Endeksin uzun vade grafiğini sitenin  açılışında görüyoruz. Uzun yıllar boyunca aynı kanallara sadık kalarak hareket eden endeks, son aylarda alt kanal desteğinde hareket ediyor. Tüm olumsuz olay ve haberlere rağmen alt kanal desteğini kıramadı. Üstelik üst banda doğru da bir hareket içerisinde oldu.

1990 yılında ki hareket  hatırlayanlar için; 1987-1988 ve 1989 yıllarındaki düzeltme hareketinin bir sonucu olarak ortaya çıktı. Daha sonra 1990 yılında endeks 6 puan seviyelerinden hareketini başlatmış ve 60 seviyelerinde sona erdirmişti. Bu da demek oluyor ki 10 katı bir yükseliş yaşanmış. Grafikte görünen değer 60 dır.

Not : Endeks daha sonraları çok aşırı yükseldiği için 100 'e bölünmüştür. Yoksa o tarihlerdeki değeri 600 ve 6.000 idi. Bölünme tarihini IMKB sitesinden araştırabilirsiniz.

1990 yılından sonra endeks yine bir düzeltme hareketi içerisine girmiştir.  1991 yılı sonlarına doğru 25 seviyesinde dip noktasını teyit ederek tekrar yukarı yönlü bir oluşum içerisine girmiştir. Bu da yaklaşık Fibo %50 düzeltme seviyesine karşılık geliyor. Endeks daha sonra  1992 Kasım ayında tekrar yukarı bir harekete geçmiş ve 1993 senesi aralık ayında 35 seviyesinden başladığı hareketini  220 seviyelerine kadar devam ettirmiştir.

Bu gibi hareketleri grafik üzerinden görmek mümkündür. Fazla detaya girmeye gerek yoktur. Peki şu an durum ne derseniz:

Şu an yine 2000 zirvesinden sonraki düzeltme hareketi tamamlanmış ve yukarı yönlü uzun vade bir trend başlamıştır. Bu trendin başlangıç noktası 2003 Ağustos 'dur. Trend halen devam etmekte olup, ciddi anlamda bir düzeltmeden bahsedebilmek için henüz yeterli yükselmeyi yapmamıştır. Çok kısa süre içerisinde gerçek manada bu hareketine başlayacaktır. Şu sıra elinde mal olanlar al/sat yaparak para kazandıklarını zannetseler de asıl kâr, böyle oluşan yükselen trendlerden elde ediliyor. Çünkü elinde mal olan sayısı azaldığı için, toplu haldeki mallar spekülatörler tarafından kolayca istenilen fiyata yükseltilebiliyor.

Her geçen gün endeks artık çok yükseldi, realizasyon şart diye söyleyenler; çok yakın bir gelecekte endeksin hedefi çok yukarılarda, hisseler beleş fiyatına diye bağırmaya başlayacaklardır. Şimdiye kadar araştırmalarım beni bu sonuca götürdü ve araştırma detaylarını burada yayınlamam mümkün olmadığı için sizinle paylaşamıyorum. Fakat giriş kısmında ufak ipuçları ile durumu özetlemeye çalıştım.

Benden size bir dost tavsiyesi:

Bin bir zorlukla kazandığımız paraları TRADE yapacağım diye, birilerinin avucuna bırakmayalım. Orta ve uzun vadede çok güzel kârlar varken, kısa vadede kazanılan üç beş kuruş ile strese girmenin bir anlamı yok. Kısa vade işlemleri de zaten içeriden haber almadan yapabilmek neredeyse imkansızdır. Teknik Analiz yöntemleri ile sattığınız malı tekrar daha yukarıdan yerine koymak zorunda kalabiliyorsunuz.  Veya tam tersi aldığınız malı zararına satmak zorunda kalıyorsunuz. Her işlemden kar elde etmek imkansız. Elde ettiğini söyleyenlere uyanlar şimdiye kadar ne kazanmışlar onu bir düşünsünler. Sadece yatay piyasada stresten başka bir şey değil. Çok profesyonel olanlar hariç...

Geçmiş dataları açın ve bakın. Koç,  İş C,  Doğan,  Ford gibi senetler uzun vadede ne kazandırmışlar, şimdi kısa vade de ne kazandırıyorlar. Ben bazı senetlerde 1990-2000 arasında 30.000 katı para kazandırdığını buldum. Burada uzun vade trade yapılsa idi bu rakam en az 100.000 lere çıkacaktı. Peki bu parayı kim kazandı. Malum spekülatörler....

Çok yakında 100.000 endeks hiç de uzak değil. Ekonominin bundan daha kötü olduğu dönmelerde, endeks 10 katlamıştır. Peki bunların mantıklı bir açıklaması var mı? İş olup bittikten sonra yorum yapmak çok kolay, önemli olan, olmadan önce yorumlamaktır. Yoksa her şeye kolayca bir bahane bulunur.

