Hunkering – Knapp Caroline

ISBN : 90-5594-315-0

Kwalitatieve beoordeling : ***

moeilijkheidsgraad : I

__________________________________________________________________

In deze autobiografie schrijft Caroline Knapp op een emotionele, confronterende en niets verhullende wijze over haar strijd tegen anorexia nervosa. Ze vergelijkt deze met andere obsessies en destructieve neigingen die bij vrouwen wel vaker voorkomen. De meeste dwanghandelingen vertonen namelijk een gelijklopend patroon wat betreft gedachten, gevoelens, handelingen en mogelijke oorzaken. De auteur beschrijft verschillende soorten obsessies naar aanleiding van de verhalen van vrouwen met wie ze regelmatig contact had en die hun verhaal deden. Als journaliste deinsde ze er nooit voor terug te schrijven over vrouwenzaken en eetstoornissen bij anderen, ze was niet bang om de confrontatie aan te gaan.

Op eenentwintigjarige leeftijd ervaart Caroline Knapp haar lichaam als storend, gevaarlijk en verkeerd. Ze weegt dan amper 37.5 kilo en is 1m63 groot. Gedurende drie jaar eet zij elke dag identiek hetzelfde voedsel op steeds dezelfde tijdstippen. Ze beschrijft op een aangrijpende wijze en tot in de kleinste details haar enige maaltijd per dag, evenals de manier waarop ze eet. Deze omschrijving is zo openhartig en ontroerend dat je er als het ware kippenvel van krijgt. Nooit eet ze een volledige maaltijd maar ze beperkt zich tot iets wat "normale eters" als tussendoortje beschouwen. Na het eten van die kleine maaltijden gaat zij minstens een kilometer joggen om de calorieën meteen te verbruiken. Dit patroon houdt ze vele jaren vol. Pas op vierentwintigjarige leeftijd beseft ze dat ze daadwerkelijk een probleem heeft en consulteert een therapeut, gespecialiseerd in eetstoornissen. Tijdens de therapie komt ze tot het besef dat honger een bredere combinatie is van lusten, hunkeringen en behoeften. Honger heeft te maken met een diepere wens om deel uit te maken van de wereld. Eten beheerst heel haar leven, wat haar een gevoel van veiligheid verstrekt omdat alles wat niet met eten te maken heeft naar de achtergrond verschoven kan worden. Hongeren is voor haar een manier van zijn, een oplossing voor een veelheid aan conflicten en angsten. Het betekent controle houden maar is tevens een vernietigende passie.

Ze legt duidelijk uit dat vaak gedacht wordt dat anorexiepatiënten geen honger hebben, maar niets is minder waar. Zijzelf ging steeds met honger naar bed en stond met honger weer op.

De auteur legt uit dat er steeds een gezin aan de basis ligt van een eetstoornis. Vaak heeft anorexia te maken met een verstoorde moeder-dochterrelatie. In therapie duikt Knapp in haar verleden en beseft dat ze tijdens haar opvoeding vaak "nee" te horen kreeg. Heel haar opvoeding is gekenmerkt door vele verboden. Genot was iets heel geheimzinnigs en onacceptabel. Ze beschrijft de angst voor haar ontluikende seksuele verlangens en deze van de jongens met wie ze contact had. Op een gegeven ogenblik zoekt ze zelfs haar toevlucht in alcohol. Gedurende een hele periode nam drank voor haar de plaats in van eten. Enkel wanneer ze dronken was, was ze niet bang voor haar lichaam. Zoals bij vele anorexiepatiënten bleef haar menstruatie op een gegeven moment uit. De moeder van de auteur bleef de anorexia van haar dochter ontkennen en weigerde erover te praten. De hulpkreet van Caroline naar haar moeder toe is heel aangrijpend, zelfs hartverscheurend geschreven.

We lezen dat het herstel van een eetstoornis een heel grillig verloop kent, zo ook bij de auteur. Je kunt namelijk niet zo maar stoppen met anorexia of boulimie omdat je in een permanent en noodzakelijk contact met eten staat. Eten is levensnoodzakelijk en elke dag opnieuw moet je er keuzes over maken. In de eerste periode dat de auteur anorexia probeerde uit te bannen, was het voor haar heel verontrustend om de regelmaat van het hongeren op te geven, maar haar doorzettingsvermogen overwon de anorexia.

De ongedwongen schrijfstijl en openhartigheid van Caroline Knapp zullen zeker een gevoelige snaar raken bij de lezer. De auteur trekt als het ware aan de alarmbel en maakt de lezer attent op mogelijke signalen van eetstoornissen… en daar slaagt ze heel goed in! Ze schrijft zo hartstochtelijk en indringend over haar gevoelens dat de lezer bijna zelf kan voelen wat er door haar heen ging, welk verdriet en welke pijn zij doorstond. Dit boek laat niemand onberoerd.

Het is wel intrigerend om op de achterflap te lezen dat de auteur op 42-jarige leeftijd overleed, maar informatie hieromtrent ontbreekt volledig. Het laat de lezer wel met enkele vragen achter: "Is ze overleden ten gevolge van de anorexia? Had ze een terugval? Is de doodsoorzaak volledig losstaand van de anorexia?"… Vele vragen waarop we nergens een antwoord krijgen.

Achteraan in het boek vind je uitgebreide noten per hoofdstuk, evenals een bibliografie.