AU PAIR PROGRAMLARI
TANIM
Au Pair Sisteminin Temeli-Tarihçesi
Au Pair Sisteminin Yararları
Kimler Au Pair Olabilir?
Erkek Au Pair
Ülke Seçimi
Au Pair Ajansları
Kalacağınız Ailenin Bulunması
Bir Au Pair İlanı Nasıl İncelenmelidir?
ÜLKELER
Amerika Birleşik Devletleri
İngiltere
AU PAIR PROGRAMLARI
TANIM
Au Pair ve dadı kavramları, temelde benzer hizmetleri sunduğundan olsa gerek, çoğu kişilerce ortak bir terim gibi kabul edilmekte ve birbirleriyle karıştırılmaktadır. Her ikisi de yatılıdır ancak gerçekte çalışma biçimleri birbirinden oldukça farklıdır.
Nanny: Formal bir akademik eğitim almış ve yeterli pratik deneyimden sonra uluslararası geçerliliği olan bir sertifikaya (örneğin en yaygını olan Nursery Nurse Examination Board ya da kısaca NNEB sertifikasına) sahip olan kişilere verilen bir isimdir. Türkçeye Dadı olarak çevrilebilir. Nanny'lik ya da Türkçesiyle Dadılık, herhangi bir eğitim almamış veya belli bir sertifikaya sahip olmayan bayanları da kapsayabilir. Ancak bu durumda bu bayanların çok iyi çocuk bakım deneyimi olması şart koşulur. Dadılık, sadece çocuk bakımı ile ilgilidir ve çalışma saatleri çocuğun ihtiyacına göre şekillenir. Çocuğun beslenmesinden alacağı terbiye ve eğitime kadar bütün ihtiyaçları Dadının sorumluluğu altındadır. Yoğun ve yorucu çalışma gerektirir. Ancak, kazançları ayda 400 ile 2000 sterling arasında değişmektedir.
Au Pair: Yabancı bir ülkeye, o ülkenin dilini ve kültürünü öğrenmek üzere giden, bir aile yanında kalıp, ailenin çocuklarıyla ilgilenmeleri karşılığında kendilerine ücretsiz barınma, özel oda, yemek ve belli bir miktar cep harçlığı verilen kişilere Au Pair denir. Teknik olarak, kişiler kendi ülkelerinde veya kendileriyle aynı dili konuşan bir başka ülkede Au Pair olamazlar. Au Pair olmanın en temel şartı, yabancı bir dili konuşan ülkede çalışılmasıdır. Bunun bir tek istisnası vardır: Au Pair in America programı, ABD'ye İngiliz Au Pair'leri de kabul etmektedir. Pratikte, her iki ülkenin aynı dili konuştuğu kabul edilse de, farklı kültürlere ve aksanlara sahip iki ayrı ülke olmalarının bu istisnayı doğurduğu kabul edilebilir. AT'ye üye her ülke, kendi ülkeleri için geçerli Au Pair koşullarına sahiptir. Genel anlamda 17-27 yaş arası, bekar olmak, en az lise mezunu olmak temel koşullar arasında yer alır. Ülkesine göre Au Pair'lere haftada 25-50 sterling arası cep harçlığı ödenir. Çalışma koşulları ve çalışma saatleri, ülkeden ülkeye değişir ve her ülkenin kendi yasalarıyla belirlenmiştir. Babysitter: Dadılık ve Au Pair'likten farklı olarak, babysitter'lık yani çocuk bakıcılığı, kendi ülkesi içinde çalışan kişilere verilen bir isimdir. Çoğunlukla, yatısız olarak günün belli saatleri içinde çalışan kişiler bu gruba girmektedir.
AU PAIR SİSTEMİNİN TEMELİ
TARİHÇESİ
Au Pair kelimesi ilk kez 1897'de Fransa'da yayınlanan Girl's Own Paper dergisindeki bir makalede kullanılmıştır. (Kaynak: The Au Pair and Nanny's Guide, İngiltere) İngilizce dil bilgisinin Fransızlar tarafından ne şekilde öğrenilebileceğini açıklayan bu makalede, insanların ilk kez işittiği yeni bir öğrenim şeklinden bahsedilmekteydi: Au Pair'lik. Makalede, onlarca İngiliz genç bayanın, Fransa'ya İngilizce öğretmek üzere geldiği ve Fransız ailelerin yanında kaldıkları haber olarak verilmişti. Başlangıçta her ne kadar, kendi ana dilini yabancı bir ülkede öğretmek üzere uygulanmış ise de, Au Pair'lik zamanla, yabancı bir dili o dili konuşan ülkede öğrenmek şeklinde mütasyona uğramış ve günümüzdeki gerçek anlamını 1920'lerde bulmuştur. Zamanın devletleri, kendi vatandaşlarının kültürel anlamda gelişmesi ve yabancı bir dili kolaylıkla ve en ucuz bir şekilde öğrenmesini gerçekleştiren Au Pair sistemine büyük önem vermiştir. İkinci Dünya Savaşı'nın sonrasında Au Pair sistemi çok büyük bir hızla yayılmış ve 1979'da Avrupa Ekonomi Topluluğuna üye ülkelerin bakanlar düzeyinde temsil edildiği bir toplantıda ortak kurallara bağlanmıştır. Bu şekilde, her ülke bu sistemden yararlanan kendi vatandaşlarının yararına olacak şekilde tavsiye niteliğinde hükümler ortaya koymuştur. 1973 yılında, İngiltere Çalışma Bakanlığı'nın AU PAIR sistemini yasal bir zeminde kabul etmesi ve bu sistemi Bakanlık denetimindeki özel kurumların işletmesine izin vermesiyle, Au Pair sistemi özellikle Avrupalı genç kızlar arasında en popüler kültürel bir program haline gelmiştir. Bugün sadece Londra'da yaklaşık 20.000 Au Pair'in bulunduğu tahmin edilmektedir. Bu sayı, tüm Avrupa ülkelerinde yaklaşık 200.000 kişiye ulaşmaktadır. Halihazırdaki Au Pair'lere ek olarak, sistemin uluslararası düzeyde uygulanmaya başlandığı 1955'den bugüne yaklaşık 2.500.000 gencin bu programlardan yararlandığı tahmin edilmektedir.
1986'da Amerikan Hükümetinin, AIFS Burs Vakfı'na ABD'ye Au Pair kabul etme yetkisi vermesiyle, Avrupa'daki ve özellikle İngiltere'deki Au Pair sistemine çok büyük bir rakip kurum ortaya çıkmıştır: Au Pair in America. Gerek aile tespiti, gerekse sistemin sağladığı benzersiz koşullar nedeniyle günümüzde en popüler Au Pair sistemi, Amerika Birleşik Devletleri'nde uygulanan Au Pair sistemi olmuştur. Öyleki, tüm Avrupa'da Au Pair sirkülasyonuna giren Au Pair sayısının yaklaşık yarısı, ABD'de au pair olmayı arzulamaktadır. Bu rekabette, başarı ivmesinin ABD'den tarafa yön kazanmasının kuşkusuz en önemli nedeni, Amerikan Hükümetinin, Amerikan tarihi, kültürü ve yaşama biçiminin Avrupalı gençlere tanıtılması için verdiği yoğun çalışmalarıdır. Şubat 1986'da, ilk kez uygulanılmasına izin verilen ABD'deki Au Pair programları, tamamen devletin denetimi ve belirlediği özel koşullar altında yürütülmektedir. Buna ek olarak, Amerikan Vakıfları ve Hayır Kurumlarının büyük mali potansiyelleri de, tek başına ABD'deki Au Pair programlarının rakipsiz hale gelmesini sağlamaya yetmektedir. Öyle ki, Au Pair başına maliyeti yılda yaklaşık 11.000 $ tutan program sadece ABD'dedir. Dünya'nın hiç bir ülkesinde Au Pair'e bu kadar yüksek para harcayan başka bir program yoktur. Bütün bunlara ek olarak Amerikan resmi enformasyon ve tanıtım kuruluşu olan USIA-United States Information Agency (Birleşik Devletler Bilgi Ajansı), 1995 Şubat ayında Amerikan resmi gazetesi Federal Register'da yayınladığı tebliğle, Amerika'daki Au Pair programlarını, Au Pair'lerin yararına daha da geliştirmiştir. USIA, yayınladığı son tebliğle, au pair'lerin aldığı cep harçlıklarını %15-35 arasında arttırmış, zaten au pair yararına olan çalışma koşullarını daha da iyileştirmiş, sistemi adeta bir çalışma programı gibi değil de, misafir öğrenci programı haline getirmiştir. Kuşkusuz bu iyileştirmeler, ABD'deki au pair programlarını en popüler ve en güvenilir program haline getirmeye yetmiştir.
