
 |
Herb przedstawiający tarczę w tarczy (fr. bordure) papieża Benedykta XII. "Gesta Pontificum Romanorum" w Wenecji (1), wykonany przez Giovanni Palazo w roku 1688. Benedykt XIII czyli Jacques Fournier, na papiestwie w latach 1334-1342. Ur. w r. 1285 w Saverdun, w Pirenejach. Cysters, ukończył teologię na Uniwersytecie Paryskim. Biskup Pamiers, później Mirapoix. Jako papież urzędował w Avignon, gdzie w katedrze Notre-Dame des Doms w roku 1342 został pochowany (2). |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" (cz. lem lub bordura) Kladensky'ego z Kladna (zachodnie Czechy), Kraselovsky'ego z Kraselova (25 km W od Pragi)
Chanovsky'ego z Dlouhe Vsi oraz Dlouchovesky'ego z Dlouche Vsi . Tarcze typu późnogotyckiego(3,4). |
|
Odmiana herbu "Tarcza w tarczy" według W. Chrzanowskiego (5) rodziny Churzowskich. Starykoń (6) zwie go Chunowskim i dodaje chełm w koronie i trzy pawie pióra. Labry błękitne podbite srebrem. Herb przedstawia okrągłą tarczę obronną skierowaną w lewo. Dzięki temu zaliczany jest do do tzw. herbów mówiących. |
|
| Herb "Tarcza w tarczy" Janowskich z Janowa k. Bidzin w woj. sandomierskim. Kopia z "Herbarza szlachty polskiej" Władysława Nowiny Chrzanowskiego (5). Opis Starykonia: "W polu czerwonem - tarcza złota. Nad hełmem w koronie ogon pawi" (6). |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" adoptowanej rodziny Jurgielewiczów. Kopia z "Herbarza szlachty polskiej" Władysława Nowiny Chrzanowskiego (5). Starykoń (6) tak opisuje tą odmianę: "W polu czerwonem - tarcza fioletowa mniejsza o srebrnym skraju. Nad hełmem w mitrze bez krzyża, nad murem z bramą o szczycie rozerwanym, leżącym między skrzydłami - ręka zbrojna z mieczem. Nadany Maciejowi Jurgiewiczowi, bojarowi litewskiemu przez króla polskiego, Stefana 9.IX.1571 r." Od autora: Stefan Batory otrzymał koronę w roku 1576. |
| Podobizna herbu "Tarcza w tarczy" Maciejowskich z XVII w. z obrazu przedstawiającego Zofię Maciejowską. Zofia po mężu Czeska, ur. 1548 w Krakowie, założyła w r. 1627 pierwszą szkołę dla dziewcząt, oraz Zgromadzenie Panien Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny znane pod nazwą Siostry Prezentki w Krakowie w połowie XVII. Obie tarcze heraldyczne są typu renesansowego. |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" Podlodowskich. Kopia z "Herbarza szlachty polskiej" Władysława Nowiny Chrzanowskiego (5). Herb mówiący z tarczą zwróconą w prawo. |
 |
Pieczęć z herbem "Tarcza w tarczy" z 1379 roku Pełki z Czyżowa wg. F. Piekosińskiego ("Rycerstwo polskie" t.2 s.439) (7). Podobiznę tej pieczęci Piekosiński przestawił też w "Heraldyce polskiej wieków średnich" s.61 (8). |
 |
Odmiana herbu Pawła Piaseckiego. Paweł Piasecki, sekretarz Zygmunta III Wazy, kanonik poznański, warszawski, lubelski, opat mogilski (1624 - 1649) i od 1627 r. biskup kamieniecki, a potem przemyski. Tarcza w tarczy, obie ulokowane w następnej tarczy. Tarcze są typu renesansowego (22). |
 |
Odmiana herbu Adama Pszonki z Babina, podkomorzego lubelskiego. Kształt herbu pochodzi z pieczęci Adama Pszonki odbitej na skórzanej oprawie pozycji "Actiones variae ratione hereditatis Visokie" zwanej Archiwum Pszonków lub Archiwum Kaszowskich, przechowywanej przez Zakład Narodowy im. Ossolińskich we Wrocławiu. Tarcze są typu renesansowego. |
 |
Odmiana herbu Jana III Sobieskiego. Korona książęca. Kołczan ze strzałami, łuk i miecz w miejscu labrów. Obie tarcze heraldyczna i wewnętrzna typu obronnego, zwrócone w lewo. |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" Sobieskich. Kopia z "Herbarza szlachty polskiej" Władysława Nowiny Chrzanowskiego (5). Jest to herb mówiący z wewnętrzną obronną tarczą zwróconą w lewo. Herb posiada koronę szlachecką i książęcą. |
