E drejta per respektimin e korrespondences i perket grupit te te drejtave private dhe
parashikohet ne nenin 8 te Konventes Europiane te te Drejtave te Njeriut. Ne perfundimet e
Konferences se Juristeve te Vendeve te Veriut me teme “Mbi te Drejten per respektimin e
Jetes Private”, e drejta e korrespondences eshte rradhitur si nje nga elementet shtese te se
drejtes se Jetes Private.

Koncepti “korrespondence” perfshin ne vetvete te gjitha format e komunikimeve, te cilat
realizohen nepermjet letrave, bisedave telefonike, mesazheve teleks, telegrameve,
transmetim te dhenash ose fakse, si dhe te gjitha formave bashkekohore te transmetimit te
mesazheve radio, etj.

Pergjimi i korrespondences eshte perdorur si nje nga mjetet me frytdhenese per
parandalimin dhe/ose hetimin e krimeve te ndryshme. Por, ne rastet kur  perdoret pa
respektuar kufijte ligjore, pergjimi i komunikimeve mund te konsiderohet si nje nga mjetet
me te rrezikshme nepermjet te cilit mund te cenohet me lehtesi e drejta e jetes private.

Me qellim qe te minimizihen pasoja te tilla, duhet te kete nje mase mbrojtje ne legjislacionin
e brendshem kunder nderhyrjes arbitrare nga autoritetet shteterore ne te drejten e
korrespondences. Ligji duhet te jete mjaft i qarte ne parashikimet e tij per t’i siguruar
shtetasve mbrojtjen e duhur dhe t’i njohe ata me rrethanat dhe kushtet ne te cilat autoritetet
shteterore mund te ndermarrin nderhyrjen e rrezikshme te mundshme ne te drejten per
respektimin e jetes private dhe te korrespondences. Ne qofte se ligji nuk tregon me qartesi
te mjaftueshme qellimin dhe menyren e ushtrimit te se drejtes se cenimit te dhena
autoriteteve, atehere mungon minimumi i mbrojtjes ligjore qe duhet te kene shtetasit nga
shteti ligjor ne nje shoqeri demokratike.

Ne fjale te tjera, cenimi i korrespondences duhet te jete i ligjshem d.m.th. ne cdo rast “ne
perputhje me ligjin”. Shprehja “ne perputhje me ligjin”, sipas kuptimit te nenit 8/2 kerkon se
pari qe masa e marre duhet te kete baze ne ligjin e brendshem; ajo i referohet gjithashtu
cilesise se ligjit ne fjale, duke kerkuar qe ligji te jete i kuptueshem per cdo njeri i cili duhet te
jete ne gjendje te parashikoje edhe pasojat per te dhe te pershtase sjelljen e tij me ligjin ne
fuqi.

Ligji duhet te parashikoje jo vetem detyren e shtetit per mosnderhyrje ne komunikimet por
gjithashtu edhe te drejten e tij per te lejuar pergjimin e komunikimeve postare dhe telefonike
“ne interes te sigurimit kombetar” dhe/ose “per parandalimin e crregullimeve dhe te
krimeve”. Sipas mendimit te Gjykates Europiane te te Drejtave te Njeriut, e drejta per
pergjim eshte e lejueshme per parandalimin e spiunazhit dhe terrorizmit dhe te krimeve te
kesaj natyre.


Vende te ndryshme kane sisteme te ndryshme te parashikimeve ligjore mbi pergjimin e
komunikimeve. Disa vende te tilla si Gjermania dhe Mbreteria e Bashkuar kane aprovuar
akte ligjore te vecanta mbi pergjimin e komunikimeve. Vende te tjera, si Franca, kane
dispozita te vencanta te shperndara ne kode te ndryshme, ligje ose akte te tjera ligjore
nepermjet te cilave eshte mbrojtur e drejta e korrespondences. I njejti sistem eshte zbatuar
nga vendi yne por, me lehtesi mund te vihet re mungesa e dispozitave te detajuara dhe te
mjaftueshme ne legjislacionin shqiptar. Praktika nderkombetare ka ndihmuar ne arritjen e
perfundimit qe  nje akt ligjor i vecante mbi pergjimin e komunikimeve nevojitet jo vetem per
vendet e Sistemit Kontinental por gjithashtu edhe per vendet e Common Law ashtu sic ka
bere Mbreteria e Bashkuar ne 1985.