Amerika'da au pair sistemi çok organize. Orada yaşadığım dolu dolu geçen bir yılı, Amerikalı ailemi ve küçük Hillary'i asla unutmayacağım.
İstatiksel anlamda, Dünya'da en başarılı Au Pair programını uygulayan ülke %79 başarı oranı ile ABD, en başarısız ülke ise %55 başarı oranı ile Hollanda'dır. İngiltere'nin başarı oranı %68, Almanya'nın başarı oranı %66, Fransa'nın başarı oranı ise %56'dır. (Bu başarı oranları, ilgili ülkeye giden kişilere yapılan anketlerde, her 100 kişinin verdiği memnuniyet rakamlarını ortaya koymaktadır.)
AU PAIR SİSTEMİNİN YARARLARI
Hızla gelişen teknoloji, insanları birbirine yaklaştırmış ve günümüzde bir değil, bir kaç dili bilmeyi zorunlu hale getirmiştir. Teknolojik gelişmeleri takip edebilmek, ülkelerin gelişimi için tek başına yeterli değildir, aynı zamanda gelişmiş ülkelerin kültürel gelişimlerini de takip edebilmek büyük önem taşımaktadır. Yabancı bir dili ve o dili konuşan ülkeninin kültürel yapısını öğrenmenin en önemli ve en geçerli yolu, o ülkede belli bir süre yaşamakla gerçekleşmektedir. Yabancı bir ülkede bulunarak o ülkenin dilini öğrenmenin faturası ise çok yüksektir. İşte Au Pair sisteminin en önemli özelliği burada yatmaktadır. Öğrenmek istediğiniz dili o ülkede, yasal güvenceler altında yaşayarak ve kendi masraflarınızı çalışmanızla karşılayarak gerçekleştirmenizde Au Pair sistemi bulunmaz bir fırsattır. Bu sistemin yararlarını, şu şekilde özetlemek mümkündür:
1. Yabancı dili en ucuz bir şekilde öğreneceksiniz. Sadece yol masraflarını karşılayarak, ilgili ülkeye gidecek ve orada bir aile yanında konaklayacaksınız. Ailenin çocukları ve ev işleriyle ilgilenmeniz karşılığında size yeterli miktarda bir harçlık ödenecektir. Aynı zamanda kalacak güvenli bir yeriniz olacak, yemekleriniz aile tarafından karşılanacaktır. Aileden alacağınız harçlıklarla, ya devlet destekli ücresiz dil kurslarına devam edebilecek, ya da çok düşük ücretli Au Pair kurslarına katılabileceksiniz.
2. Yeni bir çevre edineceksiniz. Yabancı bir ülkede kalışınız, beraberinde farklı düşünce ve kültürlere sahip insanlarla yaşama alışkanlığını ve yeni bir çevreyi getirecektir. Bu şekilde uluslararası deneyiminizi zenginleştireceksiniz.
3. Bağımsız karar verebilme yeteneğinizi geliştireceksiniz. Yabancı bir ülkede kalışınız aynı zamanda size farklı bir düşünce yeteneği ve vereceğiniz kararları bağımsız uygulama fırsatı verecektir. Bu şekilde neyin iyi, neyin kötü olduğuna kendiniz tek başınıza karar verebilecek ve kendi ayaklarınız üzerinde yaşama alışkanlığını kazanacaksınız.
4. Türkiye'ye dönüşünüzde iş bulmada nitelik kazanacaksınız. Yabancı bir ülkede yaşamış olmanız, size hazırlayacağınız özgeçmişlerinizde büyük bir nitelik kazandıracaktır. Belli bir süre kendi imkanlarıyla bir ülkede yaşamış biri olarak, kişisel başarı kazanma yetisine sahip olduğunuzu kendinize ve çevrenize ispatlamış olacaksınız.
Au Pair sisteminin sağladığı sayısız yararların yanısıra bazı dezavantajları da vardır. Kişinin kendi özelliğine bağlı olarak, Au Pair sistemi bazıları için oldukça yararlı olurken, bazıları için yararsız olabilir. Yabancı bir kültürde, iyi bilinmeyen bir lisanla, yabancı bir aile yanında yaşamak tıpta fenomenan denilen bir kültür şokunu beraberinde getirebilir. Ortama uyum zorluğu çekilebilir, au pair sisteminin gereği olan çocuklarla diyalogda zorluk yaşanabilir. Bütün bunlar, önceden iyice düşünülmeli, kendi öz ailenizde ve hatta en yakın arkadaşlarınız arasında dahi olan bazı sorunların, yeni aileniz ve çevresinde de olabileceği unutulmamalıdır. Bu zorlukların yenilmesi, güçlü bir karakter ve kararlılıkla gerçekleşebilir.
Eğer aile ile aranızdaki anlaşmaya uyuluyor ve kendinizi mutlu hissediyor iseniz, sorun yok demektir. Bu durumda, yaşamınız boyunca yapacağınız en iyi şeyi, au pair olmakla yapıyorsunuzdur. Au Pair sisteminde başarının anahtarı, yanlarında kaldığınız aileyi bir işveren gibi değilde, ikinci bir aileniz gibi görmenizdir. Bu size, ileride, yaşamınız boyunca yabancı bir ülkede daima sizi düşünen ve seven birilerinin varlığını, kendi öz aileniz gibi bir başka ailenin varlığını da hissettirecektir.
Au Pair olmak, genç bir kız için kaçırılmaması gereken çok önemli bir fırsat. Çünkü yurtdışında böylesine güzel bir şekilde yabancı dil öğrenmek başka türlü çok zor.
Pek çok au pair, yabancı ülkedeki kalış sürecinden sonra Türkiye'ye geri döndüğünde kendinde bir çok olumlu değişiklik olduğunu itiraf etmektedir. Yanlarında kaldıkları aile ile ister uyumlu ister uyumsuz ve kötü bir birliktelik geçirmiş olsun, hemen hemen bütün au pair'ler bu değişiklikleri dile getirmektedir. İnsanlarla olan ilişkilerinin gelişmesi, kendine güven duyulması, iletişim ve ikna kabiliyetlerinin artması ve çok önemlisi kendi başına yetebilme ve ayakta durabilme yetisi bu olumlu gelişmelerin başlıcaları olarak sayılabilir.
KİMLER AU PAIR OLABİLİR?
Au Pair olmada, üç yönlü değişik koşul vardır. Bunlar, au pair olunmak istenilen ülkenin, au pair olmak isteyenlerde aradığı gerekli niteklikleri sıralayan Yasal Koşullar; au pair almak isteyen ailelerin aradığı nitelikli eleman özelliklerini kapsayan Aile ile İlgili Koşullar ve ilgili ülkenin Au Pair vizesi verirken Türkiye'deki vize amirinin uyguladığı Vize Yeterlilik Koşulları'dır.
Yasal Koşullar: Her ülke, kabul edeceği yabancı au pair'ler için kendilerine özgü yasal düzenlemeye sahiptir. Bu koşullar, au pair adaylarının hangi yaşlar arasında olması gerektiğini, evli-bekar olma durumunu, cinsiyetini ve gerekli görülen diğer koşulları içerir.
