De Historie van PBP
1891
In de eerste lange
wielerrace, de 600 km Bordeaux-Parijs, namen Britten onverwachts de eerste drie
plaatsen in, door te finishen zonder onderweg te rusten. GP Mills was winnaar
binnen 27 uur. Het evenement maakte een grote indruk op het Franse publiek.
Later dat jaar ging Pierre
Giffard de 1200 km Parijs-Brest-Parijs promoten, om het praktische gebruik van
de fiets aan te tonen. Fietsen werden bij de start
verzegeld om te verzekeren dat de rijders steeds dezelfde fiets zouden
gebruiken. Er mochten geen buitenlanders mee doen.
207 rijders vertrokken op 7 september. Hierbij
waren 10 driewielers en 2 tandems. Ook ene M. Duval deed mee, van hem werd
beweerd dat hij de enige was die tot dan toe PBP gereden had. .
Zowel amateurs als profs namen deel. De profs met bagagehulp en 10 gangmakers.
Charles Terront won. Hij finishte, zonder te
slapen, in 71 uur 22 min. In totaal waren er 99 finishers, die soms dagen later
arriveerden en onderweg in herbergen overnacht hadden.
In de volgende
jaren werd Bordeaux-Parijs jaarlijks gehouden en nieuwe wedstrijden als:
Ninne-Berlijn, Luik-Bastenaken-Luik, Rennes-Brest, Spa-Bastogne-Spa,
Geneve-Bern, Milaan-Turijn, Parijs-Besancon, Lyon-Parijs-Lyon and Parijs-Roubaix
vonden plaats.
1901 Henri Desgranges deelt de inschrijvers op in
“coureurs de vitesse” (wedstrijd rijders / professionals) en “touristes
routiers” (wielertoeristen). Ook zijn er prijzen te verdienen: Resp. 10000 en
2000 Frank voor de snelste in de eerste of de tweede categorie. Op 16 augustus
vertrokken 42 profs en even later de toeristen. Garin won in 52 uur en 11 min.
De snelste toerist was terug in 62 uur 26 min.
72 toeristen
volbrachten de tocht, inclusief de 65 jarige Rousset die er uiteindelijk 202
uur over deed.
PBP werd nu eens in de 10 jaar gehouden. Profs
konden niet goed genoeg trainen voor de lengte van PBP en Henri Desgranges introduceert met de Tour de France voor
het eerst etappes. De Tour verdringt PBP als belangrijkste koers in het jaar.
1911 De regels worden verder aangescherpt. Assistentie tussen de controles en
het inzetten van tempomakers wordt verboden. De profs wijzigen hun tactiek en
blijven bij elkaar tot Brest.
13 profs en 120
toeristen namen deel. Georget had de snelste tijd met 50:13, De eerste toerist
(Heusghen) werd gediskwalificeerd vanwege het verlaten van
de route en het ontvangen van help. Ringeval en Garin (winnaar in 1901 bij de
profs) waren nu de snelste toeristen.
1921 Op 2 september startten 43 profs and 63 toeristen. Het aantal controlepunten
werd uitgebreid en Mottiat won in 55:07. Op de achtste plaats was al de eerste
toerist: Ernest Paul, in 1911 nog prof, met een tijd van 62 uur.
1931 28 Profs en meer dan 100 toeristen startten. Voor het eerst werd voor
toeristen een tijdslimiet ingesteld: 96 uur. Ook kwam er onderscheid tussen de
vrije categorie (Randonneurs) waarvoor de organisatie lag bij de Audax Club Parisien en Audax rijders onder de Union des Audax Cyclistes
Parisiens.
De Australiër Hubert Oppermann won in 43:23 en
de eerste Randonneurs waren Tranchant, Cottard en Ruard met een tijd van 68:30.
Vier vrouwen finishten op gemengde tandems (Danis, Pitard, Gorgeon en Du Bois).
Mile Vassard werd de eerste vrouw die solo PBP completeerde. De Pitards zouden in 1948 en 1951 ook deel nemen.
1948 en 1951,
1948: 52 profs startten, maar slechts 11
haalden de finish. Hendrickx (Belg) won in een tijd van 41:36.
