Elder
Scrolls 3: MORROWIND
Biri d���nda hepsi mahfolacak...
�mparatorluk hapishane gemilerinin �ok daha geni� oldu�unu san�rd�m. Bu f�nd�k kabu�u k�l�kl� teknede olmaktan, okyanusta sallan�p durmaktan s�k�ld�m. Geceleri derin uykularda kaybediyorum kendimi, ne g�verteye ��kabiliyorum, ne de g�ky�z�n� g�rebiliyorum ��nk�. Beni nereye g�t�r�yorlar? Ve neden teknede sadece birka� mahkum var? Bilmiyorum. Bana gitti�im yerde serbest kalaca��m� s�ylediler, cezam�n bitti�ini, art�k �zg�r bir adam oldu�umu. Cezam bittiyse neden beni bir gemiye koyup imparatorluk topraklar�ndan bu kadar uza�a s�rg�n ediyorlar anlam�� de�ilim. Muhaf�zlar pek konu�may� seven tipler de�il, en az�ndan mahkumlara kar�� �yleler. San�r�m konu�salar bile s�yleyecekleri �ok fazla bir�ey olmazd�.
Geride kimse kalmad� beni hat�rlayacak. Ho�, o kadar zaman hapiste kald�ktan sonra beni hat�rlayan birileri ��ksa �a�ard�m herhalde. Belki s�rg�ne g�nderilmek iyi olabilir. Belki gitti�im yerde biraz daha farkl� olabilir hayat. En az�ndan etraf�mdakiler art�k bana sab�kal� bir mahkum g�z�yle bakmayacakt�r. Umar�m. Tuhaf r�yalar g�r�yorum son g�nlerde, i�imde ba�lamak �zere oldu�um hayatla ilgili tuhaf bir his var. Ad�n� koyam�yorum, iyi mi yoksa k�t� m� bilemiyorum. Ama ne �nemi var ki? Gitmek ya da kalmak aras�nda bir se�im yapabilecek durumda de�ilim zaten. A��k denizlerin sert r�zgar� yelkenleri dolduruyor ve gemiyle birlikte bilmedi�im bir yere s�r�kleyip g�t�r�yor beni. Umar�m yak�nda biter bu yolculuk, bu k�fl� ambarda oturup ah�ap g�vdenin ��kard��� g�c�rt�lar� dinlemekten bunald�m art�k. Bug�ne dek g�rd�klerimden daha k�t� ne gelebilir ki ba��ma?
Massive Single Player
Ne zaman biri "Bethesda yeni bir oyun ��karacakm��, duydun mu?" dese
t�ylerim diken diken olur. Benim kitab�mda bu isim klasik olma potansiyeli
bulunan oyunlarla ayn� sayfada yaz�l�d�r. Bu adamlar� yarat�c�l�k
a��s�ndan Blizzard ve Westwood ile ayn� kefeye koyuyorum desem yalan olmaz
hani. Ama maalesef "Bethesda" demek, ayn� zamanda insan� oyun oynamaktan
tiksindirecek denli sorunlu oyunlar da demektir. �nan�n bana, eskiden beri
��kard�klar� hemen her oyunu oynam�� ya da oynamak i�in �aba
sarfetmi�imdir. Ama �o�u zaman inan�lmaz derecede sorunlu program kodlar�
y�z�nden bir noktada pes etmi�, hayalk�r�kl��� i�inde oyunu kald�r�p bir
kenara atm���md�r.
Elder Scrolls serilerine gelince, �zellikle Daggerfall PC oyunlar� aras�nda tam bir klasiktir. Bir oyunun ne denli geni�, ne denli �zg�r ve ayn� zamanda ne denli sorunlu olabilece�ini de ispatlam�� bir yap�md�r. Oyun tarihinde onun kadar geni� bir oyun evreni sunan oyunlar�n say�s� cidden �ok azd�r, tabii MMORPG t�r�ne girenleri saymazsak. ��te �imdi buna +1 ekleyebilirsiniz, ��nk� Morrowind uzun y�llardan sonra en sonunda piyasaya ��km�� bulunuyor. Yani ciddi hayalperestler i�in art�k yeni bir se�enek daha var.