1979 yılında Strasbourg'da Avrupa Konseyi tarafından imzalanan Au Pair Yerleştirmeleri Avrupa Anlaşması, Avrupa'lı gençler için ideal bir düzenleme getirmiştir. Daha güvenli, daha sağlıklı ve daha rahat aile ortamı sağlamayı hedefleyen bu anlaşma ile, hükümetleri bağlayıcı olmayan ancak tavsiye niteliğinde olan bazı düzenlemeler oluşturulmuştur. Üzerinde anlaşmaya varılan bu düzenlemeler şu şekilde özetlenebilir:
1) Au Pair yerleştirmesi, kalınan ülkenin dilini ve kültürünü öğrenmek isteyen yabancı bir gencin, aile yanında ailenin bireyi gibi geçici bir süre konaklamasını kapsar.
2) Au Pair yerleştirmeleri, en az iki yıla kadar uzatılabilmelidir.
3) Au Pair, 18-27 yaşları arasında olmalıdır.
4) Au Pair, son üç ay içinde alınmış ve doktor tarafından imzalanmış sağlık raporuna sahip olmalıdır.
5) Au Pair ve ailenin sorumluluk ve hakları, au pair'in ilgili ülkeye varışından önce yazılı olarak bir kağıda dökülmeli ve bu kontrat taraflarca imzalanmalıdır.
6) Kontrat, au pair'in ailenin günlük yaşamına katılabileceğini ve bağımsız veya özel bir odada kalabileceğini içermelidir.
7) Au Pair'in, bütün yemek ve kalacak yer ihtiyacı aile tarafından karşılanmalıdır.
8) Au Pair'e bir dil okuluna devam edebilmesi, kaldığı ülkenin kültürel yönlerini tanıyabilmesi, dini ihtiyaçlarını karşılayabilmesi için yeterince boş zaman ve olanak sağlanmalıdır. Au Pair'e bunlara ek olarak, haftada 1 gün izin verilmelidir, izin verilen gün eğer Pazar gününe denk gelmezse, ayda en az 1 pazar günü boş zaman olarak verilmelidir. İzin zamanları ve çalışma zamanları, ilgili ülkelerce ayrıca belirlenir ancak bu maddede belirtilen minimal zamanlar ihlal edilmemelidir.
9) Resmi bir sigorta güvencesi olmayan ülkelerde Au Pair'in sağlık sigortası aile tarafından finanse edilmelidir. (Bu madde, AT üyesi ülkelerin Au Pair'leri için bağlayıcıdır ancak Türk vatandaşlarına bu yönde bir güvence verilmemektedir. Türk adaylar, kendi sağlık sigortalarından kendileri sorumludur.)
10) Au Pair yerleştirmelerinde kontrat feshi, tarafların birbirlerine en az 2 haftalık uyarı vermesiyle mümkün olabilir.
Yasal koşullar ileriki kısımlarda, au pair programları ülke ülke tanıtılırken her ülke için ayrı ve detaylı olarak verilmiştir.
Aile ile İlgili Koşullar: Bu koşullar aileden aileye değişir. Kimi aileler genç ve deneyimsiz au pair kabul edebilirken, kimileri deneyimli au pair tercih etmektedir. Ancak genelde aileler seçim yaparken au pair adayının sigara kullanmamasına, çocuk bakımı konusunda yetenekli olmasına ve kendi dillerini en azından derdini anlatacak düzeyde bilmelerine özen göstermektedir. Bunun yanısıra, bazı ülkeler yasal anlamda erkek au pair kabul etmesine rağmen, pek çok aile bayan au pair istemektedir. Sonuçta, erkek adaylar için gitmek istedikleri ülkede yasal anlamda cinsiyet sınırlaması olmasa dahi, ailelerin tercihi anlamında bazı zorluklarla karşılaşılabilir, kendilerine uygun bir aile bulunması için uzun süre bekleyebilirler.
Vize Yeterlilik Koşulları: Bilindiği üzere, pek çok ülke Türkiye'ye vize uygulamaktadır. Gençlerimizin en çok tercih ettikleri ve au pair olarak gitmek istedikleri ülkelere giriş için o ülkenin vizesine ihtiyaçları vardır. Vize uygulaması, genel anlamda yeşil pasaport sahiplerini bağlayıcı değildir ancak normal pasaport sahipleri vize başvurularını ilgili ülkenin vize bölümüne şahsen yapmak durumundadır. Vize başvurusunda, ilgili ülkenin vize amiri, au pair adayının yabancı dil öğrenmede ciddi olup olmadığı; au pair adayının gerçek gidiş amacını; mali durumunu; eğitim durumunu; aile yapısını ve hepsinden önemlisi gitmek istediği ülkeden belli bir süre sonra geri dönmeye niyeti olup olmadığını öğrenmek isteyecek ve adaydan bu yöndeki beyan ve belgelerini inceleyecektir. Her ülkenin vize uygulaması farklı olduğundan, au pair olmaya karar vermeden önce, vize için yeterli olup olmadığınıza karar vermeniz yerinde olacaktır. Bu konuda görüş ve düşüncelerinden yararlanmak isterseniz ICEP Burs Vakfı'nın genel merkez veya şubelerindeki Au Pair Departmanı görevlileriyle temasa geçmenizi tavsiye ederiz.
ERKEK AU PAIR
Au Pair uygulamalarında, ailelerin cinsel tercihi büyük çoğunlukla bayanlar yönünündedir. Bu bir bakıma da normal karşılanmalıdır. Çünkü, aileler için en önemli varlıkları olan çocuklarına bayanların daha iyi bakabilecekleri görüşü ağırlıkla hakimdir. Erkek aday kabul edebilen aile az da olsa vardır, ancak bu aileler de yüzlerce erkek aday içinden özellikleri en iyi olanları tercih edecektir. Dolayısıyla, gitmek istediği ülkenin dilini çok iyi bilen, çocuklarla arası iyi olan ve daha önce çocuk bakmış olup bu yönde referans sahibi olan erkek adaylar, diğer erkek adaylara nazaran daha şanslı sayılırlar. Bazı ülkeler için erkek adaylar, kesin bir yerleştirilmeye tabi tutulmadan önce aile veya au pair ajansı tarafından yüz yüze görüşmeye davet edilebilir. Bu görüşmelerde, erkek adayın nitelikleri ve cinsel eğilimleri ciddi olarak sorgulanabilir. Aileler, çocuklarına karşı en çok şiddet ve cinsel tacizden çekinmektedir. Erkek au pair kabul eden çoğu aile, evde çocuk bakımından daha çok bahçe işleri ve erkeklerin daha yatkın olduğu tamirat, temizlik ve ev işleri için erkek au pair talep etmektedir.
AU PAIR OLMAYA KARAR VERMEDEN ÖNCE
Au Pair olmaya karar vermeden önce, au pair olarak neleri amaçladığınıza ve öncelikle hangi ülkede au pair olmak istediğinize karar vermelisiniz. Bu arada kendinize sormanız gereken bir kaç soru daha var:
Bağımsız ve dışa dönük müsünüz? Genelde içine kapalı, çevreyle uyum sağlamada güçlük çeken, pasif ve motivasyon eksikliğine sahip olan kişiler au pair sisteminde başarılı olamazlar.
Çocukları seviyor musunuz? Au Pair sisteminin en önemli çalışma konusunun çocuk olduğunu unutmayın. Onlarla aranızın iyi olduğuna, yapacakları yaramazlıklara karşı sabırlı olup olmadığınıza dair kendinizi sorgulayın. Bu işte başarının anahtarının çocuk sevgisinde yattığını unutmayın.
Ev işlerinizle aranız iyi mi? Sizden ağır ev işleri yapmanız beklenmeyecektir ancak günlük yaşamın gerekleri olan sofranın hazırlanmasında yardımcı olmanız, kendi yatağınız ve çocukların yataklarının düzenli ve temiz tutulması, çocukların giyimi, çamaşırları ve beslenmeleri ile ilgilenmeniz gerektiğini unutmayın. Her ne kadar bazı aileler, sizden ağır ev işleri yapmanızı beklese de sonuçta sizin bu tür ağır ev işleri yapmak zorunda olmadığınızı bilmeniz yararlıdır. Sizden ağır ev işleri yapmanızı isteyen aileleri değiştirme hakkına sahip olduğunuzu unutmayın.