Örneğin: 1999 yılının başlarında pahalı olan senetler birden ne oldu da 10 katına fırladı ve fiyatları birden bire ucuz oldu da; aman malsız kalmayın denildi. Temel olarak mı bu kadar ediyordu , Teknik olarak mı bu kadar ediyordu. İkisi de değil. Ama Teknik olarak bu sonuçları bulmak hiç de zor değil. Ben yaptığım çalışmalarla bu sonuçlara tam olarak ulaşmasam da yaklaşıyorum. En azından şu olduktan sonra ,şu da olursa, şu mutlaka olacaktır diyebiliyorum. Ama orta ve uzun vade de tabii ki.

Eldeki senetler satılmadan da kar elde etmek mümkün değil. Uzun vade yatırımcı olsanız bile mutlaka en az 10 yılda bir trade yapmanız lazım. Bu yıl sayısı ortalama 2-3 yıl, çok zorlarsanız 5 yıl olarak da gerçekleşebilir. Açın dolar bazlı grafikleri; endeks ne olmuş:

- Hiç bir şey olmamış, hep aynı yerde dolanıp durmuş. 0.6 cent ile 1.7 cent aralığında dolanıp durmuş. Eğer trade yapmadan ben uzun vade yatırımcısıyım diye beklemiş olsa idiniz; paranız dolar bazında bir aşağı bir yukarı dalgalanacak ama ortalamada hep aynı seviyelerde kalacaktı. Fakat zirvelere yakın yerlerde satılıp da, diplere yakın yerlerden alınıp, 2,3 veya 5 yıl elde tutulduktan sonra satıldığında dolar bazında çok müthiş rakamlar ortaya çıkıyor. İşte yabancıların bizim ülkemizden, bizim paramızı bizden çalıp götürmesinin acı gerçeği bu grafikte net bir şekilde görülüyor.

Borsanın 1986 yılındaki değeri şu an için 1 kabul edildiğine göre ve şu anki değeri de yaklaşık 24.000 seviyeleri olduğuna göre bizim paramız cinsinden endeks 24.000 katı olmasına rağmen dolar bazında halen yerinde sayıyor. Bir kenara dolar alıp koysaydık ta şu anki seviyesine eşit olacağı anlamı ortaya çıkıyor.

Şu sıra endeksin dolar değeri grafikten de dikkatle incelendiğinde, kanal direncine çok yakın seviyelerde. Peki bu durumda neler olabilir.

- Buralardan bir mal boşaltma olması olasılığı mevcut. Peki olabilir mi? Bence olamaz. Çünkü piyasada yabancıların (bıyıklı + bıyıksız) elinde bulunan malları devredebilecekleri bir alıcı kitlesi mevcut değil. Daha önceden küstürülen k/y henüz borsaya tam olarak çekilememiştir. Ama bir düzeltme olma olasılığı da mevcut. Ama bu sadece düzeltme olacaktır, mal boşaltma olmayacaktır.

- Gerçek manada bir mal boşaltımı ancak 3.4 cent civarında yapılabilir. Bu da grafikten de görüldüğü gibi ilk önce 2 cent direncinin aşılmasından sonraki bir üst kanala geçmiş olmanın verdiği rahatlığın etkisiyle, bir ralli hareketi sonucu olabilir. Doları o tarihte yaklaşık 1.300.00 kabul edersek, endeksin 3.4 olma olasılığına karşın endeks 44.200 gibi bir rakam ortaya çıkıyor. Peki bu bizim ilk başta söylediğimiz 10 misli teorisine uyuyor mu? Hayır, ama yaklaşıyor. endeksin hareketine ortalama 7.000 seviyesinden başladığını varsayarsak endeks değerinin en az 70.000 olması gerekiyor. 10.000 seviyesinden başladığını da varsayarsak bu değer 100.000 endeks anlamı taşıyor.

- Peki bu şu anda mümkün mü?  Dolar bazlı grafiğe göre mümkün değil. 70.000 nasıl elde edilebilir. Doların 2 Milyon ve endeksin 3.4 cent olması durumunda olabilir. Bu durumda ya dolar daha yükselmeli, ya da endeks çok daha yukarılara çıkmalı. Doların yükselmesi için dolarda bir devalüasyon olması lazım. Bu da yaklaşık %50 bir oran. Endeksin daha yukarılara çıkması ise 6.0 cent civarını gündeme getirir. Bu durumda dolar ise 1.166.666 olarak karşımıza çıkar. Her 2 durumda şu an için değil ama Nisan-Mayıs dönemi için geçerli olabilir. Doların durumu bize ileriki günlerde bu durumu netleştirmek için yardımcı olacaktır.

- Hisse Grafikleri sayfasındaki, uzun vade analizine bakınca 42.000 rakamı kendiliğinden ortaya çıkıyor bile. Ama işin bir de zamanlaması var. Muhtemelen en geç bu seviye Kasım 2005 de görülecektir. Daha erken görülmesi halinde yeniden güncelleme yapmak lazım.

- 42.000 seviyesine ulaşılmadan daha fazla uzun vade analizi yapmak, şu an için havada kalır, ayakları yere basmaz. Bu nedenle önce bu seviyeyi hep beraber bir görelim. Daha sonra devam ederiz.

29/12/2004