In 1951 deden slechts 41 profs in 10 teams mee
en Diot won in 38:55, een nieuwe recordtijd. Ook nu finishten er slechts 11. De
Nederlander Henk Faanhof (prof van 1950-1955) stond wel op de startlijst, maar
krijgt in de einduitslag de vermelding “forfait” hetgeen
vermoedelijk betekent dat hij niet van start is gegaan.
Toeristen worden nu Randonneurs genoemd en de
eerste Randonneurs die de finish haalden waren Coutelier en Chetiveau in een
kleine 48 uur.
1956 en 1961 Het evenement was in 1956 en 1961 nog wel op de
professionele kalender gezet, maar afgelast wegens te geringe belangstelling.
Voor de Randonneurs ging het wel door en Baumann was in 1956 het snelst met
52:19 en Fouace in 1961 met 49:15.
Voor
het eerst doen Nederlanders mee. In 1956 weet Leo van
Batenburg als eerste Nederlander de finish te bereiken in 74:08. Na hem komen
nog 11 andere Nederlanders succesvol aan de finish.
In een Engels commentaar wordt gesproken van: "The weather was awful". Erg slecht
weer dus. Het uitvalpercentage was met bijna 30% ook erg hoog.
Het is niet bekend of
de Nederlanders aan de Randonneur of aan de Audax versie hebben deelgenomen.
Ook is het niet bekend of er onder de uitvallers ook Nederlanders zijn.
In 1961 slechts 1
Nederlander aan de finish: Bernardus Kesteren. Hij zette wel een erg scherpe
tijd neer van 58:47. Een tijd die pas in 1995 verbeterd zou worden. Ook nu
wordt gesproken van slecht weer, echter niet zo slecht als in 1956. Toch weer
bijna 30% uitval.
1966. In
1966 was de Brit Barry Parslow de eerste Randonneur met een trike (driewieler).
De snelste tijd was toen met 44:21 voor Demilly en Macaudiere. De maximale tijd
werd teruggebracht naar 90 uur.
Geen Nederlandse deelnemers die de eindstreep
halen.
1971 Het was de laatste keer dat Audax rijders en Randonneurs samen startten.
De 330 Audax rijders
waren verdeeld over 17 groepen met een vast tempo en vast overnachingsplaatsen.
Zij startten 4 dagen
eerder dan de 328 Randonneurs op 2 september om 04.00 uur. Alle Audax rijders
wisten binnen de 90 uur te finishen.
Bij de Randonneurs
was de massale start op 6 september om 16.00 uur.
Zeven Randonneurs hadden even te voren met de
Audax ook mee gedaan en van hen deed Plaine de tweede rit in 55:42.
Het gedeelte naar Brest werd in een recordtijd
verreden, (20:26) door Bonny. De eerste die terug was, was de Belg Herman de
Munck in 42:39. De eerste vrouw was Simone Astie in 79:38.
Vier Nederlanders finishten kort na elkaar na
ruim 76 uur.
Het weer wordt als “goed” bestempeld.
1975 Het
evenement voor Randonneurs wordt nu elke 4 jaar georganiseerd. De Audax versie
blijft om de 5 jaar. Het was nu voor het eerst dat er een kwalificatie vereist
was. Deze bestond uit het afleggen van twee “Brevetten” van 600 km. Twee
deelnemers verongelukten onderweg, hetgeen de reden
werd om voor PBP voor het laatst van grote doorgaande wegen gebruik te laten maken.
Er waren 714 starters. Als eerste waren De
Munck en de Fransen Cohen and Truchi weer terug in 43:27.
21 deelnemers wisten binnen 50 uur terug te
zijn. Eerste vrouwen waren Chantal de la Cruz and Nicole Chabriand
met een tijd van 57 uur.
Dit maal wisten 5 Nederlanders de rit te
volbrengen.