Au Pair'in görev ve sorumluluklarını biliyor musunuz? Aileler, kendilerinden bir birey gibi gördükleri ve bu amaçla evlerinde ağırladıkları au pair'den evin hanımına hafif ev işlerinde yardımcı olmasını, çocuklarla ilgilenmesini ve sorumluluklarını ciddiyetle yerine getirmelerini beklerler.
Ciddi misiniz? Gitmek istediğiniz ülkenin dilini ve kültürünü öğrenmekte kararlı mısınız? Unutmayın, kalacağınız ailenin yanında au pair olarak göreviniz bir araçtır esas amacınız o dili öğrenmek ve o ülkenin kültürünü tanımaktır. Sizin bu amaçları hedeflediğinize emin misiniz? Yoksa, Türkiye'den belli bir süre uzak kalmanızı gerektiren başka amaçlarınız var mı? Organize bir insan mısınız? Birlikte kaldığınız evin fertleriyle, ortak bir yaşamın getirdiği sorumlulukları taşıyabilir misiniz? Evin hanımı size söylemeden siz bir takım öneriler ortaya koyarak evin düzenini tek başınıza sağlayabilir misiniz?
Mali durumunuz Au Pair olmaya elverişli mi? Sizin yabancı bir ülkede masrafsız yaşamanızı sağlayacak olan Au Pair sistemine katıldığınızda, Türkiye'deki ailenizin size para göndermesine gerek yoktur. Ancak, en azından gidiş-dönüş yol parasını karşılayabilecek ölçüde ve o ülkede kritik anlarda veya ekstra harcamalarda kullanılabilecek paranızın olması gerekir.
Yabancı diliniz yeterli mi? Gitmek istediğiniz ülkenin dilini, en azından günlük konuşmalarda yanlış ve eksik cümlelerle dahi olsa yürütebilecek düzeyde biliyor musunuz? Sizden hiçkimse çok iyi düzeyde bir dil bilgisi beklemiyor, ancak en azında kendi isteklerinizi anlatabilecek ve temel şeyleri anlayabilecek ölçüde dil bilmeniz gerekir.
Kabul koşullarını taşıyor musunuz? Gitmek istediğiniz ülkenin au pair adaylarında aradığı koşulları ve vize için gerekli nitelikleri taşıyor musunuz? Elinizdeki rehber kitapta, her ülkenin ayrı ayrı kabul koşullarına yer verilmiştir. Vize için yeterli olup olmadığınız hakkında bir fikir edinmek isterseniz, lütfen ICEP Burs Vakfı Au Pair departmanı yetkilileriyle temasa geçin. Vakıf görevlileri, vize konusunda size yardımcı olacaktır.
AU PAIR OLMAYA KARAR VERDİKTEN SONRA
ÜLKE SEÇİMİ
Türk gençlerinin en çok tercih ettikleri ve en kolay au pair olabilecekleri ülkeler, İngiltere ve ABD'dir.
KALACAĞINIZ AİLENİN BULUNMASI
Gitmek istediğiniz ülkede, Au Pair olarak yanında kalacağınız aileyi bulmada dört farklı tercihiniz vardır. Aşağıda açıklanan bu 4 tercih sadece Avrupa ülkelerinde au pair olmanız için geçerlidir. ABD'de au pair olmak istiyorsanız mutlak surette sınav ve mülakat için Au Pair in America programını uygulayan AIFS Burs Vakfı'nın temsilcilerine başvurmanız gerekecektir.
1) Türkiye'deki Au Pair ajanslarına başvurabilirsiniz.
Ülkemizde, onlarca au pair ajansı başta İngiltere olmak üzere belli başlı Avrupa ülkelerine au pair göndermektedir. Ancak bu ajanslar, ilgili ülkelerdeki au pair ajanslarının aracısı rolündedir. Bunun anlamı, tespit ettikleri aileleri kendilerinin bulmadıkları ve aileyi o ülkedeki au pair ajansı aracılığıyla size sunduklarıdır. Gerçekte, ailelerin tespitini ve adayların yerleştirilmelerini yabancı ajans yapmaktadır. Aynı zamanda, ülkemizdeki au pair ajansları, ilgili ülkelerin resmi bültenlerinin çok üzerinde kayıt ücreti almaktadır. Bu ajanslara başvurma yerine, doğrudan ilgili ülkedeki ajanslara başvurmanız sizin için daha yararlı olacaktır. En azından paranız cebinizde kalacaktır.
2) Yabancı ajanslara doğrudan başvurabilirsiniz.
Elinizdeki kitabın ilerleyen bölümlerinde, her ülkedeki belli başlı au pair ajanslarının adresi verilmiştir. Verilen bu adreslere başvurmanız durumunda size uygun aile bulunacaktır. Bu yöntemin tek sakıncası, başvurunuz sonrasında eğer telefaksınız yoksa cevap almanız biraz uzun zaman alabilecektir. Normalde, Türkiye'deki bir au pair ajansına başvurduğunuzda bir kaç hafta içinde size aile bulunabilir. Bunun nedeni, telefax iletişiminin olmasıdır. Eğer sizin bir telefax kullanma şansınız varsa, telefax aracılığıyla başvurmanız durumunda ailenin bulunması oldukça kısa bir sürede gerçekleşebilir. Yabancı ajanslara doğrudan başvurmanın bir diğer sakıncası ise vize ile ilgili prosedürleri tam olarak yerine getirmede bazı sıkıntılarınız olabilir. Bu anlamda, eğer yabancı ajanslara doğrudan başvurmak isterseniz, vize ile ilgili işlemleri kendi başınıza yapabileceğinize emin olmanız gerekir.
3) Çevrenizden yardım alabilirsiniz.
Gitmek istediğiniz ülkede, eğer arkadaş veya tanıdıklarınız varsa, onlar size çok kısa bir süre içinde aile bulabilirler.
4) Kayıt Kabulu konusunda ICEP Burs Vakfı'na başvurabilirsiniz.
Türkiye'de kurulu bulunan au pair ajanslarına başvurup yüksek miktarda başvuru ücreti ödemek yerine, doğrudan yabancı au pair ajansına başvurmak isterseniz, ICEP Burs Vakfı kayıt kabul işlemlerini sizin adınıza çok kısa bir sürede gerçekleştirebilir. Ancak vakıf, yapacağı masraflara karşılık olmak üzere adaylardan belli bir ücret talep edebilir. Bu ücretler İngiltere için uçak bileti ve diğer harcamalar dahil 350 sterling'dir.
BİR AU PAIR İLANI NASIL İNCELENMELİDİR?
Son yıllarda, ülkemizdeki au pair ajanslarının sayısında çok büyük bir artış olmuştur. Biraz ingilizce bilen, elinin altında telefaksı olan ve daha önce yurtdışında bir süre kalmış olan hemen herkes, au pair ajansı işine soyunmuştur. Bunca ajans içinde eğer birini seçerek gitmeyi düşünüyorsanız şunlara dikkat etmeniz gerekir:
1) Kuruluş Yılı: Au Pair ajanslarının kuruluş yılı o kadar önemli değildir, ancak tecrübe ve çalıştıkları ülkede çevre edinmeleri anlamında eski bir ajans olması yararlıdır.
2) Aldıkları Ücret: Au Pair ajanslarının birbirlerinden aracılık yönünden pek fazla farkı olmadığına göre, aldıkları ücreti en az olan ajans tercih edilmelidir. Birden fazla ajansla temasa geçin ve ücreti en düşük olan ajansa başvurun. Böylelikle paranız cebinizde kalır.