 |
Superekslibris Sobieskich na okładce Metryki Koronnej nr. 214. Herb "Tarcza w tarczy" w środku czteropolowej tarczy z herbami Korony i Litwy. |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" Strzeszkowskich. Kopia z "Herbarza szlachty polskiej" Władysława Nowiny Chrzanowskiego (5). Obie tarcze są typu renesansowego. W miejscu korony widnieje wizerunek kruka lecącego w prawo. |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" Suchodolskich. Kopia z "Herbarza szlachty polskiej" Władysława Nowiny Chrzanowskiego (5). Pojedyńcza tarcza renesansowa podzielona jest pionowo na dwa pola. Strusi ogon widnieje ponad koroną szlachecką. |
 |
Odmiana herbu "Tarcza w tarczy" Tchórznickich. Kopia z "Herbarza szlachty polskiej" Władysława Nowiny Chrzanowskiego (5). Herb mówiący z wewnętrzną obronną tarczą zwróconą w lewo. W miejscu korony istnieje tarcza obronna zwrócona w lewo, na tle pióropusza. |
 |
Odmiana herbu "Tarcza w tarczy" Stanisława z Gorzyc. Wizerunek herbu z odcisku pieczęci przechowywanego w Bibliotece Czartoryskich (23). |
 |
Odmiana herbu "Tarcza w tarczy" Piotra z Wyszmuntowa z odcisku pieczęci przechowywanego w Bibliotece Czartoryskich (23). |
 |
Odmiana herbu "Tarcza w tarczy" Opoków. Wg. Okolskiego jest to brunatna tarcza w czerwonym polu. Stefan Opoka zm. w 1549 rotmistrz królewski. Tomasz Opoka w 1582 r. rotmistrz chorągwi pancernej poległ pod Pleszkowem, jak podajł "Rozprawy i Sprawozdania Wydziału Filozoficzno-historycznego Krakowskiej Akademii Umiejętnosci". |
 |
Herby zwane Janina 1, Janina 2 i Janina 3 wg. "Herbarza szlachty polskiej" Władysława Nowiny Chrzanowskiego (5). Autor nie podaje źródeł. Janina 1 - identyczny kształt znajduje się w "Dodatku do Herbarza polskiego" ks. Kaspra Niesieckiego s.435 (9). |
 |
Herb zwany Janina 1, Janina 2 i Janina 3 wg. "Polskiej encyklopedii szlacheckiej" (6). Janina 1 - autor podaje jako źródło niewymienioną zapiskę sądową krakowską z r. 1425 i dwa zestawy kolorów: pole białe w błękitnym, a według innej zapiski też niewymienionej pole białe w polu modrym, a te w polu czerwonym. Janina 2 - tarcza rycerska pokazana z profilu w polu czerwonym, odmiana rysunkowa z XVII w. Janina 3 - w czerwonym polu tarcza rycerska lekko zwrócona w lewo. W szczycie hełmu pięć białych pawich piór. Autor podaje jako źródło "Heroldię Królestwa Polskiego". |
 |
Herb rodu Janinów według wydawcy "Herbarza Polski, wiadomości historyczno-genealogiczne o rodach szlacheckich", Adama Bonieckiego (10). Umieszczony jest przy nazwiskach Bidzińskich, Janowskich, Karskich, Kaszowskich, Korzeniowskich, Łęskich i Maciejowskich. |
 |
Odmiana herbu rodu Janinów ("Szczyt w szczycie" lub "Pole w polu") wg. "Heraldyki polskiej wieków średnich", s.62 (8). Herb ze zwornika w kościele w Stopnicy (najprawdopodobniej Wierzbiętów) |
 |
Podobizna herbu "Tarcza w tarczy" ("Szczyt w szczycie" lub "Pole w polu") znajdującego się w zworniku stropowym w kościele w Stopnicy. Szyszko-Bohusz A., Sokołowski M., "Kościoły polskie dwunawowe" (11). |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" ("Szczyt w szczycie" lub "Pole w polu") wg. "Heraldyki polskiej wieków średnich" s.61 (8). |
 |
Herb zwany Janina II ("Tarcza w tarczy", "Szczyt w szczycie" lub "Pole w polu") z tarczą skierowaną w prawo, według Herbarza Polski - H.Stupnickiego, t.1 s. 225 (12). |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" według reprodukcji rękopisu zachowanego w bibliotece arsenalskiej w Paryżu, numer 4790, karta 121 umieszczonej w "Ancien armorial equestre de la toison d'or et de l'Europe au XV siecle" wydanym przez Loredana Larchey. Kopię herbu przedstawia Piekosiński w "Heraldyce polskiej" s.376 (8). |