1979 De kwalificatie werd een volledige Brevetten serie, zoals we die nog
steeds kennen. De Superrandonneur met Brevetten van 200, 300, 400 en 600 km. 1766 deelnemers kwamen aan de start en de groep voor 90 uur
startte om 04.00 uur. 1573 deelnemers kwamen aan de finish. De eerste waren
Piguet en Baleydier met minder dan 45 uur.
Geen Nederlanders aan de finish.
1983 Een jubileum editie voor 10 maal PBP voor Randonneurs
2106 deelnemers en 1903 finishers. De Brit Paul
Castle wist PBP succesvol af te leggen, maar stierf kort na de finish bij een
aanrijding, terwijl hij terug fietste naar de kust.
Als eerst waren de Belg Herman de Munck en de
Fransman Bernard Piguet met een tijd onder de 44 uur.
Eerste vrouw was de Amerikaanse Sue
Notorangelo, in een nieuwe recordtijd voor vrouwen: 54:40.
Er deden deelnemers uit 15 landen mee. Onder
hen 2 Nederlanders. Ze finishen beiden in 80 uur. Robert LeDuc is eerste
Nederlander die de rit voor de tweede maal volbrengt.
1987 2957
deelnemers en 2117 die binnen de gestelde tijd terug waren. Als eerste was de
Amerikaan Scott Dickson terug in een tijd van iets meer dan 44 uur.
Het aantal Nederlanders neemt toe en 15 weten
de finish te bereiken.
1991 100 jaar PBP. Een record aantal deelnemers van 3281. 2611 voldeden aan de
gestelde limieten. De nieuwe startplek was St
Quentin-en Yvelines, ten zuidwesten van Parijs. Het hoge uitval percentage van
ruim 20% baarde zorgen. Er waren nu 3 mogelijkheden om te starten: om 20.00 uur
voor de deelnemers die een snelle tijd wilden neerzetten. Zij hadden 80 uur de
tijd. Om 22.00 uur start de meerderheid met een tijdslimiet van 90 uur. De
volgende ochtend kon ook gestart worden, maar dan was de maximale tijd 84 uur.
Ook was er voor het eerst een Proloog door de
startomgeving.
Nicole Chabriand uit Frankrijk was (net als in
1971) als eerste vrouw terug in 59:43.
Bij de mannen was het weer Scott Dickson, nu
in 43:42.
55 Nederlanders namen deel en voor het eerst
is ook bekend welke en hoeveel uitvallers er zijn. 46 weten er te finishen en 8
vallen er uit. Voor het eerst weet ook een Nederlandse vrouw (Mieke van de
Burg) te finishen (in 80:15). 1 Nederlander schreef zich wel in, maar kwam niet
aan de start.
1995 De 13e editie. Minder deelnemers dan de vorige
editie, maar wel een hoger percentage buitenlanders.
Een
reglementswijziging zorgde er voor dat triatlon sturen verboden werden,
spatborden daarentegen waren niet langer verplicht.
Een groep van 9
mannen kwam als eerste terug in St. Quentin en Yvelines, waaronder ook weer
Scott Dickson. Met hem nog een Amerikaan, een Spanjaard en 6 Fransen. De groep
zorgde voor een Randonneurs record met een tijd van 43:20.
Het record voor
vrouwen werd verpulverd door Brigitte Kerlouet. Zij
finishte in een tijd van 44:14 als lid van een tweede groep, samen met nog 10
mannen. In deze groep zaten onder andere nog 3 Kerlouet’s.
66 Nederlandse inschrijvingen en starters, waarvan er 57 de eindstreep halen. Ber Heijn weet de snelste
Nederlandse tijd te verbeteren tot 57:37.
1999 Een record aantal van 3573 deelnemers uit 28 landen. Een op de zes
deelnemers viel echter onderweg uit. Omdat onderweg een aantal wegomleggingen
aanwezig waren werd de maximale tijd verhoogd naar 92 uur. De afstand lag op
ongeveer 1250 kilometer.
De Fransen Deplay en Bocquet waren als eerste terug in 44:22. Eerste vrouw was de
Amerikaanse Melinda Lyon in ruim 53 uur. Bij de tandems werd een nieuw record
genoteerd in 46:23.
Maar liefst 82 Nederlanders schreven zich in.
