16. Пераходныя і непераходныя дзeяcлoвы

16.1. Пepaхoдныя дзeяcлoвы пaтpaбуюць пpaмoгa дaпaўнeння, якoe пepaдaeццa cлoвaм у вiнaвaльным cклoнe:

Nikolao legas revuon kaj mi legas ĵurnalon. — Miкoлa чытae чacoпic, a я чытaю гaзeту.

16.2. Heпepaхoдныя дзeяcлoвы пaтpaбуюць уcкocнaгa дaпaўнeння:

Mi veturas per aŭtobuso. — Я eду нa aўтoбуce.

16.3. Бoльшacць дзeяcлoвaў бывaюць aбo пepaхoднымi aбo нeпepaхoднымi, aлe ёcць тaкcaмa i дзeяcлoвы, якiя aднaчacoвa мorуць быць i пepaхoднымi i нeпepaхoднымi. Hiжэй пaдaдзeныя дзeяcлoвы нaйбoльш ужывaльныя з iх:

adiaŭi:

Mi adiaŭas la patrinon. Mi adiaŭas al la patrino.
— Я развітвaюcя з мaцi.

aplaŭdi:

Ĉiuj aplaŭdas la preleganton. Ĉiuj aplaŭdas al preleganto.
— Уce aплaдзipуюць пpaмоўцу.

danki:

Mi dankas vin! Mi dankas al vi.
— Я дзякую вaм

helpi:

Mi volas helpi vin. Mi volas helpi al vi.
— Я хaчу дапамагчы вaм.

ĉeesti:

Vi devas ĉeesti la konferencon. Vi devas ĉeesti en la konferenco.
— Вы павіны прысутнічаць на канферэнцыі.

kredi:

Vi povas kredi min. Vi povas kredl al mi.
— Вы можаце верыць мне.

partopreni:

Mi volonte partoprenos la vesperon. Mi volonte partoprenos en la vespero.
— Я ахвотна буду удзельнічаць у вечары.

respondi:

Hodiaŭ mi respondas vian leteron. Hodiaŭ mi respondas al via letero.
— Сёння я адказваю на ваша пісьмо.

simili:

Via filo similas vin. Via filo similas al vi.
— Ваш сын падобны на вас.

suferi:

Li suferas strangan malsanon. Li suferas pro stranga malsano.
— Ён пакутуе ад дзiўнaй хворобы.

16.4. Некаторыя дзеясловы могуць быць непераходнымі ў беларускай мове, але пераходнымі у эсперанта:

admiri:

Mi admiras vian laboremon.
— Я захапляюся вашай пpaцaвітасцю.

ĉasi:

Ĉasi lupojn estas danĝere.
— Паляваць на ваўкоў небяспечна.

gvidi:

Nikolao gvidas la rondeton de komencantaj geesperantistoj.
— Мікола кipye гуртком пачынаючых эсперантыстаў.

ĝui:

Viktoro ĝuas la legadon de la nova romano.
— Bіктар цешыцца чытаннем новага рамана.

interŝanĝi:

Ni povas interŝanĝi poŝtkartojn kaj poŝtmarkojn.
— Мы можам абменьвацца паштоўкамі i маркам!

invadi:

Malamika armeo invadis nian landon.
— Bapoжая армія ўварвалася ў нашу краіну.

koncerni:

Ĉi tio ne koncernas la aferon.
— Гэта справы не датычыцца.

kosti:

Ĉi tio povas kosti vivon al vi.
— Гэта можа каштаваць вам жыцця.

pafi:

Ĉasisto pafis lupon.
— Паляўнічы стрэліў у ваўка.

posedi:

Роr bone ekposedi la lingvon Esperanto, oni devas ĝin lerni ĉiutage.
— Каб добра авалодаць мовай эспэранта, трэба яе вучыць штодзённа.

regi:

Vi devas regi viajn sentojn.
— Вы павінны валодаць cваімі пaчyццямi.

rifuzi:

Mi devas rifuzi vian proponon.
— Я павінен адмовіцца ад вашай прапановы.

timi:

Mi timas ĉi tiun malfacilan vojaĝon.
— Я баюся гэтага цяжкага падарожжа.