalori 149
Protein (gr) 14,3
Toplam Yağ (gr) 7,7
Doymuş Yağ (gr) 1,1
Doymamış Yağ (gr) 6,6
Karbonhidrat (gr) 8,5
Ham fiber (gr) 1,8
Kalsiyum (gr) 88,0
Demir (mg) 4,4
Çinko (mg) 1,0
Thiamine (mg) 0,1
Riboflavin (mg) 0,3
Niasin (mg) 0,3
Vitamin B (mg) 0,2
TOFU,TEMPEH,MİSO
Bu bölümde ise size soyadan yapılan Uzakdoğu yemekleri Tofu,Tempeh,Miso vb. hakkında bazı bilgiler vereceğim:
Tofu
Soya loru olarak da bilinen tofu, nigari adlı bir madde ile lor haline getirilmiş soya loruna verilen addır.
Nigari maddesi doğal olarak okyanus suyunda ya da kalsiyum sülfat içerisinde bulunur. Limon suyu ya da sirke gibi asidik gıdalar kullanılarak da lor elde etmek mümkündür.
Tofu Çin'de ilk olarak M.Ö. 200 civarında kullanılmaya başlanmıştır. İlk olarak nasıl bulunduğu bilinmese de Çinliler arasında yaygın olan bir söylentiye göre tofu, bir kaza neticesinde bulunmuştur.
Çinli bir aşçı pişirilmiş ve püre yapılmış soya fasulyesine tat vermesi için nigari eklemiş ve neticede bugün bildiğimiz tofuyu bulmuştur. Bugün tofu Asya'da çok yaygın bir yiyecektir. Bu lezzetli gıda binlerce tofu dükkanında taze olarak hazırlanmakta ve sokaklarda satılmaktadır. Yemek tariflerinde tofu bir çeşit sünger gıda olarak kullanılmaktadır. Gerçekten de tofu eklenen her tür çeşniye absorbe etme kabiliyetine sahiptir. Tofuyu bir tencere çili sosuna koyarsanız çili biberi tadını alır. Kakao ve tatlandırıcılarla karıştırırsanız çikolata kremalı bir kek dolgusunu elde edersiniz. Tofu peksimetini çorbaya da katabilirsiniz .
Tofu Türleri
Türkiye’de tek çeşit varken Amerika’daki şarküterilerde üç çeşit tofu bulunmaktadır. Katı tofu, yoğun ve katı haldedir. Karıştırılarak kızartılan gıdalar, çorbalar ya da ızgaralarda ve tofunun şeklini kaybetmemesini istediğiniz her yerde kullanabilirsiniz. Katı tofuda protein, yağ ve kalsiyum içeriği diğer tofu çeşitlerine göre daha fazladır.
Yumuşak tofu, tofu karışımı isteyen tariflerde ya da Oryantal çorbalarda kullanılabilir.
İpeksi tofu, kaymaksı, hardal benzeri bir ürünün elde edildiği farklı bir yöntemle hazırlanır. İpeksi tofu pürelere ya da karışık yemeklere iyi gider. Japonya'da ipeksi tofu olduğu gibi ve biraz soya sosu ile doğranmış yeşil soğan ile yenir.
Tofunun Besin Değeri
Tofu yüksek nitelikli proteinler açısından zengindir. Aynı zamanda iyi bir B vitamini ve demir kaynağıdır. Tofu hazırlanırken lorlaştırma işleminde kalsiyum tuzu kullanılmışsa, tofu mükemmel bir kalsiyum kaynağı haline gelir. Tofunun içeriğindeki kalorinin yarısı yağlardan gelse de 100 gr tofu porsiyonunda yalnızca 6 gram yağ bulunur. Doymuş yağ açısından fakirdir ve kolesterol içermez. Genel olarak tofu ne kadar yumuşaksa yağ oranı da o denli düşüktür. Tofu sodyum kısıtlaması olan diyetler için iyi bir alternatif teşkil eder.
Tofunun Alınıp Saklanması
Tofu çoğunlukla su dolu kaplarda, vakumlu paketlerde ya da kalın steril kutularda satılır.
Tofu genellikle marketlerin ev yapımı ürünler bölümünde bulunur, bazılarında ise süt ürünleri bölümüne bakmak gerekir. Steril olarak paketlenmediği müddetçe tofunun soğuk olarak korunması gerekir. Miyadlı tüm gıdalarda olduğu gibi paketin üzerindeki bitim tarihi kontrol edilmelidir. Tofu paketi açıldıktan sonra yenmeden kalan tofunun suda çalkalanıp yine taze su içerisinde saklanması gerekir. Tazeliğini korumak için suyu her gün değiştirmek gerekir. Tofuyu bir hafta içerisinde tüketmeniz lazımdır. Tofu 5 ay süreyle dondurularak muhafaza edilebilir. Buzu çözülen tofu tatlı bir karamel tadına sahip olur, deniz ürünü sosları ve ızgara için idealdir.