Morrowind kelimenin tam anlam�yla pek �ok a��dan "a�m��" bir oyun. Her ne kadar ad�na bak�nca bir devam oyunu gibi g�r�nse de, asl�nda piyasay� dolduran "klonlanm��" �r�nlerle hi�bir ortak noktas� yok. Bu oyun �ok uzun zamand�r �zerinde �al���lan, bilgisayardaki Role Playing t�r�ne bamba�ka bir y�z kazand�ran bir yap�m. Bug�ne dek benzer oyunlarda g�rd���n�z her�eyi unutun, ��nk� Morrowind daha ilk dakikadan itibaren ne kadar farkl� oldu�unu ortaya koyuyor.
Yeni K�y�lar...
Daggerfall t�m bir k�tay� size oyun alan� olarak sunuyordu, Morrowind
ise sadece tek bir k�tadaki bir Dark Elflerin elindeki bir b�lgeyi
veriyor. En az�ndan ilk bak��ta b�yle gibi g�r�n�yor, ama oyuna girdi�iniz
andan itibaren o tek k�tan�n asl�nda ne kadar b�y�k oldu�unu anl�yorsunuz.
Yap�mc�lar oyunda senaryoyu izleyip herhangi bir sona ula�abilmek i�in en
az�ndan 200 saat harcaman�z gerekti�ini belirtiyorlar. Ancak ki�isel
kanaatim bunun �ok iyimser bir tahmin oldu�u y�n�nde, ��nk� gidilecek o
kadar �ok yer, yap�lacak o kadar �ok i� var ki. Bu b�lgeyi kar�� kar��
dola�abilmek i�in bunun en az be�, hatta on kat� s�re harcamak gerekecek.
O zaman bile her�eyi g�remeyeceksiniz, ��nk� olaylar ki�ili�inize g�re de
y�n de�i�tirebiliyorlar. Ah evet, oyunun sonunu g�rmek i�in senaryoyu
takip etmelisiniz tabii ki, ama ataca��n�z ad�mlar oyunun sonunu da �ok
farkl� bi�imlerde etkiliyor.
Oyun d�nyas� tam anlam�yla ya�ayan bir evren, kasabalar halkla dolu ve herkes i�ine g�c�ne bak�yor. Sabaha kar�� 4 sular�nda girdi�iniz bir kasabada etrafta dikilen �ok fazla karakter bulmay� beklemeyin, �o�u evinde dinlenmeye �ekilmi� olacakt�r. Ve kafan�za esti�i gibi her yere girip her�eyi alamaz, herkesle konu�amazs�n�z. T�pk� ger�ek hayatta oldu�u gibi. A��k alanlara gelince, kelimenin tam anlam�yla s�rprizlerle dolular. �ylesine yolda durmu� bekleyen bir adama yakla�t���n�zda soyguncu oldu�unu g�rebilir, masum bir ma�aran�n bir haydut inine a��ld���n� g�rebilirsiniz. T�pk� oyundaki herkesle oldu�u gibi, hemen her t�r nesneyle de bir �ekilde etkile�imde bulunmak m�mk�n. Ama tabii bu biraz da sizin bilgi ve g�rg�n�ze ba�l�, anlars�n�z ya.
Ve harita tasar�m�. Asl�nda Morrowind bug�ne dek g�rd���m en detayl� haritalara sahip diyebilirim. Mesela bir �atoya kap�dan giremiyor musunuz? Tela�a ne gerek var, baca ne g�ne duruyor? �o�u zaman gidebilece�iniz yerler sizin hayalg�c�n�zle ve fizik kanunlar�yla s�n�rl� diyebiliriz. Ama tabii b�y�n�n ger�ek oldu�u bir evrende al���lm�� fizik kanunlar� bile rahatl�kla esnetilebilir.
Kimsin Sen?
Morrowind iki farkl� kamera a��s�ndan oynanabilen bir oyun, ancak
tasar�mc�lar �nceli�i kendi g�z�n�zden g�rerek oynamaya vermi�ler. Ve e�er
yeterince g��l� bir bilgisayar�n�z varsa, bu oyun bug�ne dek kendi
g�z�n�zden g�rebilece�iniz en inan�lmaz grafiklere sahip. En basit nesne
bile m�kemmel bir bi�imde modellenmi�, karakter animasyonlar� �o�unlukla
ak�c� ve yumu�ak. Ama bununla kalm�yor, oyun d�nyas�nda olup bitenler sizi
atmosferin i�ine �ekip g�t�r�yorlar. Kayal�k tepelerde durmu� etrafa
bakarken birden kapanan g�ky�z� ve bast�ran ya�mur, ya da ��l� kas�p
kavuran kum f�rt�nalar�, karanl�k ma�ara duvarlar�nda oyna�an me�ale
���klar�, bu oyunda her�ey oyuncuyu havaya sokmak i�in elbirli�i ediyor.
