Samwel e.a.: De psycholoog als pijnbehandelaar
 
Pijnbestrijding is het onderwerp van verschillende disciplines in de geneeskunde (anesthesioloog, fysiotherapeut, psycholoog, huisarts). Dit boek handelt over de wijze waarop deze disciplines kunnen samenwerken om de kwaliteit van de behandeling te vergroten. Het boek bespreekt enkel de behandeling van chronische benigne pijn, maligne pijn met een medische oorzaak wordt buiten beschouwing gelaten.
Vaak is de rol van de psycholoog in geval van pijnbestrijding onvoldoende gekend. In dit boek beklemtonen de auteurs het belang van een psychologische en psychotherapeutische behandeling in geval van chronische pijn. Ze benadrukken het belang van de samenwerking en communicatie tussen de verschillende disciplines, zowel in het ziekenhuis als in de huisartsenpraktijk.
We lezen in het boek dat men te vaak in laatste instantie doorverwijst naar een psycholoog in geval van chronische pijnklachten.  De psycholoog is als het ware "het laatste hulpmiddel" als de medische wetenschap niets meer kan doen.  Dit leidt bij de pati�nt tot een gebrek aan motivatie en zelfs aversie voor de therapie omdat "men niets kan vinden" en de klacht ogenschijnlijk niet serieus wordt genomen. De pati�nt accepteert meestal geen psychologische oorzaak voor zijn pijn, wat het gevaar van "medical shopping' vergroot indien er geen goede communicatie is tussen psycholoog en artsen.
Een interdisciplinaire aanpak is zodoende een noodzaak om effici�nt te kunnen werken bij pijnbehandeling. Verschillende werkmodellen zijn mogelijk en deze worden aan de hand van schema's en figuren verduidelijkt.
De auteurs leggen uit dat de psycholoog een actieve rol dient te spelen in de diagnostiek en behandeling, alsook bij de verwijzing naar artsen en fysiotherapeuten.
De verschillende vormen van therapiegroepen en individuele therapievormen worden uit de doeken gedaan. Ook wordt het verschil tussen eerstelijns- en tweedelijnspsychologen duidelijk doorheen het boek.
Afhankelijk van de oorzaak en diagnose van de pijn zal men een behandeling aanbieden die niet enkel medisch, maar ook psychotherapeutisch kan zijn. Indien de klachten het gevolg zijn van een pijngerelateerde problematiek kan een kortdurende behandeling bij een eerstelijnspsycholoog volstaan. Wijzen de klachten echter op een persoonsgebonden probleem is een meer langdurende psychotherapie aangewezen.
Het is van belang dat men reeds in de eerstelijnszorg aandacht besteedt aan de behandeling van pijnpati�nten.  De psycholoog in de eerstelijnszorg is geen lid van een behandelteam, maar zal nauw samenwerken met de huisarts. Onderzoeken naar de effectiviteit van een eerstelijnsbehandeling bij pijnklachten geven positieve resultaten.
We zien dat gedragstherapie heel effectief is bij de pijnbehandeling. Deze therapievorm wordt dan ook uitgebreid besproken. Gedragstherapie kan zowel individueel als in groep toegepast worden.
De verschillende stappen die de gedragstherapeutische behandeling doorloopt, worden gestructureerd weergegeven en aan de hand van diverse schema's verduidelijkt.  De lezer krijgt een gedetailleerd beeld van wat gedragstherapie inhoudt. Het huiswerk en de oefeningen die de pati�nten krijgen worden stap voor stap uitgelegd zodat de lezer niet alleen een beeld krijgt van de inhoud van de sessies maar tevens opmerkzaam wordt gemaakt op wat "achteraf" moet gebeuren.
In de epiloog beklemtonen de auteurs nogmaals het belang van de samenwerking tussen de verschillende disciplines.
De noten achteraan, waar in de loop van het boek naar verwezen wordt, bevatten belangrijke informatie  en het loont dan ook de moeite om deze tijdens het lezen te raadplegen.
Naast de literatuurlijst vindt men achteraan diverse bijlagen (o.a. pati�ntenbrochure, een type verwijsbrief, een pijnclassificatieschema, vragenlijsten ,� en een korte uitleg wie de auteurs zijn).
Een duidelijk en gestructureerd boek, dat nogal academisch geschreven is, zelfs de voorbeelden die aangehaald worden zijn heel wetenschappelijk en schematisch weergegeven.  Dit maakt dat het boek m.i. niet echt zal inslaan bij het grote publiek, hoewel het heel vlot leest en het eenvoudige taalgebruik de leesbaarheid bevordert.  Je kan het boek vooral beschouwen als een "eye-opener"� het handelt over een  "delicaat" item daar er in onze individualistische maatschappij te vaak wordt voorbijgegaan aan een interdisciplinaire aanpak.
 
Hilde-Freud/Lacan 2003
Hosted by www.Geocities.ws

1