Slechts 59 succesvol aan de finish. Veel (17) uitvallers en niet starters (6).
Anco de Jong verbetert het Nederlands record tot 50 uur en 3 minuten. Joop van
Beek zet een veteranenrecord (leeftijd 50+) neer van 56:04.
Wilma Vissers is de 2e Nederlandse
die de eindstreep haalt. Haar eindtijd is 76:42, waarmee ze 3½ uur sneller is
dan Mieke, 8 jaar eerder. De tweede Nederlandse deelneemster Yvana van der Hork
moet onderweg opgeven.
2003 Weer meer deelnemers: 4185 inschrijvingen en 4069 starts. 15% valt uit
zodat 3457 deelnemers succesvol de eindstreep halen.
De snelste deelnemers, een groep van ongeveer
15 personen, krijgt een straftijd van 2 uur. De groep zou onreglementair zijn
begeleid. Dit zorgt voor veel discussie en het resultaat is dat er geen
officiële ranglijst wordt samengesteld. De tijd zonder straf zou de snelste
geweest zijn in de toerhistorie: 42:20.
Snelste vrouw is weer Melinda Lyon in 54:48.
Bij de Nederlanders verbetert Anco de Jong
zijn snelste tijd tot 46:05.
65 Nederlanders hadden zich ingeschreven,
waarvan er 64 gestart zijn. 6 moesten er opgeven, waarbij nog vermeldenswaard
is dat Lei Wolters pas op de allerlaatste controlepost in Nogent le Roi moest
opgeven vanwege onwillige spieren. Sybren Zandstra weet als eerste (en
voorlopig enige) Nederlander 5 maal succesvol aan de eindstreep te komen.
De enige Nederlandse deelneemster, Yvana van
der Hork moet net als in 1999 weer opgeven.
2007 Het wordt eentonig, maar weer zijn er meer deelnemers: er wordt een
limiet gesteld van 5000 deelnemers. Ook deelname aan de 90-uursgroep wordt
gelimiteerd tot 3000 deelnemers. Toch zijn er 5312 inschrijvingen en 5160
starts. De deelnemers komen uit maar liefst 45 landen.
Tijdens de rit is het weer ronduit slecht te
noemen. Met name bij de 90-uursgroep is het weer
uitgesproken regenachtig met lage temperaturen (15 – 18 graden). Ook is er vrij
veel wind. Van de deelnemers valt 27%
uit en 2,5% komt te laat aan. In totaal 3604 deelnemers halen succesvol de
eindstreep.
Een groep van 9
fietsers weet als eerste weer terug te zijn in St.Quentin.
Onder hen ook Anco de Jong. In deze groep bevindt zich Michel Mingant die
(miraculeus) vanuit de tweede startgroep de sprong heeft kunnen maken naar de
eerste. Hij heeft zo een tijd die 15 minuten (44 uur 33) minder is dan de overige
8, die 44 uur 48 nodig hadden. Snelste vrouw is Christiane Thibault in 54 uur
14.
De
Nederlanders doen goed mee bij de snelste tijden: Anco de Jong verbetert zijn
eigen (NL)record en ook Maarten Klijnstra (50 uur 20) en Hans
Wessels en Ymte Sijbrandij (53 uur 05) zijn snel. De
laatste 2 beide in een Velomobiel (Quest). Opmerkelijk hierbij is dat Ymte
zowel de heen- als terugreis naar Nederland fietsend heeft afgelegd.
Bij de Nederlandse dames 3 deelneemsters, die
alle 3 weten te finishen. Mini Kalivianakis en Christa de Bruin finishen samen
en als snelste Nederlandse dames ooit. Ruim 10 uur sneller dan Wilma Vissers in
1999. Eindtijd: 66 uur 28 minuten, waarbij Christa net iets later gestempeld
heeft en officieel een minuutje meer nodig had.
Sybren Zandstra doet voor de 6e
maal mee, maar ondervindt tegenslag en besluit te stoppen. Peter Blouw, Harry
Tuinhof en Leo Förster voegen zich bij hem met 5 maal een succesvolle PBP.