 |
Herb rodu Janinów ("Tarcza w tarczy", "Szczyt w szczycie" lub "Pole w polu"). Barwy herbu według Bielskiego (13) i Paprockiego (14). |
 |
Herb rodu Janinów. Barwy herbu według "Klejnotów" Długosza (15). |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" z pracy A. Kulikowskiego, "Heraldyka szlachecka" (16). |
 |
Herb rodu Janinów z pracy "Herby rycerstwa polskiego na zamku w Kurniku" s.273 (17). Rysunek wykonał Jiri Necas. |
 |
Herb "Tarcza w tarczy", "Szczyt w szczycie" lub "Pole w polu" w "Herbach szlachty polskiej" Górzyńskiego s.66 (18). |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" rodu Janinów z "Herbarza średniowiecznego rycerstwa polskiego" J.Szymańskiego s.136 (19). |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" rodu Janinów z "Herby, legendy, dawne mity" autorstwa Marka Cetwińskiego s.191 (20). |
 |
Wizerunek herbu "Tarcza w Tarczy" zaczerpnięty z "Herbarza rycerstwa polskiego" Bartosza Paprockiego s.315 (14). Identyczny wizerunek herbu przedtawia Mariusz Kazańczuk (21). |
 |
Wizerunek herbu "Tarcza w Tarczy" zaczerpnięty z "Herbarza polskiego" Kaspra Niesieckiego s.454 (24). |
 |
Płaskorzeźba przedstawiająca herb "Tarcza w Tarczy" znajdująca się w kruchcie kościoła p.w. św. Andrzeja w Gosławicach k. Konina powstałego w piewrwszej połowie XIV w. W Małopolsce, gdzie herb ten był przyjęty przez ród Janinów, oraz w Wielkopolsce w pierwszej połowie XIV wieku proces przyjmowania zachodniego systemu heraldycznego dopiero się rozpoczynał. Nie wydaje się możliwe, by płaskorzeźba przedstawiająca herb "Tarcza w tarczy" została umieszczona podczas budowy kościoła. Dzisiaj nie można znaleźć odpowiedzi na pytanie kiedy i w jakich okolicznościach umieszczono tą płaskorzeźbę. |
 |
Kompilacja własna herbu "Tarcza w tarczy" z herbem chorążego. |
 |
Herb "Tarcza w tarczy" warszawskiej dzielnicy Wilanów ustanowionej na cześć Jana III Sobieskiego, założyciela pałacu w Wilanowie .
|
Literatura i źródła
(1) "Gesta Pontificum Romanorum" w Wenecji, wykonanie Giovanni Palazo z roku 1688.
(2) Dane zaczerpnięte z Eric John, The Popes. Hawthorn Books, Inc., Nowy Jork
(3) Milan Myslivecek, Ebrovnik, Praha 1993
(4) Milan Buben, Encyklopedie heraldiky, Praha 1997
(5) Władysław Nowina Chrzanowski, Herbarz szlachty polskiej, Institut fur Angewandte Sozialgeschichte, Bonn 1982
(6) S.J. Starykoń-Kasprzycki, Polska encyklopedia szlachecka, Warszawa 1935-1938
(7) F. Piekosiński, Rycerstwo polskie.
(8) F. Piekosiński, Heraldyka polska wieków średnich.
(9) Jan Nep. Bobrowicz, Dodatek do herbarza polskiego ks. Kaspra Niesieckiego..., Lipsk, 1844
(10) Adam Boniecki, Herbarz polski, wiadomości historyczno-genealogiczne o rodach szlacheckich, Warszawa 1899-1914
(11) Szyszko-Bohusz A., Sokołowski M., "Kościoły polskie dwunawowe" w "Sprawozdaniach Komisji do badania historii sztuki w Polsce", t. 8: 1912, z. 1, 2, s. 70-124
(12) H. Stupnicki, Herbarz polski, Londyn 1963
(13) Joachim Bielski, Kronika Marcina Bielskiego
(14) Bartosz Paprocki, Herby rycerstwa polskiego, Wydawnictwo Biblioteki Polskiej, Kraków 1858.
(15) Jan Długosz, Klejnoty...
(16) A. Kulikowski, Heraldyka szlachecka
(17) Herby rycerstwa polskiego na zamku w Kórniku, PAN 1988
(18) Górzyński, Herby szlachty polskiej
(19) J. Szymański, Herbarz średniowiecznego rycerstwa polskiego
(20) Marek Cetwiński, Herby, legendy, dawne mity
(21) Mariusz Kazańczuk, Staropolskie legendy herbowe
(22) Katalog starych druków Biblioteki Czartoryskich
(23) ks.Kasper Niesiecki, Herbarz polski
Wszelkie prawa zastrzeżone. Copyright © 2003 - 2009 by Andrzej Guliński