Tofunun Kullanımı ile İlgili İpuçları
Tofu herkese hitab eder. Yaşlı insanlar, çiğnenmesi ve hazmı kolay ürünleri tercih edenler için idealdir.
Meyveli ve sebzeli tofu püresi çocuklar için güzel bir protein besinidir.
Atıştırmayı sevenler snack olarak ya da yemeklerde pişirilmiş tofu lokmalarına bayılırlar.
Tofuyu ailenize tanıtmak için şunları deneyebilirsiniz:
Katı tofu parçalarını çorba ve sulu yemeklere katın,
Hafif ve hoş bir yemek elde etmek için et harcına tofuyu ufalayarak katın,
Tofuyu peynir ve baharatla ezerek sandviç harcı hazırlayın ,
Tofu püresi, ekmek kırıntıları, doğranmış soğan ve sevdiğiniz baharatlarla kendi tofu burgerlerinizi yaratın, Tofuyu barbekü sosunda bekletip mangal ateşinde ızgara yapın ve gevrek İtalyan ekmeğinin üzerinde servis yapın, Bir paket tako sosunu tavada kızarmış, ufalanmış tofuya ya da tofu ve dana kıyması karışımını tako'ya ekleyerek servis yapın,
Kurutulmuş soğan çorbası ile yumuşak ya da ipeksi tofuyu kolesterolsüz bir soğan çorbası elde etmek için karıştırın,
İpeksi tofuyu ekşi kremayla karıştırarak az yağlı bir patates kumpir sosu elde edin,
Tofuyu eritilmiş çikolata ile karıştırıp biraz tatlandırıcı ekleyerek çikolata kremalı pasta yapın ,
Salatada yumurta yerine tofu parçaları, küp küp kesilmiş kereviz ve bir parça hazır mayonez ile kullanın,Mayonez, ekşi krema, krem peyniri, rikotta peyniri gibi gıdaların bir bölümünün yerine ipeksi tofu kullanın,
MİSO
Miso Japon mutfağının ruhunu yansıtan tuzlu ve zengin çeşnili bir tatlandırıcıdır. Japonlar yeni bir güne kuvvetlendirici bir tas miso çorbası ile başlarlar ve misoyu gün boyu yedikleri diğer yemeklerde pek çok gıdaya lezzet katmak için kullanırlar. Amerikalıların gıdalarını konserve yapmalarına benzer bir şekilde misonun hazırlanması da Asya ülkelerinde bir aile sanatı halindedir. Miso hazırlamak için soya fasulyesi bazen de pirinç gibi tahıllar tuz ve pelteleştirici maya ile karıştırılıp sedir ağacından yapılmış fıçılarda bir ila üç yıl boyunca yıllandırılır. Batı ülkelerinde yapılan misonun çoğu da böyle hazırlansa da "hızlı" imal edilmiş miso da bulunmaktadır. Hızlı imal edilmiş miso genel olarak tat açısından daha kötüdür. Miso aslında bir dizi tatlandırıcının bir araya gelmesinden oluşur. Değişik malzemenin katılması ve yıllandırma işleminin süresindeki farklılıklar nedeniyle ortaya tadı, görünümü, rengi ve kokusu son derece farklı miso tipleri çıkmaktadır. Japonya'da değişik miso çeşitleri tıpkı batılıların şarap ve peyniri yargıladıkları gibi hassasiyetle hazırlanır ve değerlendirilir
TEMPEH
Tempeh oldukça sağlıklı ve lezzetli bir besindir. Haşlanmış soya fasulyesi ile pirinç ya da darının karıştırılmasıyla hazırlanır. Karışım 24 saat bekletilir. Tempeh geleneksel bir Endonezya yemeğidir. Kimi yerlerde etin alternatifi olarak kullanılabilir. Dondurulmuş gıda olarak aylarca saklanabilir.
Soya Sosu
2500 yıllık bir tarihi vardır. Mayalanma işlemi sonucu yapılır. Mayalanma "koji" adı verilen bir bakteri ile başlar. Soya sosu soya proteinlerini hidroklorik asit ile hidrolize etmek suretiyle elde edilir. Sodyum karbonat ile nötralize edilip soğutulur. Mısır şurubu ve karamel eklenir.
Soya Filizi
Soya filizini en iyi tüketme şekli çiğ yemektir. Bunun yanında 30 saniye tavada çevirerek pişirebilirsiniz. Fazla pişirildiğinde, filizlerin kıvamı bozulmuş ve sertliği gitmiş olacağı için çok kısa süre pişirilmelidir. Soya filizi alırken, fasulyesi kopmamış olanları seçmeye dikkat edin. Aldıktan sonra buzdolabında 3 gün, hava alacak şekilde bir plastik torba içinde bekletebilirsiniz.