Tabii bunun a��r bir bedeli var, oyunu do�ru d�zg�n �al��t�rabilmek i�in
cidden �ok g��l� bir sisteme ihtiyac�n�z olacak. En az�ndan 1 GHz i�lemci,
256 MB RAM ve 32 MB Ekran kart�n�z olmal�. Oyun TNT 2 ve �st� Nvidia,
ayr�ca ATI Radeon grafik i�lemcilerini destekliyor. Ancak oyun kodu
GeForce 3 i�in optimize edilmi� ve b�yle bir kart�n�z yoksa grafik
g�zelli�in b�y�k bir k�sm�n� g�remeyeceksiniz demektir. �imdi �o�unuz "Ben
oyunda grafi�e �nem vermem, niye anlat�yorsun ki?" diyebilir. �ki sebebi
var. �ncelikle bu oyunda grafikler ger�ekten �nemli. �kincisi, yar�n
kalk�p birileri "Abi Voodoo 3 ekran kart�m var, oyun neden �al��m�yor?"
diye ba��rabilir, bunun �n�n� almaya �al���yorum.
Morrowind sadece grafikleriyle �n plana ��km�yor, oyun sistemi ve tasar�m� mant��� da kendini di�erlerinden hayli ay�r�yor. �ncelikle karakter yaratma sistemi hayli basit, k�rk saat zar atmak, stat ayarlamak yerine, basit birka� ad�mda kimli�inizi ortaya koyuyorsunuz. Se�ilecek �ok s�n�f var, ama birka� t�klama ile tamamen kendine has bir karakter yaratabilirsiniz. Arabirim de hayli basit, birka� t�klamayla her i�i halletmek m�mk�n, �stelik isterseniz tu�lar� istedi�iniz gibi ayarlayabilirsiniz. E�ya kullanma i�i ise �ok mant�kl� bir temele oturtulmu�. �o�u nesneyi, mesela bir zincir z�rh�, o konuda usta olmasan�z bile kullanabiliyorsunuz. Yani envanterdeki z�rh� Strength yetmiyor diye giyememek gibi bir sa�mal�k yok. Ama o z�rh�n size ne kadar faydas� dokunur, ya da hatta zarar� m� olur, oras� ayr� hikaye.
Bana Bir K�l�� Verin!
�o�u FRP bir dizi Quest �zerine kurulur, bunlar�n b�y�k k�sm� da
�o�unlukla bir kahrama yak��mayacak i�ler olur. Ama Morrowind sizi zaten
bir kahraman olarak oyuna ba�latm�yor. Buna ek olarak size ipe sapa gelmez
"fare katliam�" gibi g�revler de y�klemiyor. Aksine g�revler �ok daha
s�radan g�r�nen ama daha b�y�k olaylar�n kap�s�n� a�an �eyler. Hatta �o�u
zaman oyun d�nyas�ndaki yerinizi belirlemekte de yard�mc� oluyorlar.
Mesela oyunun ba��nda kasabadaki insanlarla konu�unca yak�nlardaki bir
ma�arada bar�nan haydutlardan �ikayet ediyorlar. Ama kimse size onlar�
temizleme g�revi vermiyor, sadece orada bir yerde bolca ganimet oldu�unu
kula��n�za f�s�lday�veriyorlar. Gidip gitmemek size kalm��.
Ancak e�er bela aramaya karar verirseniz �ok dikkatli olman�z� �neririm, ��nk� Diablo oynam�yorsunuz. Tu�bek'in yapt��� gibi elinize ge�en her�eyi y�r�t�p �st�n�ze sa�lam z�rh ve silah alsan�z bile, bu muhte�em bir sava���ya d�n��t���n�z anlam�na gelmiyor. Unutmay�n ki siz limana d�n indiniz, oysa o haydutlar uzun zamand�r mesleklerini icra ediyorlar. Yani girdi�iniz ma�aray� temizleyip ��kma ihtimaliniz �ok y�ksek de�il. Asl�nda al���k olmayanlar i�in Morrowind ilk bak��ta "baltal�, k�l�n�l� Quake" gibi g�r�nse de, oyun sistemi dikkatli olmad���n�z takdirde �abucak da��lman�z� garantiliyor. Bu kalabal�k gruplara kafadan dal�p ortam� da��tabilece�iniz bir oyun de�il. �o�u oyunun aksine ilk kar��n�za ��kan d��manlar basit, seviyenize uygun yarat�klar olmayabilir. Neyse ki oyunu istedi�iniz anda ve istedi�iniz kadar �ok kaydedebiliyorsunuz.