Ligji i brendshem i vecante mbi pergjimin e komunikimeve duhet te perfshije  pergjimin e te
gjitha formave te komunikimit, pavaresisht nga natyra e tyre.

Zakonisht ne baze te ligjit, pavaresisht nga sistemi i zbatuar, lejimi per pergjimin e
komunikimeve jepet nepermjet nje urdhri  te leshuar nga autoriteti perkates i cili zbaton
kritere te caktuara si p.sh.“Dyshim i aresyeshem”. Nje urdher mund te leshohet vetem kur
autoriteti shteteror e quan ate
te nevojshem ne keto raste:

(1) ne interes te sigurimit kombetar
(2) per parandalimin ose zbutjen e krimeve te renda
(3) per ruajtjen e mireqenies ekonomike te vendit

Nje urdher mund te percaktoje pergjimin ne me shume se nje adrese por ato duhet te jene
te percaktuara me saktesi por, gjithnje duke patur si pike referimi nje ose disa adresa
komunikimet hyrese ose dalese te te cilave do te perdoren per personin e percaktuar ne
urdher.

Ne kete kuptim urdhri eshte specific si per personin ashtu edhe per vendbanimin objekt i
pergjimit. Nje urdher mund te autorizoje gjithashtu pergjimin e me shume se nje linje
telefonike.

Cdo urdher zgjat per nje periudhe kohe te caktuar por, ajo mund te jete e rinovueshme.
Ligji duhet te parashikoje se sa here mund te rinovohet nje urdher dhe per me teper nuk
duhet te caktohet nje maksimum kohor tej se ciles urdhri nuk mund te rinovohet.

Per sa i perket cenimit te korrespondences postare dhe te bisedave telefonike, nga natyra e
tyre, rregjistrimi i numrit te letrave, pakove, etj, dhe faturimi i bisedave telefonike duhet te
dallohet nga hapja e korrespondences postare dhe rregjistrimi i permbajtjes se bisedes
telefonike; keto te fundit jane te paligjshme dhe te padesherueshme ne nje shoqeri
demokratike edhe sikur te jene te  justifikuara:

-Procesi i njohur si faturim i bisedave telefonike perfshin perdorimin e nje sistemi i cili
rregjistron numrat e thirrur nga nje telefon i caktuar, si dhe kohen dhe kohezgjatjen e seciles
prej tyre, me qellim qe te sigurohet qe abonentit i jane faturuar me saktesi bisedat e tij ose te
hetoje ankesat dhe/ose abuzimet e mundshme te sherbimit. Faturat e bisedave telefonike
permbajne informacion vecanerisht per numrat e thirrur, i cili eshte nje element thelbesor  ne
komunikimet e bera nepermjet telefonit. Si pasoje, dhenia e informacionit autoriteteve pa
miratimin e abonentit perben nje nderhyrje ne te drejten e mbrojtur nga Neni 8.


-Hapja e korrespondences postare dhe rregjistrimi i permbajtjes se bisedave telefonike
perben nje kercenim te fshehtesise se jetes private ne kuptimin e nderhyrjes fizike ne jeten
private te individit.

Duke marre parasysh ndryshimin e mesiperm, nje urdher duhet te percaktoje tipin e
nderhyrjes ne korrespondencen postare dhe ne bisedat telefonike.

Operatoret e sherbimit postar dhe te telekomunikacioneve ndeshen me ceshtjen e mprehte
te respektimit te fshehtesise se korrespondences. Ne qofte se per hapjen e
korrespondences postare dhe per pergjimin fizik te bisedes operatoret procedojne vetem ne
baze te parashikimeve dhe procedurave te shprehura ne ligj (ne keto raste konfliktet e
natyres se shkeljes se te drejtave te njeriut qe lindin jane te pastra), gjate procesit te
rregjistrimit te numrit te letrave, pakove, plikove, etj, dhe faturimit te bisedave telefonike  te
abonentit nga operatoret perkates, ekziston nje ndryshim shume i vogel midis veprimtarise
normale te bisnesit dhe respektimit te se drejtes se individit per ruajtjen e fshehtesise se
korrespondences, ndryshim i cili duhet te kalohet vetem ne perputhje me ligjin.
 

Punuar nga Ardiana  SHEHI
Albanian Mobile Communications