3) Yerleştirdikleri Bölgeler: Genelde büyük kent dışı yerleştirme yapan ajanslar tercih edilmelidir. Bunun yanısıra, yerleştirme yapılan bölgenin kırsal bir alan olmaması, alışveriş merkezlerine, dil okullarına yakın bir bölgede tercihan bir kent içinde veya kente yakın bir bölgede olması tercih edilmelidir.
Şimdi hayali bir au pair ajansının verdiği hayali bir reklamı düşünelim ve her bir satırı tek tek inceleyelim:
Şimdi bu reklamı satır satır inceleyelim:
"İngiltere'de Au Pair olun" başlığı çok cazip. Şimdi reklamın devamına bir göz atalım.
Satır 1. "İngiltere'nin birbirinden güzel bölgelerinden birinde Au Pair olun." teklifi çok çekici. Ama önemli olan oradaki rahatınız ve güvenliğiniz. İngiltere'ye tatile gitmiyorsunuz, bu yüzden dil okulu olan bir yerin olması çok önemli.
Satır 2. Sadece yarım gün çocuklarla ilgileneceksiniz kelimesi çok esnek. Hafta sonları ve özellikle boş günleriniz ne olacak? Okula ne zaman devam edebileceksiniz? Üstelik, çalışma ortamınız bir ev olduğu için, sadece yarım gün çalışma sözü pek gerçekçi olmayacak. Evde, fabrika gibi mesaiyi başlatan ve bitiren bir paydos zili yok. Diğer yarım gün çocuklar ne olacak? Aile yarım günden sonrasında size ihtiyacı olursa, siz çalışmamazlık yapabilecek misiniz?
Satır 3. İşte ticari bir slogan. Türkiye'deki hiç bir acentanın İngiltere'deki aileleri bırakın seçmeyi, özenle seçme gibi bir hakkı yok. Muhafazarlarlığıyla tanınan hiç bir İngiliz aile de, kendilerini incelemeden bir au pair verebilen diğer yüzlerce ajans dururken, kendilerini inceleyecek bir ajansa başvurmayı tercih etmez. İngiliz au pair ajansları için de durum aynı. Aileler, çoğunlukla telefon görüşmeleri sonucu tespit edilir. (Kaynak: The Au Pair and Nanny's Guide, Syf.24)
Satır 4. Özel bir odanız zaten olacak. Her ajans bunu sağlamak zorunda.
Satır 5. Bu madde de 4. madde gibi. Yemekleri aile sağlamak zorunda.
Satır 6. İngiltere'de sizinle özel ilgilenecek ofislerin varlığı gerçek olabilir ama bu ilgilenme sizin beklediğiniz ölçüde olmayabilir. Her au pair ajansı, kendi bölgelerinde mümkün olduğunca au pair'leriyle ilgilenir. Kısacası bu sloganda diğerlerinden pek farklı değil. Eğer Türk au pair ajansı bu sloganla kendilerine yani Türk au pair ajansına ait özel bir yerden bahsediyorsa, bunun doğru olmadığına emin olabilirsiniz. Çünkü, bir Türk kuruluşunun İngiltere'de misafirhane veya ofis açması kolay değildir. Üstelik au pair ajansları gibi küçük şirketlerin başarabileceği bir olay hiç değildir. İngiltere'de kendisne ait bürosu ve Türk personeli olan tek au pair kurumu, ICEP Vakfı'dır.
Satır 7. Havaalanında karşılamayı, diğer ajanslarda gerçekleştirebilir. Üstelik çoğu aile, au pair'i havaalanında karşılamakta.
Satır 8. Dilediğiniz anda aile değiştirme hakkınız zaten var. Haklı olduğunuz sürece yabancı ajans ailenizi değiştirecektir. Haksız dahi olsanız, kendi imkanlarınızla veya bir başka ajansa başvurarak (üstelik hiç bir ücret ödemeden) aile değiştirebilirsiniz.
Satır 9. Kesinlikle gerçek dışı bir slogan. Üstelik ticari ahlaka ters düşen ve yasal anlamda cezai yaptırımı olan bir slogan. Hiç bir ajansın İngiliz konsolosluklarında dosyası veya etkisi olamaz. Vize garantisini hiç bir ajans size veremez. Vize, kişisel bir olaydır. Elbetteki her ajans size kılavuzluk edecektir ancak İngiltere'ye gerçekten ingilizce öğrenmek ve sonuçta geri dönmek amacıyla gittiğinize dair vize amirini ikna edemezseniz, vizeyi alamazsınız. Eğer, au pair ajanslarının vize alınmasında etkisi olsaydı, İngiltere'nin Türkiye'ye vize uygulamasının bir anlamı kalmazdı. Dileyen herkes, au pair olma bahanesiyle ajanslara başvurur ve İngiltere'ye vize alırdı. Au Pair ajanslarının veya İngiliz ailenin size vereceği davet mektubu, vize alınması için mutlak anlamda gerekli ancak tek başına yeterli değildir.
Satır 10. Türkiye'nin ilk acentası olabilir ancak güvenilir bir acenta oldukları yönündeki sloganları, ticari bir gereklilik. Para kazanmak isteyen her ajansın böyle bir slogan kullanması çok doğal. Üstelik düşük kayıt ücreti alan ajanslara güvenmeyin sözü çok anlamsız. Belkide kendilerinin aldıkları çok yüksek kayıt ücretini haklı çıkarmak için ortaya atılmış bir slogandır.
Satır 11. 200 sterling'lik kayıt ücreti alan bir kurumun bunu gerçekten hak etmesi lazım. Bu ücrete neler dahil? Acil durumlarda size ücretsiz barınma olanağı garanti ediliyor mu? Aile sizi havaalanında karşılamazsa, ücretsiz havaalanı karşılama programları var mı? Bu ücrete uçak bileti dahil mi? Vize alamazsanız, bu ücreti geri ödüyorlar mı?
Satır 13. Bazı aileler, yanlarındaki au pair'lerin dönüş biletini verebilmektedir. Bu aile ile kuracağınız iyi ilişkilere bağlıdır. Ama, hiç bir aile dönüş biletini vermek zorunda değildir, kaldı ki au pair sözleşmelerinde böyle bir bağlayıcı madde de yoktur.
Satır 14. İngiltere'ye au pair olarak giden herkes otomatik olarak İngiliz devleti tarafından zaten sigortalı sayılmakta.
Satır 15. Kayıt Kabul Müdürü gibi bir departman şefliği, au pair ajansları gibi küçük işletmelerde fazlasıyla abartılmış bir ünvan.
Satır 16. PK adreslerine itibar etmeyin. Au Pair ajansları çoğunlukla İstanbul, Ankara ve İzmir'de üstlenmiştir. Küçük illerdeki ofisler pek anlamlı değildir.
Türk veya yabancı Au Pair ajanslarının size vaat ettikleri şeylerin önemi yoktur. Önemli olan, au pair sisteminin hangi ajansa başvurursanız başvurun, aynı olduğunu kavrayabilmenizdir. Eğer, sisteme uyum sağlarsanız, hangi ajansla giderseniz gidin au pair sisteminde başarılı olursunuz. Sisteme motivasyonu sağlayamazsanız, ajansların ve ailelerin sizin için yapabileceği bir şey yoktur. Au Pair'lik, çalışmanın başarıyı getirdiğine inanan; yanında kaldığı aileyi, yabancı dil öğrenmek için bir amaç olarak değil, amaca ulaşmak için geçici bir araç gibi gören ve global anlamda gerçekçi olan ve başarı için hırslı olan kişilere daha uygundur. Türkiye'de daha önce ailesinden ayrı kalmamış veya ayrı kalmaya kendini hazır hissetmemiş, evlerinin düzeninde ailesine yardımcı olmamış, bir işte çalışmamış veya ebeveynlerinin işine yardımcı olmamış ve maddi açıdan sürekli ailesinden destek almış olan kişiler ve zorluklar karşısında mücadele edemeyen ve başarı için hırsı olmayan kişiler genelde au pair sisteminde başarısız olurlar. Yaşamın her aşamasında mücadelenin başarıyı getirdiğini, başarının da genel anlamda insanı mutlu ettiği unutulmamalıdır.
