|
Sultan Dördüncü Mustafa hırslı, kurnaz ve
asabi bir insandı. Eğitim ve öğrenimden çok zevk ve sefa içinde yaşamaya önem verdi. Kabakçı
Mustafa İsyanı sonunda tahttan
indirilen amcazadesi Sultan Üçüncü Selim'in yerine, 29 Mayıs 1807 günü tahta
çıktığında 28 yaşındaydı. Sultan Dördüncü Mustafa'nın şehzadeliği
boyunca kendisine bir evlat
gibi davranan Sultan Üçüncü Selim aleyhinde isyancılarla işbirliğine
girmesi ve onun öldürülmesi için emir vermesi, karakteri hakkında fikir vermektedir. Tahta
çıktığında devletin merkezi otorite ve hakimiyeti gittikçe zayıflıyor,
Sultan Üçüncü Selim ve Nizam-i Cedit yandaşları yakalandıkları yerde öldürülüyordu. Sultan Dördüncü
Mustafa'nın tahta çıkmasını sağlayan Kabakçı Mustafa ve yandaşları
devlet yönetiminde etkin rol
oynuyor, kendi adamlarını önemli mevkilere getiriyorlardı. Osmanlı
Devleti bu isyandan sonra yeniçerilere çok büyük tavizler verdi. Ancak
yeniçerilerin istekleri hiçbir zaman bitmedi. Hatta Osmanlı tarihinde hiç
görülmemiş bir antlaşma yapıldı. Kabakçı Mustafa isyanında bas rol oynayan
yeniçeri ağalarının,
kendilerini sağlama almak için yaptıkları bu antlaşmaya göre, yeniçeriler
devlet islerine karışmayacak ve Osmanlı Devleti bu isyandan dolayı Yeniçeri
ocağını sorumlu tutmayacaktı. Sultan
Üçüncü Selim taraftarları, bu karışık ortam içinde Rusçuk ayanı
Alemdar Mustafa Paşa'ya sığınmışlardı. Alemdar Mustafa Pasa Osmanlı-Rus
savaşları sırasında büyük başarılar göstermiş ve
ordu mensuplarının sempatisini kazanmıştı. Sultan Dördüncü Mustafa hat
sanatıyla uğraştı. Gayet güzel yazıları vardır. Osmanlı hanedanında
Sultan Besinci Murad'dan sonra en az padişahlık yapanlardan birisidir.
|
