Geïntegreerde cognitieve gedragstherapie : handboek voor theorie en praktijk/Kees Korrelboom, Erik ten Broeke

ISBN : 90-6283-346-2

Kwalitatieve beoordeling : **

moeilijkheidsgraad : I(I)

___________________________________________________________________

De bedoeling van dit boek is een schooloverstijgende visie te bieden op psychotherapie. De auteurs zijn heel ambitieus en vechten als het ware om de geïntegreerde cognitieve gedragstherapie als de enige echte vorm van psychotherapie te laten voortleven in plaats van de bestaande brede waaier aan therapievormen.

Ze groeperen hun bevindingen in dit studieboek, dat heel chronologisch en gestructureerd is. De belangrijkste trefwoorden worden in de kantlijn genoteerd en dit maakt het extra overzichtelijk en gestructureerd. Het boek is geïllustreerd met tabellen en figuren die de theorie verduidelijken.

De auteurs verdedigen de stelling dat de moderne cognitieve gedragstherapie (CGT) de basis moet zijn voor psychotherapie in het algemeen. Ze leggen uit dat deze therapievorm vaak superieur blijkt aan inzichtgevende therapieën, vooral bij de behandeling van fobieën, dwangstoornissen, stemmingsstoornissen, PTSS en eetstoornissen. Ze is niet noodzakelijk effectiever dan de andere therapieën, doch vaak efficiënter wegens het sneller resultaat en het terugvalvoorkomende effect. De auteurs concluderen dat CGT in vergelijking met andere therapievormen de meest wetenschappelijke vorm van psychotherapie is.

Het woord "geïntegreerde" in de titel slaat op de integratie van andere therapievormen.Vooral sinds cognitieve therapie en gedragstherapie samengesmolten zijn, zien we veel raakvlakken met andere therapievormen. De auteurs stellen zich open voor wat werkzaam is in andere therapieën en integreren dit in de CGT. Zij pleiten om te komen tot één algemene vorm van psychotherapie in plaats van alle verschillende stromingen naast elkaar te laten bestaan.

Sinds meer dan tien jaar gaan de gedrags- en cognitieve therapie hand in hand en de auteurs verduidelijken op een eenvoudige wijze het waarom van deze samensmelting. Achtergronden en kenmerken van beide methoden en de gemeenschappelijk gedeelde uitgangspunten waarop de moderne CGT zich in de praktijk baseert worden gestructureerd besproken.

De totstandkoming van de psychopathologie en de studie van de emotionele stoornis worden uitgebreid uitgelegd evenals de verschillende therapiemodellen.

Therapie is gericht op verandering in denken en handelen en is zodoende een proces van doelbewuste beïnvloeding. Therapeuten moeten hun patiënten op andere ideeën en tot andere gedragingen brengen. Het is de bedoeling om inadequate emoties en gedragingen te beïnvloeden en om te zetten naar adequaat gedrag.

De drie belangrijkste fasen in de CGT worden uitgelegd, nl. diagnostiek, therapie en afsluiting van de therapie worden in een globaal overzicht beschreven en verduidelijkt met enkele voorbeelden. Bij aanvang van de behandeling onderzoekt men wat er moet veranderen in het doen en laten van de patiënt en van daaruit zoekt men aangrijpingspunten om de klachten en problemen te reduceren. We lezen dat het in de CGT vooral draait om de ‘stimulus-respons relatie’en het conditioneren van bepaalde gedragingen. De auteurs verduidelijken de werking van dit procédé aan de hand van dierproeven waarbij de reacties (respons) en gedragingen van de dieren op bepaalde stimuli worden geobserveerd.

De verschillende behandelingsmogelijkheden worden beknopt maar duidelijk weergegeven, zo o.a. contraconditionering, symbolisch schrijven, EMDR en meditatie. Het is van het grootste belang om het passende behandelschema voor elke individuele patiënt te vinden, daar bepaalde behandelingen te belastend kunnen zijn voor patiënt en therapeut.

Het nawoord vormt een beknopte maar volledige samenvatting van wat voorafging. Achteraan vinden we een uitgebreide bibliografie evenals een alfabetische woordenlijst en zakenregister.

Het is een degelijk studieboek dat zowel definities, theorieën als tips bevat om de theorie in de praktijk toe te passen. Het boek is heel gestructureerd opgebouwd en is een interessant handboek voor studenten in de psychologie en psychotherapie,evenals voor beginnende therapeuten die meer over deze behandelmethode wensen te weten. Daar de auteurs vaak gebruik maken van een specifiek vakjargon is enige voorkennis aan te bevelen.