AMERİKA'DA AU PAIR OLMANIN KOŞULLARI
Amerika'daki kültürel değişim programları hakkında yönetmelik ve tebliğler geliştiren resmi hükümet kurumu olan USIA, 15 Şubat 1995 tarihli, 60. kısım 31 nolu resmi gazete "federal register" da yayınladığı tebliğe göre ABD'ye au pair olarak gelmek isteyenlerde şu koşulları arar:
USIA tebliği, Federal Kayıt Bülteni, 15 Şubat 1995, Sayfa 8552-8553 Madde 514.10 (a) Au Pair Seçimi: Sponsorlar, ülkeye alacakları adayların aşağıdaki koşullara sahip olduklarına emin olurlar.
1. 18-26 yaşları arasında olmak 2. Orta dereceli okuldan mezun olmak. (Türkiye için Lise mezunu olmak) 3. Standart seviyede İngilizce bilmek 4. Programın gerektirdiği görev ve sorumlulukları yerine getirmede aranılan sağlık koşulları ile programın gereklerini sağlamak 5. Kendi ülkesinde İngilizce olarak görüşmeye alınmış olmak 6. İyi bir geçmişe sahip olmak, adli makamlardan sağladıkları iyi hal kağıdını ibraz edebilmek, tanınmış ve saygın yerlerden alınan en az üç kişilik ve iş referansına sahip olmak, iyi bir aileden gelmek, kişilik raporu sağlamak.
Amerika'da kalışım, bana yabancı dilimi geliştirmemin yanısıra, farklı bir kültürü tanıma ve yeni bir çevre edinme şansını da verdi.
Amerika'da sanki rüyada yaşıyormuş gibiyim. Amerika'lı ailemin çoluk çocuk havaalanında ellerinde Türk bayrakları (nerden bulmuşlarsa) ve Türkçe "Hoşgeldin" yazıları ile karşılamaları beni çok duygulandırdı.
Nadiren de olsa Amerika'daki au pair sistemine uyum sağlayamayanları çevremde görebiliyorum. Au Pair in America programına başvuran au pair adaylarının biraz daha dikkatli seçilmesi gerektiğine inanıyorum. Buralara sadece macera için gelenler de var ve bunlar programda başarısız oluyorlar.
İNGİLTERE
Büyük Britanya İçişleri Bakanlığı Bürosu (Home Office), Ekim 1985'te yayınladığı tebliğle, İngiltere, İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda'da Au Pair yerleştirmeleri üzerine bazı düzenlemeler getirmiştir. Büyük Britanya'da kurulu bulunan 400'e yakın Au Pair acentasının uymak zorunda olduğu bu bağlayıcı düzenlemeler, Büyük Britanya Krallığı hükümranlık sınırları içinde kimlerin au pair olabileceğini, au pair kabul edecek ailelerin sahip olması gereken nitelikleri ve au pair'in çalışma saatleri ile verilecek harçlıkları belirlemektedir.
Bu düzenlemelere göre, Büyük Britanya dahilinde İngiltere, İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda'da au pair olmak isteyenlerin; 17-27 yaşları arasında ve bekar olmaları ve aralarında Türkiye'nin de bulunduğu bir batı Avrupa ülkesi vatandaşı olmaları gerekir.
Erkek adaylar, 1993 yılı sonunda çıkan yeni düzenlemeyle au pair olarak kabul edilmeye başlanmıştır. Yasal anlamda bu iznin olmasına karşın, ailelerin tercihi genelde bayan au pair edinmek üzerine olduğu için erkek adayların au pair olarak yerleştirilmesi biraz güçtür.
Türk adayların au pair olmaları için, İngiliz aileden alınmış davet mektubunu Ankara ve İstanbul'daki İngiltere Büyükelçiliği veya Konsolosluklarındaki yetkili vize görevlilerine ibraz etmeleri gerekir. Yeşil pasaport sahipleri Ankara ve İstanbul'daki konsolosluklara vize başvurusu yapabilirken, normal pasaport sahipleri başvurularını sadece İstanbul konsolosluğuna yapabilirler.
Vize başvurusu esnasında, adayların iki adet vesikalık resim, en az 6 ay geçerli pasaport, ailenin davet mektubu ve normal pasaport sahiplerinden ortalama 35 pound karşılığı TL vize ücreti ibraz etmeleri gerekir. Bunların yanısıra adayların eğitim durumlarını gösterir diploma, çıkış belgesi ile, maddi durumu gösterir banka hesap cüzdanları, ev-arsa tapu fotokopileri, eğer daha önce veya halen bir dil kursuna devam edilmiş ise ilgili dil kursundan devam edilen süreyi gösterir resmi bir yazı ile vize için yararlı bulunan diğer evrakları da vize başvurusu esnasında ibraz etmeleri istenebilir.
Pek çok Türk au pair ajansının belirttiğinin aksine, vize başvurusu esnasında bir Türk au pair ajansından alınacak belgenin vize başvusu için bir yararı yoktur. Ajansların bu yönde yaptıkları açıklamalar, rekabetten kaynaklanmaktadır.
Vizesi onaylanan adaya, İngiltere'ye girişi için 6 ay süreli vize verilir. İngiltere'de 6 aydan daha uzun süre kalacak adayların İngiltere'ye varışlarını takiben ilk 7 gün içinde yerel bir polis karakoluna gitmeleri ve yabancı oturum izni almaları gerekir. Bu esnada, adayın karakoldaki görevlilere pasaportunu ibraz etmesi, 2 adet vesikalık fotoğraf vermesi ve 35 pound tutarında onay ücreti ödemesi gerekir. Vizesi olan ve 6 aylık vize süresini uzatmak isteyen her aday, hiç bir güçlükle karşılaşmadan bu isteğini gerçekleştirebilir. Ancak, Türk au pair'lerin İngiltere'de au pair olarak kalabilecekleri maksimum süre 2 yıldır. Bu süre sonunda Türkiye'ye geri dönmek durumundadırlar.
İngiltere'ye au pair vizesi alarak giden ancak bu esnada fikir değiştirip au pair olmadan paralı dil kurslarına gitmek isteyen ve bu amaçla vizesini değiştirmek isteyen adayların başvuruları İngiltere'de reddedilir ve bu durumdaki adaylara İngiliz göçmenlik bürosu görevlilerince Türkiye'ye geri dönüp, yeni ve farklı bir vize olan öğrenci vizesi için İngiliz konsolosluklarına başvurmaları istenir.
Sağlık Sigortası: İngiltere'de uygulanan Ulusal Sağlık Yasası, bu yasanın bir gereği olarak normal sağlık ihtiyaçlarında İngiliz vatandaşlarına ve AT üyesi ülke vatandaşlarına Ulusal Sağlık Sigortasından ücretsiz tedavi ve teşhis olanağı sağlar. Ulusal Sağlık Sigortası'ndan Türk au pair'ler ancak hayati tehlike olduğu durumlarda yararlanabilirler. Bazı Türk au pair'ler, bu sigorta kapsamından kendilerini AT üyesi bir ülke vatandaşı gibi tanıtarak veya Ulusal Sigorta Kartı edinerek yararlanmaktadır, ancak bu gibi yöntemler pek sağlıklı olmamaktadır.
Türk au pair adaylarının, İngiltere'ye gitmeden önce kendilerine sağlık sigortası yaptırma zorunlulukları yoktur ancak yine de sağlık giderlerinin çok pahalı olduğu bu ülkedeki sağlık hizmetlerinden ücretsiz yararlanmaları için en azından minimal sağlık sigortası yaptırmaları tavsiye edilir. 6 aylık preminimal 25.000 pound poliçe kapsamlı sağlık sigortası poliçe bedeli ortalama 55 pound civarıdır. Sigorta yaptırmak için, temas kurduğunuz au pair ajansından yardım alabilir veya ICEP Burs Vakfı'nın (Uğur Mumcu cd. Kahramankadın Sk 18, GOP, Ankara) adresinden sigorta talimnamesini edinebilirsiniz.