BETHESDAAAAA!!!
Ama her�eye ra�men bu bir Bethesda oyunu, ve her ne kadar �o�u Internet
sitesi "sorunsuz" diye ba��rsa da, Morrowind sorunlu bir yap�m. �ahsen
oyunu farkl� donan�mlara ve i�letim sistemlerine sahip 3 farkl� PC
�zerinde denedim. Bunlardan ikisinde oyun �srarla Windows'a d��meye devam
etti. ���nc� sistemde oyun d�zg�n olarak �al��t� ve hayli uzun s�re pek
ciddi bir sorunla kar��la�madan oynayabildim. Ancak zaman zaman seslerde
bozulmalar ve animasyonlarda aksamalar g�zlemledim. Bu Tu�bek'in donan�m
testi i�in kulland��� hayli g��l� bir sistemdi ve her ne kadar bana
olmad�ysa da, daha sonra Tu�bek bu sistemde de oyunun Windows'a
d��ebildi�ini bildirdi. San�r�m Bethesda yak�nlarda hayli kallavi bir yama
yay�nlar.
Ancak dikkat ettiyseniz yaz�n�n ba�lar�nda Morrowind'in ne kadar b�y�k bir oyun oldu�unu s�ylemi�tim. Bu asl�nda durdu�u yerde daha da b�y�yecek olan bir oyun. ��nk� Bethesda programc�lar� b�y�k bir e��eklik edip kendi kulland�klar� harita edit�r�n� de PC versiyonuna dahil etmi�ler. Dikkat edin, bu basit bir harita edit�r� de�il, bununla s�f�rdan yeni bir k�ta, karakterler, olaylar ve senaryo yaratmak m�mk�n. Ayr�ca bunlar� Internet �zerinden payla�mak son derece kolay. Daha �imdiden Morrowind i�in pek �ok yeni haritan�n yolda oldu�u s�yleniyor. Bu oyun Mod olay�na yeni bir boyut katacak ve amat�r dehalar� ortaya ��karacak gibi bir his var i�imde.
Kim Als�n?
Sonu� olarak Morrowind sorunlar� olan bir Bethesda oyunu, ama �yle bir
oyun ki bu, sinirden di�lerimi g�c�rdatsam bile kendimi y�ksek not
vermekten alam�yorum. �u kadar�n� s�yleyeyim ki, e�er cebimde biraz para
olsayd� s�rf bu oyunu rahat�a oynayabilmek i�in yeni bir sistem toplard�m.
Peki size tavsiye eder miyim?
Bak�n a��k�a konu�ay�m, bu oyunu herkes oynamamal�. E�er yeterli �ngilizce bilginiz, biraz FRP k�lt�r�n�z, g��l� bir bilgisayar�n�z yoksa bu oyundan uzak durun. Hele de d�md�z bir FPS haritas�nda �n�n�zdeki tek kap�y� bulam�yorsan�z, kesinlikle uzak durun. ��nk� b�yle bir oyuncu Morrowind ile ancak birka� dakika u�ra�abilir, sonunda da hem oyundan, hem oyunlardan, hem de bunu kendisine tavsiye eden dergi yazar�ndan nefret eder. Morrowind inan�lmaz geni� bir oyun. Yani do�rudan do�ruya sanal bile olsa ke�fedecek yeni bir k�ta arayan amat�r PC ka�iflerine hitap ediyor. E�er hayalg�c�n�z ve sabr�n�z yeterli de�ilse, zaman ay�ramazsan�z, bu oyundan zevk alman�z m�mk�n de�il. Ehm, tabii bu durumda s�nav d�nemi gelen ��rencilerin de bu oyundan uzak durmas� gerekiyor, en az�ndan s�navlar ge�ene dek. Ama e�er yukar�daki kriterlere uyuyorsan�z, o zaman bu oyunu al�n. Mutlaka al�n. Ko�arak ve �a��ldayarak al�n! ��nk� bu bir klasik.