İNGİLTERE'DE AU PAIR'LİK VE AU PAIR'LERE SAĞLANAN OLANAKLAR
İngilizce lisanının dünya'da en popüler lisan olması, İngiltere'de au pair olmak isteyenlerin sayısının diğer ülkelere nazaran çok fazla olmasına neden olmaktadır. Her yıl yaklaşık 100.000 Avrupalı genç, İngiltere'de au pair olmak üzere bu ülkeye gelmektedir. Bu sayı, diğer Avrupa ülkelerinde au pair olan gençlerin sayılarının toplamının en az 4 katıdır. İngiltere'de kurulu olan 400 civarındaki au pair ajansı, ülkenin hemen her bölgesine yerleştirme yapabilmektedir. Au Pair sayısının en fazla olduğu bölgeler, Sussex bölgesi, Londra, Birmingham ve İskoçya'dır.
Genelde au pair ajansları, yerleştirme aşamasında şu yöntemi izlerler: Au Pair edinmek isteyen ailelerin en çok tercih ettiği LOOT ve LADY gazete ve dergilerine ilan vererek ailelere au pair verebileceklerini duyururlar. Au Pair edinmek isteyen aileler, ajansı telefonla arar ve kendi özelliklerini verir ve au pair adayında aradıkları özellikleri belirtir. Ajans, bu özelliklere uygun olarak, doğrudan kendilerine başvurmuş olan veya İngiltere dışındaki yabancı ajanslara başvurup bu ajanslar aracılığıyla dosyasını edindikleri au pair'ler arasında özellikleri uygun olan au pair'i aileye önerir. Gerektiğinde aileye, au pair'in dosyasındaki fotoğraf ve diğer evrakları postalar. Aile edindiği bilgiler ışığında eğer au pair'i kabul ederse, au pair'e bir davet mektubu yazar ve bu mektubu İngiliz ajansa gönderir. İngiliz ajans, eğer au pair kendilerine direk başvurmuş ise, gerekli diğer evraklarla birlikte bu mektubu au pair'in adresine postalar. Eğer au pair, kendi ülkesinden bir ajans aracılığıyla başvurmuş ise, İngiliz ajans bu evrakları, au pair'in başvurduğu yerel ajansa fakslar ve postalar.
İngiltere'ye, au pair olarak gitmek isteyen Türk adayların, kendilerine ulaştırılan evraklarla birlikte vize için İngiltere konsolosluğuna başvurmaları gerekir. Türk adayların başvurularını yaparken gerekli olan 2 adet vesikalık resim, 6 ay geçerli pasaport, 10-20 pound arası vize ücreti ile birlikte gerekli mali durum ve kişisel yeterlilik belgelerini de yanında bulundurmaları gerekir.
İngiltere konsloslukları, Au Pair'lere 6 ay kalış vizesi verirler. Au Pair'liğin yasal süresi İngiltere için 2 yıl olduğundan, 6 aydan daha uzun süre au pair'lik yapmak isteyen Türk adayların, İngiltere'ye varışlarını izleyen 7 gün içinde yerel polis karakoluna başvurarak oturum izni almaları gerekir.
Au Pair adayları, İngiltere'ye geldiğinde karşılanmalarını normalde aile yapar. Ancak, au pair kontratları ailenin au pair'i karşılama zorunluluğunu içermediğinden, uygulamada çok sayıda ailenin karşılama yapmadığı veya çeşitli nedenlerle karşılama yapamadığı görülür. Bunun çok sayıda nedeni vardır: Au Pair, ailenin oturduğu yere uzak bir havaalanından ülkeye giriş yapmış ise, doğal olarak ailenin au pair'i karşılaması çok güçtür. Bazen, au pair ülkeye aile bireylerinin çalıştığı veya çeşitli nedenlerle acil işlerinin bulunduğu bir zamanda ülkeye giriş yapmış da olabilir. Ailenin karşılamadığı durumlarda, au pair adayının aileye ne şekilde ulaşabileceği ve ulaşım örnekleri ile şeklini belirtme görevi aile ve ajanstadır.
Karşılama servisi konusunda, ICEP Burs Vakfı'nın uyguladığı Au Pair in England programı bir istisna teşkil etmektedir. Bu programda, eğer aile au pair'i karşılayamazsa, program görevlileri au pair'i karşılamakta ve kalacağı aileye kadar eşlik etmektedirler.
İngiltere'de au pair'lere haftada yasal olarak en az 35 sterling (pound) ödenmelidir. Ancak uygulamada çoğu aile au pair adayına, au pair'lik işinin yoğunluğuna ve zorluğuna bağlı olarak 35-50 sterling arası cep harçlığı verir. Bu ödemelerin bazı istisnaları da vardır. Bazı aileler, çok hafif iş yaptırdıkları au pair'e haftada 50 pound'un çok üzerinde harçlık verirken, bazılarına ise nispeten biraz fazla iş olmasına karşın daha az harçlık verirler. Ailenin verdiği harçlık, ailenin mali durumuna ve au pair ile kurdukları iletişim seviyesine bağlı olarak değişir.
Au Pair adaylarında İngiltere'de au pair olmaları için genelde iyi İngilizce bilgisi koşulu aranmaz. Çok az İngilizce bilen hatta hiç İngilizce bilmeyenlerin de au pair oldukları görülmektedir. Ancak, iletişim yetersizliğinden dolayı bu durumda olan adayların çok zorlanacakları ve ilk bir kaç aylarının çok yorucu olacağı unutulmamalıdır. Ayrıca, bu durumda olan adayları, aileler pek tercih etmediği için, adayların kendilerine önerilen aileleri kabul etmek zorunda kalmaları ve kaldıkları ailenin sağladığı koşulların iyi olmaması gibi durumlarda, adayın bir başka aile yanına geçmesi, sahip oldukları İngilizce bilgisinin azlığından dolayı oldukça güçtür. İngilizcesi iyi olmayan adaylara ya İngiltere'ye hiç gitmemesi ya da gitmeye kesin kararlı iseler, yanlarında kalacakları ailenin koşullarının çok iyi olmayacağını bilmeleri ve buna göre kaldıkları süre içinde İngilizcelerini geliştirene kadar bu aileyi değiştirmelerinin zor olacağını unutmamaları tavsiye edilir.
İngiltere'de au pair olanlar, İngiltere'ye varana kadar olan ulaşım, pasaport, vize vb gibi harcamalardan kendileri sorumludur. Bu harcamaların toplamı (uçak bileti+pasaport masrafı+vize masrafı dahil, sigorta, karşılama ve sosyal güvenceler hariç) yaklaşık 230-280 pound arasındadır. Bunun bir tek istisnası vardır: ICEP Burs Vakfı tarafından uygulanan Au Pair in England programında, katılımcılar uçak bileti ve Club England üyeliği de dahil bütün masraflar için toplam 350 pound öderler.
İngiltere'de au pair iseniz, çevreye uyum sağlamada pek zorluk çekmezsiniz. Çevrenizde o kadar çok au pair var ki, hepsi sizin gibi arkadaş sıkıntısı içinde. Bu yüzden çok kolay kaynaşabilirsiniz.
Londra'da au pair iseniz, Great Portland tube station'daki International Student House'a üye olmanızı tavsiye ederim.
Çok karmaşık bir kent olması nedeniyle, eğer özel bir durumunuz yoksa Londra dışı yerleri örneğin Güney İngiltere'yi ve İskoçya taraflarını au pair olmak için tercih etmenizi tavsiye ederim. Bu yörelerin insanları, size Türkiye'yi aratmayacak kadar canlı ve misafirsever.
İNGİLTERE'DE AU PAIR'İN ÇALIŞMA SAATLERİ VE BOŞ ZAMANLARI
Büyük Britanya çalışma bakanlığı, Au Pair'lerin ülkedeki çalışma koşullarını, Department of Employment (Çalışma Dairesi) bültenleriyle kesin kurallara bağlamıştır. Bu kurallar, au pair'in günde 5 saat olmak üzere haftanın 6 günü en fazla 30 saat çalışabileceğini öngörür ve daha yoğun çalışma saatlerini kabul etmez. Çalışma Dairesi'nin bu kuralını denetleme imkanı hemen hemen yok gibidir. Çünkü, bir aile içinde kalan au pair'in ne kadar çalıştığını hiç kimse bilemez. Üstelik aksi uygulamaların cezai yaptırımı da yoktur.
Bu nedenle, pratikte hiç bir aile bu kurala pek bağlı kalmaz. Genelde au pair'e haftada 2-3 yarım gün ve 1-2 tam gün izin verilir. Ayrıca yine pratikte her au pair'e genelde 3-4 akşam izin verilir. İzinli olduğunuz zamanlarda, mümkün olduğunca yabancılarla pratik yapmanız ve ülkeyi, gelenek ve göreneklerini tanıyacak aktivitelerden yararlanmanız tavsiye edilir.
Dil Kursları: İngiltere'de iki yönlü dil kursuna devam edebilme seçeneğiniz vardır. Birincisi, özel dil kursları; ikincisi devlet veya kilise destekli resmi kurslar. Genelde au pair'ler ikinci seçeneği yani resmi kursları tercih ederler. Resmi kurslar ya ücretsiz olmakta ya da çok düşük ücretli olmaktadır. (Üç aylık kurs ücreti yaklaşık 100-150 pound arası.) Dolayısıyla aileden alacağınız harçlık sizin İngiltere'deki dil kursu masraflarınıza rahatlıkla yeter. Dil Kursu konusunda au pair adaylarının esnek olmaları gerekir. Au Pair'ler çok büyük çoğunlukla haftada 4-6 saat arası gramere yönelik dil eğitimi alırlar. İngilizce öğreniminde, İngilizce konuşulan bir ülkede yaşanıldığı için gramer eğitiminde haftada alınan bu 4-6 saatlik eğitim yeterlidir. Önemli olan, kursta veya çevrede edineceğiniz arkadaşlarınızla konuşma pratiğine ağırlık vermenizdir.
Cep Harçlığı-Hayat Pahalılığı
İngiltere'de au pair'lere ödenen cep harçlığı çoğunlukla 35-50 pound arasıdır. Kimi au pair'ler şanslarına göre haftada 50 veya çok daha üstü cep harçlığı alabilir ancak bu kadar yüksek rakamı alan au pair'ler bütün İngiltere'deki au pairler için genelleştirmeye neden olmamalıdır. Haftada alınan 35 - 50 pound arası cep harçlığı, İngiltere'de ancak standart bir yaşam için yeterli olabilir, ayda 1-2 defa sinema ve 1-2 defa pub ziyaretine, ulaşıma ve dil okuluna yetebilir. Burada, İngiltere'deki yaşam üzerine bazı örnekler vermek istiyoruz: (Bir paket kısa Marlboro: 2.35 pound; Londra 1-4. zone haftalık ulaşım kartı 22 pound; sinema 4.50 pound, kahve-çay 0.50 pound; hamburger 1 pound)
İngiltere'de Au Pair'lere Tavsiyeler: İngiltere'de kalışınız boyunca üzerinizde kimlik kartı bulundurma zorunluluğunuz yoktur. Bu nedenle pasaportunuzu üzerinizde taşımayın ve evde güvenli bir yerde saklayın. İngiltere'ye ulaştığınızda hemen bir banka hesabı açtırın ve bütün paranızı bankada tutun. Banka belli bir süre sonra otomatik para çekme makinalarından (ATM) para çekebilmeniz için size bir kart ve hatta kredi kartı ve çek verecektir. Üzerinizde 20 pound'dan fazla para bulundurmayın ve son derece güvenilir olmasına rağmen yine de tedbir açısından özellikle Londra için geceleri 24'den sonra sokakta tek başınıza kalmayın. Gece 9-10'dan sonra meskun yerlere işleyen metrolara binmeyin. Zor durumda kaldığınızda veya aile ile çok büyük sorunlar çıktığında ve haklı olduğunuza inandığınızda polise başvurmaktan çekinmeyin. İngiltere'de yasalar genelde yabancılardan ve özellikle bayanlardan yana olduğu için size gerekli kolaylıklar gösterilecektir. Aile ile aranızda sorun çıktığında ve haklı olduğunuz konusunda inandırıcı iseniz aile değiştirmekte zorluk çekiyorsanız ICEP Burs Vakfı'nın fahri temsilcilikleri ile temasa geçin. Bölgenizdeki en yakın temsilciliği öğrenmek için İngiltere'den (010 90 312 446 4245) nolu telefonu arayabilirsiniz.
İNGİLTERE'DE AU PAIR'LİK İÇİN BAŞVURU ADRESLERİ
Au Pair in England ICEP Burs Vakfı Uğur Mumcu Cd. Kahramankadın Sk. 18 06700 G.O.Paşa-ANKARA Tel: 0312-436 1964Kendi bünyesinde uyguladığı Au Pair in England programına, 19-27 yaş arası, en az lise mezunu, günlük konuşmaları yürütebilecek düzeyde İngilizce bilen bayanları kabul etmektedir. Au Pair'lerden başvuru ücreti almaksızın hizmet vermektedir ancak Vakfın yapacağı masraflara karşılık, adayların Vakfa imkanları ölçüsünde bağışta bulunmasını bekler. Programa ek olarak adayın isteğine bağlı olarak Club England hizmeti (au pair'lere sosyal güvence ve İngiltere'ye varışta karşılama garantisi sağlar) ve Sağlık Sigortası hizmeti vardır. Maddi durumu iyi olmayan ve ICEP Burs Sınavında başarılı bulunan adaylara, burslu olarak (uçak parası+toplu konut fonu) İngiltere'ye gitme imkanını da verebilmektedir.
DOĞRUDAN BAŞVURU YAPABİLECEĞİNİZ İNGİLİZ AU PAIR AJANSLARININ ADRESLERİ
Aşağıda bir kısmının adreslerinin verildiği İngiliz au pair ajansları, ücretlerini ailelerden aldığı için au pair adaylarından ücret talep etmezler. Ücret talep etmeleri de zaten Çalışma Dairesi tarafından yasaklanmıştır. Buna rağmen uygulamada çok az da olsa bazı ajansların küçük bir kayıt ücreti veya depozito aldığına rastlanabilir. Bütün au pair ajansları, 17-27 yaş arası gençlere hizmet verir. Bu yaş limitlerinin dışında kalanlara hizmet vermeleri yasal olarak imkansızdır. Aşağıdaki ajanslardan 3 IRC's kuponu karşılığı kayıt ile ilgili detaylı bilgi edinilebilir.
Euroyouth Ltd. , 301 Westborough Road, Westcliff-on-Sea, Essex SS0 9PT, İNGİLTERE Helping Hands Au Pair Agency, 10 Hertford Road, Newbury Park, Ilford, Essex IG2 7HQ, İNGİLTERE Homemployment Agency, 28 Hungerford Drive, Maidenhead, Berkshire SL6 7UT, İNGİLTERE Scattergoods Agency, Thursley House, 53 Station Road, Shalford, Guildford, Surrey GU4 8HA, İNGİLTERE Students Abroad Agency, Elm House, 21b The Avenue, Hatch End, Middlesex HA5 4EN, İNGİLTERE Simply Domestics Limited, 3 Ulysses Road, West Hampstead, London, NW6 1ED, İNGİLTERE Universal Care Limited, Chester House, 9 Windsor End, Beaconsfield, Bucks. HP9 2JJ, İNGİLTERE Vanessa Bancroft Nanny/Domestic Agency, 53 Broomhill Road, Orpington, Kent BR6 0EN, İNGİLTERE Wealden Agency, 37 Abbey Road, Eastbourne, East Sussex BN20 8TD, İNGİLTERE